Intermittent Fasting म्हणजे काय? आरोग्यासाठी वरदान की धोका? वजन कमी करण्यासाठी किती फायदेशीर

Intermittent Fasting Benefits: इंटरमिटंट फास्टिंग हा ट्रेंड वजन कमी करण्यासाठी आणि निरोगी जीवनशैलीसाठी मोठ्या प्रमाणावर वापरला जात आहे. मात्र त्याचे फायदे आणि दुष्परिणाम समजून घेणे आवश्यक आहे, जेणेकरून तो योग्य पद्धतीने अवलंबता येईल.

• Intermittent Fasting म्हणजे काय?
• आरोग्यासाठी वरदान की धोका?
• वजन कमी करण्यासाठी किती फायदेशीर

आजकाल वजन कमी करणे आणि निरोगी जीवनशैली अंगीकारणे यासाठी इंटरमिटंट फास्टिंग (Intermittent Fasting) हा आहाराचा प्रकार मोठ्या प्रमाणावर ट्रेंड होत आहे. अनेक सेलिब्रिटी, फिटनेस तज्ज्ञ आणि आरोग्यप्रेमी याचा अवलंब करताना दिसतात. मात्र इंटरमिटंट फास्टिंग नेमके काय आहे, त्याचे फायदे कोणते आणि त्याचे दुष्परिणाम काय असू शकतात, याबाबत माहिती असणे आवश्यक आहे. चला जाणून घेऊयात.

Mental Health: तणाव कमी करण्यासाठी करा ‘या’ सोप्या गोष्टी, मानसिक आरोग्य सुधारेल

इंटरमिटंट फास्टिंग म्हणजे काय?

इंटरमिटंट फास्टिंग हा कोणता विशिष्ट आहार नसून खाण्याची एक पद्धत आहे. यामध्ये ठराविक कालावधीत अन्न सेवन केले जाते आणि उर्वरित वेळ उपवास केला जातो. सर्वाधिक लोकप्रिय पद्धतींमध्ये १६:८ नियमाचा समावेश होतो. यामध्ये १६ तास उपवास केला जातो आणि ८ तासांच्या कालावधीत जेवण घेतले जाते.

वजन कमी होण्यास मदत

उपवासाच्या काळात शरीर साठवलेल्या चरबीचा ऊर्जा म्हणून वापर करू लागते. त्यामुळे वजन आणि शरीरातील अतिरिक्त चरबी कमी होण्यास मदत मिळू शकते.

रक्तातील साखरेचे नियंत्रण

काही अभ्यासांनुसार इंटरमिटंट फास्टिंगमुळे इन्सुलिन सेसिंटिव्ह सुधारू शकते, ज्यामुळे रक्तातील साखरेचे प्रमाण नियंत्रित ठेवण्यास मदत होते.

पचनसंस्थेला विश्रांती

सतत खाण्याऐवजी ठराविक वेळ उपवास केल्याने पचनसंस्थेला विश्रांती मिळते आणि पचनक्रिया अधिक कार्यक्षम होऊ शकते.

हृदयाच्या आरोग्यासाठी लाभदायक

कोलेस्टेरॉल, रक्तदाब आणि शरीरातील दाह कमी करण्यास मदत झाल्यास हृदयविकारांचा धोका कमी होऊ शकतो.

मानसिक एकाग्रता वाढण्यास मदत

काही लोकांच्या अनुभवांनुसार इंटरमिटंट फास्टिंगमुळे एकाग्रता, मानसिक सतर्कता आणि ऊर्जेची पातळी सुधारू शकते.

इंटरमिटंट फास्टिंगचे संभाव्य दुष्परिणाम

• सुरुवातीच्या काळात तीव्र भूक लागणे, चिडचिड होणे किंवा थकवा जाणवू शकतो.
• दीर्घकाळ अन्न न घेतल्यामुळे काहींना डोकेदुखी, अशक्तपणा किंवा चक्कर येण्याची समस्या उद्भवू शकते.
• खाण्याच्या वेळेत संतुलित आहार घेतला नाही तर शरीराला आवश्यक जीवनसत्त्वे आणि खनिजे कमी पडू शकतात.
• गर्भवती महिला, स्तनपान करणाऱ्या माता, लहान मुले तसेच काही वैद्यकीय समस्यांनी ग्रस्त व्यक्तींनी डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय इंटरमिटंट फास्टिंग सुरू करू नये.

इंटरमिटंट फास्टिंग ही वजन नियंत्रण आणि आरोग्य सुधारण्यासाठी उपयुक्त पद्धत ठरू शकते. मात्र ती प्रत्येकासाठी सारखीच फायदेशीर असेल असे नाही. त्यामुळे ही पद्धत सुरू करण्यापूर्वी आपल्या आरोग्यस्थितीनुसार वैद्यकीय तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे महत्त्वाचे आहे. योग्य आहार, पुरेशी झोप आणि नियमित व्यायाम यांची जोड दिल्यास इंटरमिटंट फास्टिंगचे अधिक चांगले परिणाम मिळू शकतात.

टीप – हा लेख केवळ सामान्य माहितीसाठी लिहिण्यात आला असून कोणत्याही प्रकारच्या उपचाराचा दावा यामध्ये करण्यात आलेला नाही. कोणताही उपाय करण्यापूर्वी आपल्या डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.

Money Plant: घरातील मनी प्लांट सुकतोय? वापरा ‘या’ सोप्या टिप्स, होईल हिरवेगार