रविवार, 16 ऑगस्ट 2026
फोटो सौजन्य- सोशल मीडिया
NDA vs NA: १२ वी मध्ये शिकत असताना किंवा पास झाल्यानंतर देशातील लाखो तरुण भारतीय सैन्यात अधिकारी बनण्याचे स्वप्न पाहतात. जेव्हा जेव्हा संरक्षण दलांमध्ये अधिकारी बनण्याची गोष्ट येते, तेव्हा NDA आणि NA हे शब्द सर्वात जास्त ऐकायला मिळतात. संघ लोक सेवा आयोग याचा फॉर्म देखील सहसा एकत्रच काढतो, ज्याला ‘NDA & NA Exam’ म्हटले जाते. याच कारणामुळे बहुतांश विद्यार्थी आणि पालक असे गृहीत धरतात की हे दोन्ही एकाच गोष्टीची दोन नावे आहेत, पण प्रत्यक्षात असे अजिबात नाही.
जर तुम्ही सैन्याचा गणवेश परिधान करण्याचे स्वप्न पाहत असाल तर फॉर्म भरण्यापूर्वी एनडीए (NDA) आणि एनए (NA) मधील फरक समजून घेणे अत्यंत आवश्यक आहे. एनडीए आणि एनएच्या माध्यमातून तुम्ही जरी भारतीय सशस्त्र दलात क्लास-१ अधिकारी बनत असलात, तरी त्यांच्या प्रशिक्षणाची पद्धत, अभ्यासाचा पॅटर्न, निवडीचे नियम आणि अगदी प्रशिक्षणाचे ठिकाणसुद्धा एकदम वेगळे असते. एनडीए आणि एनए मधील मुख्य अंतर काय आहे आणि तुमच्या करिअरसाठी कोणता मार्ग सर्वात उत्तम ठरेल, ते आज आपण जाणून घेणार आहोत.
NDA (नॅशनल डिफेन्स अकादमी) ही त्रि-सेवा अकादमी आहे. याचा अर्थ असा की येथे लष्कर, नौदल आणि हवादल, तिन्हीसाठी कॅडेट्स तयार केले जातात. परीक्षा पास झाल्यानंतर पसंती आणि गुणवत्तेच्या (मेरिट) आधारावर तिन्हीपैकी कोणतीही एक विंग मिळते. दुसरीकडे, NA (नेवल अकादमी) विशेषतः फक्त भारतीय नौदलासाठी आहे. जर तुम्ही NA चा पर्याय निवडला तर तुमची निवड केवळ आणि केवळ नेवीच्या एक्झिक्युटिव्ह ब्रँचसाठी होईल. यामध्ये आर्मी किंवा एअरफोर्समध्ये जाण्याची संधी मिळत नाही.
NDA साठी: १२ वी मध्ये आर्ट्स किंवा कॉमर्समधून शिक्षण घेतलेले विद्यार्थीही NDA चा फॉर्म भरू शकतात. तथापि, तेव्हा तुम्ही केवळ भारतीय लष्करासाठी पात्र असाल. नेवी आणि एअरफोर्ससाठी १२ वी मध्ये फिजिक्स आणि मॅथ्स असणे आवश्यक आहे.
NA साठी: NA मध्ये जाण्यासाठी १२ वी मध्ये फिजिक्स आणि मॅथेमॅटिक्स (PCM) अनिवार्य आहे.
NDA (खडकवासला, पुणे): येथे कॅडेट्स ३ वर्षे अभ्यास आणि मूलभूत लष्करी प्रशिक्षण घेतात. अभ्यास पूर्ण झाल्यावर जवाहरलाल नेहरू विद्यापीठाकडून बीए, बीएससी किंवा बीटेकची डिग्री मिळते. यानंतर १ वर्षाच्या प्रगत प्रशिक्षणासाठी संबंधित विंगच्या अकादमीत पाठवले जाते.
NA (एझिमाला, केरळ): नेवल अकादमीमध्ये कॅडेट्स थेट ४ वर्षांचे बीटेकचे शिक्षण घेतात. येथे नौदल प्रशिक्षणासोबतच इंजिनिअरिंगच्या डिग्रीवर भर दिला जातो.
जर तुमचे स्वप्न लष्कर, हवादल किंवा नौदलात सामील होण्याचे असेल आणि तुम्हाला तिन्ही सैन्यांच्या कॅडेट्ससोबत ३ वर्षे प्रशिक्षणाचा अनुभव घ्यायचा असेल तर NDA (नॅशनल डिफेन्स अकादमी) ही पहिली पसंती असायला हवी. पण जर तुमचा फोकस फक्त समुद्राच्या लाटांवर आणि भारतीय नौदलावर असेल आणि तुम्ही टेक-माइंडेड असाल तर १२ वी नंतर NA हा सर्वात अचूक आणि सरळ मार्ग आहे.
