Saudi Arabia : सौदी विमानतळावर हुथींचा भीषण हल्ला; बुधवारच्या हल्ल्यात एक ठार; अमेरिकेने दिला कठोर इशारा ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
पश्चिम आशियात (Middle East) गेल्या काही दिवसांपासून धगधगणारा तणाव आता एका अत्यंत धोकादायक वळणावर येऊन पोहोचला आहे. येमेनमधील इराण-समर्थित हुथी बंडखोरांनी सौदी अरेबियाच्या (Saudi Arabia) आर्थिक व महत्त्वाच्या पायाभूत सुविधांना लक्ष्य करत एकामागून एक धडक क्षेपणास्त्र हल्ले केल्याचा खळबळजनक दावा केला आहे. या हल्ल्यांमध्ये सौदी अरेबियातील प्रमुख तेल शुद्धीकरण कारखाने, ऊर्जा प्रकल्प आणि आंतरराष्ट्रीय विमानतळांना निशाणा बनवण्यात आल्याचे हुथींच्या लष्करी प्रवक्त्याने स्पष्ट केले आहे.
हुथींच्या लष्करी प्रवक्त्याने जारी केलेल्या अधिकृत पत्रकानुसार, त्यांनी सौदी अरेबियाची जगातील सर्वात मोठी तेल कंपनी असलेल्या ‘सौदी अरामको’च्या (Saudi Aramco) यान्बू येथील सुविधेवर, राबीघ येथील मुख्य तेल रिफायनरीवर आणि राजधानी रियाधमधील प्रतिष्ठित ‘किंग खालिद आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर’ (King Khalid International Airport) क्षेपणास्त्रांच्या दोन वेगवेगळ्या फेऱ्या झाडल्या आहेत. याशिवाय, पूर्व भागातील दम्माम आणि दक्षिणेकडील नजरान येथील विमानतळांवरही हल्ले करण्यात आल्याचे त्यांनी म्हटले आहे. या नवीन दाव्यांमुळे संपूर्ण मध्य पूर्वेत भीतीचे आणि अत्यंत चिंतेचे वातावरण पसरले आहे.
या मोठ्या हल्ल्याच्या पार्श्वभूमीवर सौदी अरेबियाच्या संरक्षण दलाने अत्यंत तत्परता दाखवत हवेतच क्षेपणास्त्रे नष्ट केली असली, तरी काही भागात त्याचा मोठा फटका बसला आहे. सौदीच्या नागरी संरक्षण संस्थेने (Saudi Civil Defence) दिलेल्या अधिकृत माहितीनुसार, सुरक्षेच्या दृष्टीने अत्यंत संवेदनशील मानल्या जाणाऱ्या आणि जगभरातील मुस्लिमांसाठी पवित्र असलेल्या मक्का आणि मदिना प्रांतांमध्ये क्षेपणास्त्रांचे स्फोटक अवशेष पडले आहेत.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : VIRAL VIDEO: पॅरिसच्या रस्त्यांवर अवतरले अॅव्हेंजर्स; ब्लॅक पँथर अन् कॅप्टन अमेरिकासह बाकी सुपरहिरोंची आंदोलनात धमाकेदार एन्ट्री
हवाई संरक्षण यंत्रणेने हुथींची दोन बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे यशस्वीरीत्या रोखली आणि हवेतच उडवून दिली. परंतु, या क्षेपणास्त्रांचे तुकडे मक्का शहराजवळील वडी मुघामस (Wadi Mughamas) परिसरात आणि मदिना भागातील नागरी वस्त्यांजवळ कोसळले. या घटनेनंतर स्थानिक नागरी संरक्षण दलाने तात्काळ घटनास्थळी धाव घेत हे अवशेष सुरक्षितपणे हटवण्याचे काम सुरू केले आहे. सौदी अधिकाऱ्यांनी या हल्ल्यांवर थेट भाष्य करणे टाळले असले, तरी काही तेल शुद्धीकरण केंद्रांच्या नजीक क्षेपणास्त्रांचे अवशेष सापडल्याच्या वृत्ताला अप्रत्यक्षपणे दुजोरा दिला आहे.
हुथी बंडखोरांच्या ‘अल-मसिराह’ या टीव्ही वाहिनीने दिलेल्या माहितीनुसार, सौदी अरेबियाने येमेनमध्ये केलेल्या हवाई हल्ल्यांचा बदला घेण्यासाठीच हे प्रतिहल्ले करण्यात आले आहेत. हुथींचा आरोप आहे की, सौदी आघाडीच्या सैन्याने येमेनमधील नागरी वस्त्यांवर आणि महत्त्वाच्या ठिकाणांवर केलेल्या स्वतंत्र हल्ल्यांमध्ये डझनहून अधिक निष्पाप नागरिकांचा मृत्यू झाला होता.
