शुक्रवार, 13 नोव्हेंबर 2026
म्हसवडच्या दिवाळी मैदानात भक्ती आणि आतषबाजीचा अनोखा संगम
श्री सिद्धनाथ महाराज यांच्या शाही विवाह सोहळ्याच्या परंपरेनुसार भाऊबीजेच्या दिवशी सायंकाळी पाच वाजता वर श्री सिद्धनाथ महाराज सालकरींच्या रूपात राजबागेतील पुरातन मंदिरात विराजमान असलेल्या श्री म्हातारदेवांच्या भेटीसाठी निघतात. या पारंपरिक भेटीच्या कार्यक्रमात मंदिराचे सालकरी, मानकरी, गुरव, पुजारी यांच्यासह अनेक भाविक सहभागी होतात. धार्मिक विधी आणि भेटीचा कार्यक्रम संपन्न झाल्यानंतर ढोलाच्या निनादात ही मिरवणूक पुन्हा श्री सिद्धनाथ मंदिराकडे मार्गस्थ होते.
या मिरवणुकीचे आणखी एक वैशिष्ट्य म्हणजे मिरवणुकीच्या दोन्ही बाजूंनी हातात पेटत्या दिवट्या घेऊन मानकरी सहभागी होतात. ढोल-ताशांचा गजर, पारंपरिक वाद्यांचा निनाद आणि दिवट्यांच्या प्रकाशाने संपूर्ण परिसर भक्तिमय वातावरणात न्हाऊन निघतो. मिरवणूक पुढे सरकत असताना ठिकठिकाणी भाविकांकडून फटाक्यांची जोरदार आतषबाजी करून श्री सिद्धनाथ महाराजांचे स्वागत केले जाते.
दिवाळी मैदानाचा आनंद अधिक काळ अनुभवता यावा, या भावनेतून भाविकांकडून मोठ्या प्रमाणात फटाके वाजविले जातात. फटाक्यांच्या आतषबाजीने संपूर्ण म्हसवड शहर उजळून निघते. मिरवणुकीचे स्वागत करण्यासाठी भाविकांमध्ये जणू चढाओढच लागलेली असते. प्रत्येक ठिकाणी होणारी आतषबाजी, भाविकांचा उत्साह आणि पारंपरिक धार्मिक वातावरण यामुळे दिवाळी मैदानाला विशेष रंगत प्राप्त होते.
म्हसवडच्या दिवाळी मैदानाला ऐतिहासिक परंपरा असून दरवर्षी भाविकांच्या उत्साहामुळे या मैदानाचा कालावधी वाढताना दिसतो. गतवर्षी दिवाळी मैदानाची मिरवणूक तब्बल २५ तासांनी सायंकाळी पाच वाजता मंदिरात पोहोचली होती. हा विक्रमी कालावधी मानला जात होता.
मात्र यंदा भाविकांच्या उत्साहाने गतवर्षीचा विक्रमही मागे टाकला. यावर्षी दिवाळी मैदानाची मिरवणूक मंदिरात पोहोचण्यासाठी तब्बल २७ तासांचा कालावधी लागला. त्यामुळे गतवर्षीच्या तुलनेत आणखी दोन तासांची भर पडत दिवाळी मैदानाने नवा ऐतिहासिक विक्रम प्रस्थापित केला.
श्री सिद्धनाथ महाराज आणि माता जोगेश्वरी देवी यांच्या विवाह सोहळ्यातील हा पारंपरिक दिवाळी मैदानाचा सोहळा म्हसवडकरांच्या श्रद्धेचा, भक्तीचा आणि उत्साहाचा अनोखा संगम मानला जातो. दरवर्षी वाढणारा भाविकांचा सहभाग आणि दिवाळी मैदानाचा वाढता कालावधी यामुळे या उत्सवाचे महत्त्व अधोरेखित होत आहे. यंदा २७ तासांचा विक्रमी कालावधी नोंदविल्याने म्हसवडच्या धार्मिक इतिहासात दिवाळी मैदानाने आणखी एक मानाचा तुरा रोवला आहे
Ans: श्री सिद्धनाथ महाराज आणि माता जोगेश्वरी देवी यांच्या शाही विवाह सोहळ्यानिमित्त दिवाळी मैदान साजरे केले जाते.
Ans: गतवर्षी दिवाळी मैदानाचा कालावधी २५ तासांचा होता. यंदा हा विक्रम दोन तासांनी मोडला
Ans: हा उत्सव म्हसवडकरांच्या श्रद्धेचा, भक्तीचा आणि पारंपरिक धार्मिक-सांस्कृतिक वारशाचा महत्त्वाचा भाग मानला जातो.
