गुरुवार, 12 नोव्हेंबर 2026
इराण युद्धामध्ये सौदी अरेबियाने अचानक यू-टर्न घेतला; युवराज MBS ट्रम्प यांच्यावर का आहेत नाराज? ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
Mohammed bin Salman vs Donald Trump 2026 : मध्य-पूर्वेतील (US-Israel Iran War) रणधुमाळीत आता एक असा वळण आले आहे, ज्याची कल्पना कदाचित व्हाईट हाऊसनेही केली नसेल. इराणचा कट्टर शत्रू मानल्या जाणाऱ्या सौदी अरेबियाने इराण युद्धाबाबत आपली भूमिका पूर्णपणे बदलली आहे. आतापर्यंत ज्या सौदीने इराणला लष्करी ताकदीने चिरडण्यासाठी अमेरिकेला उद्युक्त केले होते, तोच सौदी आता या युद्धातून अंग काढून घेण्याच्या तयारीत असल्याचे दिसत आहे. बुधवारी, १ एप्रिल रोजी डोनाल्ड ट्रम्प आणि सौदीचे युवराज मोहम्मद बिन सलमान (MBS) यांच्यात झालेल्या चर्चेनंतर हे बदललेले समीकरण समोर आले आहे.
या संपूर्ण वादाच्या केंद्रस्थानी डोनाल्ड ट्रम्प यांचे एक वादग्रस्त विधान आहे. ट्रम्प यांनी नुकतेच एका निवेदनात म्हटले होते की, “सौदीच्या युवराजांना आता त्यांची खुशामत (Flattery) करावी लागेल.” यापूर्वी एमबीएस अशा प्रकारच्या मुत्सद्देगिरीला तयार नव्हते, मात्र ट्रम्प यांनी हे विधान जाहीरपणे केल्याने सौदी राजघराण्याचा स्वाभिमान दुखावला गेला आहे. ‘फायनान्शिअल टाइम्स’च्या वृत्तानुसार, सर्वोच्च स्तरावर ही नाराजी व्यक्त करण्यात आली असून, यामुळे अमेरिका आणि सौदीच्या संरक्षणात्मक भागीदारीत मोठी दरी निर्माण झाली आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : World War 3: मुज्तबा खामेनींच्या ‘त्या’ 5 निर्णयांनी महासत्तेचे गर्व हरण; अमेरिकेने युद्धात टेकले गुडघे आणि होर्मुझमधूनही माघार
सौदी अरेबियाच्या या ‘यू-टर्न’मागे केवळ वैयक्तिक नाराजी नाही, तर काही ठोस सामरिक कारणेही आहेत:
१. तेल संपत्तीवर विनाशाचे सावट: सौदी अरेबियाची संपूर्ण अर्थव्यवस्था तेलावर अवलंबून आहे. इराणने अलीकडेच जाहीर केलेल्या आपल्या टार्गेट लिस्टमध्ये सौदीच्या महत्त्वाच्या तेल आणि ऊर्जा सुविधांचा समावेश केला आहे. इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अराघची यांनी स्पष्ट इशारा दिला आहे की, जोपर्यंत सौदीच्या भूमीवर अमेरिकन लष्करी तळ राहतील, तोपर्यंत सौदीला इराणच्या हल्ल्यांपासून कोणीही वाचवू शकणार नाही.
👀 Pullout strategy: Is Trump setting the stage for Arab-Iranian war of attrition in the Gulf? From Kuwait to the UAE, Saudi Arabia, and Bahrain, a widening arc of Gulf states is being pulled into a fast-escalating showdown with Iran. Will there be an all-out war in the region… pic.twitter.com/6Xp3gHJ8lr — brane mijatovic (@brane_mija64426) April 1, 2026
credit – social media and Twitter
२. ट्रम्प यांचा संभ्रम आणि धोरणहीनता: डोनाल्ड ट्रम्प इराण युद्ध सुरू तर ठेवू इच्छितात, पण त्यांच्याकडे यातून बाहेर पडण्याची कोणतीही ठोस योजना नाही. गेल्या महिन्यात त्यांनी १२ वेळा युद्ध थांबवण्याचे आवाहन केले, तरीही संघर्ष कमी झालेला नाही. कॅलिफोर्नियाचे गव्हर्नर गॅविन न्यूसम यांनीही ट्रम्प यांच्या या गोंधळलेल्या भूमिकेवर टीका केली आहे. अमेरिकेचे उद्दिष्ट आता केवळ होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली ठेवण्यापुरते मर्यादित झाल्याने सौदीला स्वतःच्या सुरक्षेची चिंता वाटू लागली आहे.
३. हुथी बंडखोरांचा वाढता धोका: इराणने या युद्धात येमेनच्या हुथी बंडखोरांना पूर्णपणे सक्रिय केले आहे. हुथी हे सौदी अरेबियाचे कट्टर शत्रू आहेत. जर युद्ध लांबले, तर हुथी बंडखोर सौदीच्या शहरे आणि विमानतळांवर ड्रोन हल्ले करतील, अशी दाट शक्यता आहे. आपल्याकडे पुरेशी भक्कम संरक्षण प्रणाली नसल्याची जाणीव आता सौदीला झाली आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : War Strategy : असे थांबले युद्ध! अमेरिका-इराण युद्धाच्या अर्धवट समाप्तीमागे दडली आहेत ‘ही’ अब्जावधींचे 5 गुपिते, वाचा सविस्तर
सौदी अरेबियाला आता कळून चुकले आहे की, इराणमध्ये सत्तापालट करणे इतके सोपे नाही. जर इराण कमकुवत झाला नाही आणि अमेरिकेने मध्यंतरी आपली भूमिका बदलली, तर इराणशी घेतलेले शत्रुत्व सौदीला महागात पडू शकते. त्यामुळेच स्वतःचे अस्तित्व वाचवण्यासाठी युवराज मोहम्मद बिन सलमान यांनी अमेरिकेला आरसा दाखवण्यास सुरुवात केली आहे. हे युद्ध केवळ इराण आणि अमेरिकेचे नसून, संपूर्ण आखाती देशांच्या विनाशाचे कारण ठरू शकते, अशी भीती आता सौदीला वाटत आहे.
Ans: डोनाल्ड ट्रम्प यांनी एमबीएसना त्यांची खुशामत करावी लागेल, असे जाहीर विधान केल्यामुळे आणि युद्धाच्या डावपेचांमधील संभ्रमामुळे सौदी युवराज नाराज आहेत.
Ans: जोपर्यंत सौदी अरेबियामध्ये अमेरिकन सैन्य आणि तळ राहतील, तोपर्यंत सौदीच्या तेल सुविधांना लक्ष्य केले जाईल, अशी धमकी इराणने दिली आहे.
Ans: अमेरिका कोणत्याही परिस्थितीत होर्मुझची सामुद्रधुनी व्यापारी वाहतुकीसाठी खुली ठेवण्याचा प्रयत्न करत आहे, जेणेकरून जागतिक तेल पुरवठा विस्कळीत होऊ नये.
