
strait of hormuz crisis crude oil prices 180 dollars global recession india impact
Strait of Hormuz oil crisis 2026 : जागतिक अर्थव्यवस्थेला आतापर्यंतचा सर्वात मोठा धक्का बसण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. इराण युद्ध आणि जगातील सर्वात महत्त्वाची तेल पुरवठा वाहिनी असलेली ‘होर्मुझची सामुद्रधुनी’ (Strait of Hormuz) विस्कळीत झाल्यामुळे जागतिक ऊर्जा संकट अत्यंत धोकादायक टप्प्यात पोहोचले आहे. नामांकित व्यावसायिक वृत्तपत्र ‘फायनान्शिअल टाइम्स’ने आपल्या ताज्या अहवालात तीव्र इशारा दिला आहे की, जर हा तणाव असाच सुरू राहिला, तर कच्च्या तेलाच्या किमती सर्व रेकॉर्ड तोडत प्रति बॅरल १८० डॉलरपर्यंत पोहोचू शकतात. या भीषण परिस्थितीमुळे जगात तीव्र महागाई आणि भयानक मंदीचा धोका निर्माण झाला असून, अॅबरडीन फंड मॅनेजमेंटचे मुख्य अर्थतज्ज्ञ पॉल डिगल यांच्या मते, “जग सध्या उधार घेतलेल्या वेळेवर चालत आहे.”
एकीकडे उन्हाळ्याची सुरुवात झाल्यामुळे जगभरात वातानुकूलित यंत्रांचा (AC) वापर आणि हवाई प्रवासाचे प्रमाण प्रचंड वाढले आहे. यामुळे पेट्रोल, डिझेल आणि जेट इंधनाची मागणी शिगेला पोहोचली आहे. मात्र, आंतरराष्ट्रीय ऊर्जा संस्थेच्या (IEA) अहवालानुसार, मार्च ते जून दरम्यान जागतिक तेलाचा वापर हा रोजच्या उत्पादनापेक्षा तब्बल ६० ते ९० लाख बॅरलने जास्त आहे. ही प्रचंड तूट भरून काढण्यासाठी विविध देशांमधील सरकारे आणि कंपन्या आपल्या जुन्या राखीव साठ्याचा वेगाने वापर करत आहेत. युद्ध सुरू झाल्यापासून जागतिक तेलसाठा तब्बल ३८० दशलक्ष बॅरलने कमी झाला असून, जुलै महिन्यापर्यंत हा आपत्कालीन साठाही संपण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : UK Politics: ब्रिटनमध्ये सर्वात मोठं राजकीय संकट! निवडणुकीत सत्तेचा पत्ता कट, ‘Epstein Files’च्या वादळात अडकले PM Keir Starmer
या ऊर्जेच्या महाभयंकर संकटाचा सामना करण्यासाठी जगातील सुमारे ७६ देशांनी आपत्कालीन पावले उचलण्यास सुरुवात केली आहे. ऑस्ट्रेलियाने आपला इंधन आणि खतांचा साठा सुरक्षित ठेवण्यासाठी तब्बल १० अब्ज डॉलर्सचा आपत्कालीन निधी जाहीर केला आहे, तर फ्रान्सने आपल्या कॉर्पोरेट क्षेत्राला आर्थिक मदत वाढवली आहे. शेजारील देश पाकिस्तान, श्रीलंका आणि फिलीपिन्समध्ये इंधनाची इतकी तीव्र टंचाई आहे की, तेथे कारखाने आणि कार्यालयांसाठी तात्पुरता ४ दिवसांचा कामाचा आठवडा लागू करण्यात आला आहे. परिस्थिती हाताबाहेर गेल्यास अनेक श्रीमंत देशांनाही पेट्रोल-डिझेलचे रेशनिंग करावे लागेल आणि कारखाने बंद ठेवावे लागतील, ज्यामुळे संपूर्ण जागतिक पुरवठा साखळी ठप्प होऊ शकते.
Not only did we navigate years of $100 oil…
this earlier phase of high crude prices was in the aftermath of the GFC or the Global financial crisis so it was a double whammy of high oil prices, combined with a slowdown or recession in much of the world https://t.co/XvDz1Wz48W — Devina Mehra (@devinamehra) May 14, 2026
credit – social media and Twitter
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Petrol-Diesel Prices: रशियन तेलावरील सवलत संपली; मोदी सरकारच्या चिंतेत वाढ, भारतात पेट्रोल-डिझेल आणखी महागणार
भारतासाठी हे संकट दुहेरी डोकेदुखी ठरणार आहे, कारण भारत आपल्या गरजेच्या ८० टक्क्यांहून अधिक कच्चे तेल आयात करतो. सध्या ब्रेंट क्रूड प्रति बॅरल १०५ डॉलरच्या पार गेले आहे, जे बजेट बिघडवण्यासाठी पुरेसे आहे. देशाचा परकीय चलन साठा (Foreign Exchange Reserves) सुरक्षित ठेवण्यासाठी आणि रुपयाची घसरण रोखण्यासाठी भारत सरकारने आपल्या नागरिकांना एक महत्त्वपूर्ण आवाहन केले आहे. सरकारने लोकांना सध्या सोन्याची खरेदी कमी करण्याचे आणि गरज नसताना परदेश प्रवास टाळण्याचा सल्ला दिला आहे, जेणेकरून मौल्यवान परकीय चलन देशाबाहेर जाणार नाही.
तज्ज्ञांच्या मते, पेट्रोकेमिकल आणि विमान वाहतूक (Aviation) क्षेत्राला या युद्धाचा सर्वात मोठा फटका बसत आहे. अनेक तेल शुद्धीकरण कारखाने (Refineries) महागडे कच्चे तेल खरेदी करणे टाळत असून, युद्ध लवकर संपण्याची वाट पाहत आहेत. जर कच्च्या तेलाने १५० ते १८० डॉलरचा टप्पा पार केला, तर जगभरात वाहतूक खर्च प्रचंड वाढेल, ज्यामुळे प्रत्येक वस्तू महाग होऊन जागतिक मंदीचा वणवा पेटेल.