फोटो सौजन्य सोशल मीडिया
कलिनिनग्राड हा रशियाचा महत्त्वाचा आणि लष्करीदृष्ट्या संवेदनशील भूभाग आहे. हा प्रदेश पोलंड आणि लिथुआनिया या नाटो सदस्य देशांच्या मध्ये असून बाल्टिक समुद्राला लागून आहे. रशियाने नाटोला पाठवलेल्या राजनैतिक संदेशात या प्रदेशाला उर्वरित रशियापासून वेगळे करण्याचा प्रयत्न झाल्यास त्याला थेट संघर्ष मानले जाईल, असे स्पष्ट केले आहे.
या परिस्थितीत रशिया अण्वस्त्रांसह आपल्या संपूर्ण लष्करी क्षमतेचा वापर करू शकतो, असा इशाराही देण्यात आला आहे. नाटोच्या सदस्य देशांमधील निर्णयप्रक्रियेच्या केंद्रांवर सुरुवातीपासूनच हल्ले होण्याची शक्यताही रशियाने आपल्या संदेशात व्यक्त केली आहे.
रशियाच्या इशाऱ्यानंतर नाटोनेही आपली भूमिका स्पष्ट केली आहे. नाटो ही संरक्षणात्मक लष्करी आघाडी असून तिचे कोणतेही लष्करी सराव किंवा उपक्रम रशियाच्या भूभागाला धोका निर्माण करत नाहीत, असे संघटनेने म्हटले आहे.
नाटोचे महासचिव मार्क रुटे यांनी रशियाच्या अण्वस्त्र वापराच्या धमक्यांवर टीका केली. अशा प्रकारची वक्तव्ये अनावश्यक आणि परिस्थिती अधिक बिघडवणारी असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. रशियाकडून नाटोच्या भूभागावर तातडीचा हल्ला होण्याचा धोका दिसत नसल्याचेही त्यांनी सांगितले. मात्र, युक्रेनला संरक्षणासाठी मदत देणे आणि नाटोची लष्करी क्षमता वाढवणे सुरूच राहणार असल्याची भूमिका त्यांनी मांडली.
रशिया-युक्रेन युद्धामुळे युरोपमधील सुरक्षा परिस्थिती आधीच संवेदनशील बनली आहे. युरोपीय देशांनी रशियावर सायबर हल्ले, तोडफोड आणि गुप्तचर कारवायांसारख्या हायब्रिड युद्धतंत्रांचा वापर केल्याचे आरोप केले आहेत. मात्र, रशियाने हे आरोप फेटाळले आहेत.
कलिनिनग्राडच्या मुद्द्यावरून निर्माण झालेला तणाव थेट लष्करी संघर्षात बदलू नये, यासाठी दोन्ही बाजूंनी संयम राखण्याची गरज व्यक्त केली जात आहे. तज्ज्ञांच्या मते, बाल्टिक समुद्रातील नाकेबंदी किंवा लष्करी हालचालींचा चुकीचा अर्थ घेतला गेल्यास परिस्थिती हाताबाहेर जाऊ शकते. त्यामुळे रशिया आणि नाटो यांच्यातील पुढील राजनैतिक संवाद महत्त्वाचा ठरणार आहे.