त्याच हिंसक कारवायांना सडेतोड उत्तर देण्यासाठी आम्ही सौदीच्या आर्थिक मर्मावर म्हणजेच त्यांच्या तेल शुद्धीकरण प्रकल्पांवर आणि विमान वाहतूक व्यवस्थेवर—हल्ले केले आहेत, असा दावा हुथींनी केला आहे. मात्र, रियाध प्रशासनाने येमेनमधील कोणत्याही कथित हल्ल्याची जबाबदारी स्वीकारलेली नाही.
संघर्षाची ही धग केवळ सौदी अरेबियापुरती मर्यादित राहिलेली नाही, तर येमेनच्या भूमीवरही याचे गंभीर पडसाद उमटत आहेत. येमेनच्या सौदी-समर्थित आंतरराष्ट्रीय मान्यताप्राप्त सरकारने दिलेल्या माहितीनुसार, हुथी गटाने दक्षिण येमेनमधील ‘एडन’ (Aden) या अत्यंत महत्त्वाच्या बंदर शहरात असलेल्या तटरक्षक दलाच्या (Coast Guard) चौक्यांवर तीन बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे डागली आहेत.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : International Artist Day : कला हीच समाजाचा आत्मा! जाणून घ्या कसा सुरू झाला आंतरराष्ट्रीय कलाकार दिन साजरा करण्याचा प्रवास?
एडन बंदर हे या भागातील सागरी व्यापाराचे प्रमुख केंद्र मानले जाते. या तटरक्षक दलाच्या चौक्यांना आणि लष्करी ठिकाणांना थेट लक्ष्य केल्यामुळे लाल समुद्र (Red Sea) आणि अदनच्या आखातातील सागरी सुरक्षेवर पुन्हा एकदा मोठे प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.
या अचानक उद्भवलेल्या लष्करी तणावाचा आणि आकाशातील सुरक्षेच्या धोक्याचा थेट परिणाम आंतरराष्ट्रीय विमान वाहतुकीवर झाला आहे. सौदी अरेबियाच्या हवाई क्षेत्रात क्षेपणास्त्रे आणि ड्रोनच्या फेऱ्या वाढल्याने भारतीय विमान कंपन्यांनी अत्यंत सतर्कतेचा निर्णय घेतला आहे.
एर इंडियासह (Air India) अनेक आघाडीच्या भारतीय विमान कंपन्यांनी रियाध, दम्माम आणि आसपासच्या शहरांमध्ये जाणारी आपली उड्डाणे तूर्तास रद्द किंवा स्थगित केली आहेत. सौदी अरेबियात मोठ्या संख्येने भारतीय कामगार, व्यावसायिक आणि उमरासाठी गेलेले भाविक वास्तव्यास असल्याने या उड्डाण रद्दच्या निर्णयामुळे हजारो प्रवाशांचे प्रचंड हाल होत आहेत आणि प्रवासाचे नियोजन कोलमडले आहे.
सौदी अरेबिया हा जगातील प्रमुख कच्चे तेल (Crude Oil) उत्पादक आणि निर्यातदार देश आहे. सौदीच्या अरामको सुविधेवर आणि राबीघ रिफायनरीवर क्षेपणास्त्र हल्ल्याचा प्रयत्न झाल्याच्या बातमीने आंतरराष्ट्रीय तेल बाजारात चिंतेचे वातावरण पसरले आहे.
जर हुथींचे हे हल्ले असेच सुरू राहिले आणि तेल पुरवठ्याच्या साखळीला बाधा पोहोचली, तर आगामी काळात जागतिक स्तरावर कच्च्या तेलाच्या किमतीत प्रचंड वाढ होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. यामुळे भारतातील इंधन दरांवरही याचा थेट किंवा अप्रत्यक्ष परिणाम दिसून येऊ शकतो.
सध्याच्या परिस्थितीवरून स्पष्ट होते की पश्चिम आशियातील शांतता प्रक्रिया पूर्णपणे कोलमडली आहे. सौदी अरेबिया आपल्या सुरक्षेसाठी हुथींवर अधिक कठोर लष्करी कारवाई करण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. संयुक्त राष्ट्र संघ (UN) आणि आंतरराष्ट्रीय समुदायाने दोन्ही पक्षांना शांतता राखण्याचे आणि नागरी पायाभूत सुविधांना लक्ष्य न करण्याचे आवाहन केले आहे. मात्र, प्रत्यक्षात दोन्ही बाजूंकडून सुरू असलेल्या युद्धाच्या पवित्र्यामुळे हा प्रादेशिक संघर्ष एका नव्या आणि अधिक भीषण वळणावर जाण्याचा धोका निर्माण झाला आहे.






