
Big blow to Pakistan Azerbaijan increases proximity to India
Pakistan Azerbaijan relations : पाकिस्तानचा ‘जवळचा मित्र’ समजला जाणारा अझरबैजान आता भारताशी संबंध अधिक दृढ करीत आहे. अझरबैजानने अहमदाबाद शहरासाठी थेट विमानसेवा सुरू करण्याचा निर्णय घेतल्याने भारत आणि अझरबैजानमधील व्यापारी तसेच पर्यटन व्यवहाराला मोठा चालना मिळणार आहे. या निर्णयामुळे पाकिस्तानसाठी मात्र हा एक मोठा धक्का मानला जात आहे, विशेषतः जम्मू-काश्मीर प्रकरणावरून भारताविरुद्ध आंतरराष्ट्रीय स्तरावर मते तयार करण्याचा पाकिस्तानचा प्रयत्न वारंवार अपयशी ठरत असताना.
अझरबैजानची राष्ट्रीय विमान वाहतूक कंपनी AZAL (Azerbaijan Airlines) ४ जुलै २०२५ पासून अहमदाबादसाठी थेट विमानसेवा सुरू करणार आहे. आठवड्यातून चार दिवस – मंगळवार, गुरुवार, शुक्रवार आणि रविवार ही सेवा उपलब्ध असेल. सध्या AZAL दिल्ली आणि मुंबईसाठी थेट उड्डाणे चालवते, आणि १६ जूनपासून मुंबईसाठी दररोज उड्डाणे सुरू होणार आहेत. त्यामुळे भारतातील विविध शहरांशी अझरबैजानची जोड अधिक घट्ट होत आहे.
अझरबैजानने नुकतेच भारताच्या ऊर्जाक्षेत्राशी संबंधित त्रिपक्षीय करारावर स्वाक्षरी केली आहे. यामुळे भारतातील ऊर्जा गुंतवणूक वाढण्याची शक्यता आहे. अझरबैजान हा भारताचा महत्त्वाचा ऊर्जा भागीदार असून, भारतीय तेल कंपन्यांमध्येही त्याची गुंतवणूक आहे. याव्यतिरिक्त, अझरबैजानच्या कॅस्पियन शिपिंग कंपनीने पहिल्यांदाच भारताच्या कट्टुपल्ली आणि कांडला बंदरांवर सोडा राख पोहोचवली, ज्यामुळे व्यापार संबंध आणखी विस्तारले आहेत.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : पाकिस्तानने खोदली स्वतःचीच कबर! सिंधपासून ते कराचीपर्यंत गोंधळ; 30 हजार ट्रक आणि टँकरने राष्ट्रीय महामार्ग ठप्प
पहलगाममध्ये घडलेल्या दहशतवादी हल्ल्यात २६ भारतीयांचे निधन झाल्यानंतर अझरबैजानने भारताशी सहवेदना व्यक्त करत शोकसंदेश पाठवला होता. हल्ल्यानंतर त्यांनी भारत सरकारशी थेट संपर्क साधून दुःख व्यक्त केले, ज्याचे भारत सरकारकडून कौतुक करण्यात आले. या घटनेने भारत-अझरबैजान संबंध अधिक मानवी पातळीवर मजबूत होण्यास मदत केली आहे.
याच्या पार्श्वभूमीवर, पाकिस्तानचे पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांनी अझरबैजान भेटीदरम्यान संयुक्त पत्रकार परिषदेत काश्मीरचा मुद्दा उपस्थित केला होता. मात्र अझरबैजानचे राष्ट्राध्यक्ष इल्हम अलीयेव यांनी या संवेदनशील विषयावर कोणतीही प्रतिक्रिया दिली नाही. यावरून स्पष्ट झाले की अझरबैजान भारताशी आपले संबंध बिघडवू इच्छित नाही आणि पाकिस्तानच्या आंतरराष्ट्रीय अजेंडाला पाठिंबा देण्यास अनुत्सुक आहे.
अझरबैजानमध्ये भारतीय पर्यटकांची संख्या लक्षणीय वाढत आहे. २०२४ मध्ये सर्वाधिक भारतीय पर्यटकांनी अझरबैजानला भेट दिली होती. आता अहमदाबादहून थेट विमानसेवा सुरू झाल्याने गुजरातमधील पर्यटक आणि व्यावसायिकांना अझरबैजानमध्ये प्रवास करणे अधिक सोयीचे होईल. यामुळे व्यापार, पर्यटन आणि सांस्कृतिक देवाणघेवाणही वाढेल.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Pahalgam Terror Attack : भारताने युद्धाची दिशा बदलली; पाकिस्तानच्या कराची बंदरावर Fighter jets तैनात
अझरबैजानने घेतलेल्या या निर्णयामुळे भारताशी त्याचे बहुपैलू संबंध अधिक दृढ होणार आहेत. दुसरीकडे, पाकिस्तानसाठी हा एक स्पष्ट धक्का आहे, कारण तो नेहमीच इस्लामिक देशांना भारताविरुद्ध उभे करण्याचा प्रयत्न करत आला आहे. अझरबैजानचा भारताकडे झुकाव वाढल्याने दक्षिण आशिया आणि मध्य आशिया या भागातील राजनैतिक समीकरणांवरही दूरगामी परिणाम होण्याची शक्यता आहे. भारत आणि अझरबैजान यांच्यातील हे वाढते मैत्रीपूर्ण संबंध भविष्यात दोन्ही देशांसाठी नवे संधीचे दार उघडणार आहेत.