Monsoon Tips: पावसाळ्यात उद्भवतात मासिक पाळीच्या समस्या? काय आहेत कारणं आणि उपाय

पावसाळ्यात मासिक पाळीच्या समस्या अधिक उद्भवतात का असा प्रश्न अनेकांना असतो. आता मासिक पाळीच्या चक्रावर पावसाचा नेमका परिणाम कसा होतो याबाबत तज्ज्ञांनी महत्त्वाची माहिती दिली आहे

• पावसाळ्यात मासिक पाळीच्या समस्या अधिक उद्भवतात का?

• याची नेमकी कारणं काय आहेत 

• मासिक पाळीच्या समस्यांवरील उपाय काय आहेत समजून घ्या 

पावसाळ्याच्या दिवसात महिलांमधील मासिक पाळीच्या चक्रावर कसा परिणाम होतो याविषयीची माहिती या लेखाच्या माध्यमातूम देण्यात आली आहे. हवेतील आर्द्रता, संसर्ग, ताणतणाव आणि जीवनशैलीतील बदल यांसारख्या अनेक घटकांमुळे हार्मोनल असंतुलनीची समस्या उद्भवते. त्यामुळे पावसाळ्यात अनेक महिलांना मासिक पाळीशी संबंधित समस्यांचा सामना करावा लागतो.

पावसाळ्यात जरी उष्णतेपासून दिलासा मिळत असला तरी, मात्र त्याचा महिलांच्या मासिक पाळीच्या आरोग्यावरही परिणाम होऊ शकतो. अनेक महिलांना या काळात पाळी अनियमित होणे, पोटदुखी वाढणे, पोट फुगणे, थकवा, मूड स्विंग्स तसेच योनीमार्गातील संसर्ग यांसारख्या समस्यांचा अनुभव येतो. हवामानाचा मासिक पाळीवर थेट परिणाम होत नसला तरी पावसाळ्यातील पर्यावरणीय आणि जीवनशैलीतील बदल हार्मोन्सच्या संतुलनावर परिणाम करून प्रजनन आरोग्य बिघडवू शकतात. डॉ. सुमती तडस, स्त्रीरोग तज्ज्ञ, अपोलो स्पेक्ट्रा रूग्णालय, पुणे यांनी याबाबत महत्त्वाची माहिती दिली आहे. 

मासिक पाळी कायमच उशिरा येते? शरीरात होणारे ‘हे’ बदल असू शकतात आरोग्यासाठी धोक्याची घंटा, वेळीच व्हा सावध

पावसाळ्यात मासिक पाळीच्या समस्या का वाढतात?

• आर्द्रतेमुळे संसर्गाचा धोका वाढतोः पावसाळ्यातील दमट वातावरणामुळे घाम जास्त येतो. त्यामुळे गुप्तांगांच्या भागात बॅक्टेरिया आणि बुरशीजन्य संसर्गाचा धोका वाढतो. योग्य स्वच्छता न राखल्यास खाज येणे, जळजळ होणे, असामान्य स्त्राव होणे किंवा अस्वस्थता जाणवू शकते. दीर्घकाळ ओले कपडे परिधान करणे किंवा ओले सॅनिटरी पॅड वापरणे यामुळेही संसर्गाची शक्यता वाढते
• ताणतणावामुळेही मासिक पाळीवर होतो परिणामः ताणतणावामुळे शरीरातील कॉर्टिसॉल हार्मोनची पातळी वाढते. यामुळे मासिक पाळीचे नैसर्गिक चक्र बिघडू शकते. परिणामी पाळी उशिरा येणे, अनियमित रक्तस्राव होणे किंवा पाळीतील वेदना आणि कळा वाढणे अशा समस्या उद्भवू शकतात
• शारीरिक हालचाली मंदावणेः पावसाळ्यात अनेक महिला व्यायाम करणे टाळतात. त्याचबरोबर तळलेले, तेलकट आणि प्रक्रिया केलेले पदार्थ खाण्याचे प्रमाण वाढते. व्यायामाचा अभाव आणि अयोग्य आहारामुळे चयापचय प्रक्रियेवर आणि हार्मोन्सच्या संतुलनावर परिणाम होतो. त्यामुळे पोट फुगणे, वजन नियंत्रणात न राहणे आणि मासिक पाळी अनियमित होणे अशा समस्या निर्माण होऊ शकतात
• अपुरी झोपः झोपेची कमतरता हे देखील हार्मोनल संतुलन बिघडवू शकते. त्यामुळे पाळीच्या चक्रावर परिणाम होण्याची शक्यता वाढते. पावसाळ्यात मासिक पाळीमध्ये सातत्याने बदल जाणवत असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.

Menstrual Cycle: Sickle Cell Disease असलेल्या महिलांसाठी मासिक पाळीचा काळ अधिक आव्हानात्मक का ठरू शकतो?

काय काळजी घ्याल?

• महिलांनी खालील गोष्टींची विशेष काळजी घ्यावी:
• गुप्तांगांची स्वच्छता राखावी
• सॅनिटरी पॅड, टॅम्पॉन किंवा मेंस्ट्रुअल कप दर ४ ते ५ तासांनी बदलावा
• गुप्तांगांच्या भागात रसायनयुक्त उत्पादने वापरणे टाळावे
• पुरेसे पाणी पिऊन शरीर हायड्रेट ठेवावे
• सैल कपडे व सुती अंतर्वस्त्रे वापरावीत
• ओले कपडे जास्त वेळ अंगावर ठेवू नका
• संतुलित आहाराचे सेवन करा
• नियमित व्यायाम करा
• दररोज ८ ते ९ तासांची पुरेशी झोप घ्यावी

या सोप्या उपायांचे पालन केल्यास पावसाळ्यातील मासिक पाळीच्या समस्या टाळण्यास मदत होईल आणि महिलांचे हार्मोनल तसेच प्रजनन आरोग्य चांगले राहू शकेल.