ग्रामीण भागात किती वेळ लोडशेडींगला कायदेशीर परवानगी आहे? यासंबंधित तुम्ही कुठे आणि कशी तक्रार नोंदवू शकता? जाणून घ्या

ग्रामीण भागात किती तास लोडशेडिंग कायदेशीर आहे आणि अचानक वीज गायब झाल्यास नागरिकांनी काय करावे? अतिरिक्त वीजखंडितीविरोधात महावितरण, CGRF आणि विद्युत लोकपालांकडे तक्रार करून भरपाईही मागता येऊ शकते.

महाराष्ट्रातील ग्रामीण भागात लोडशेडिंगबाबत महाराष्ट्र विद्युत नियामक आयोग (MERC) आणि महावितरण (MSEDCL) च्या नियमावलीनुसार ठरवून दिलेले निश्चित कायदेशीर निकष आणि ग्राहकांसाठी तक्रार निवारण प्रक्रिया खालीलप्रमाणे आहे.

१. ग्रामीण भागात किती वेळ लोडशेडिंगला कायदेशीर परवानगी आहे?

MERC च्या मानकांनुसार आणि वीज बिल वसुली आधारित प्रोटोकॉल नुसार वीज पुरवठ्याचे नियम ठरवले जातात,

• कृषी वाहिनी: शेतीसाठी दिवसा ८ तास किंवा रात्री १० तास चक्राकार पद्धतीने वीज देण्याचे शासनाचे धोरण आहे. म्हणजेच उरलेले १४ ते १६ तास तांत्रिकदृष्ट्या लोडशेडिंग अधिकृत मानले जाते. ( बऱ्याचदा लोक शेती भागात(मळ्यात) राहत असतात. त्याची वीजही या नियमांखाली कापली जाऊ शकते)
• ग्रामीण गावठाण वाहिनी: गावठाण फिडरवर कोणत्याही तांत्रिक कारणाशिवाय किंवा पूर्वसूचनेशिवाय लोडशेडिंग सामान्यतः ४ ते ८ तासांपेक्षा जास्त असणे बेकायदेशीर मानले जाते.
• अघोषित लोडशेडिंगवर बंदी: MERC च्या नियमांनुसार पूर्वकल्पना न देता अचानक घेतलेले लोडशेडिंग हे सेवा त्रुटी मानले जाते. तांत्रिक बिघाड किंवा आपत्कालीन प्रसंग वगळता महावितरणला मनमानी लोडशेडिंग करता येत नाही.

MSEDCL : १२ लाख खर्च करून उभारलेल्या सोलर प्रकल्पावर ग्रीड सपोर्ट चार्जेस; वडगाव मावळ शेतकऱ्याची न्यायासाठी धाव

२. अतिरिक्त आणि बेकायदेशीर लोडशेडिंगविरुद्ध तक्रार कुठे व कशी करावी?

अतिरिक्त वीज खंडित होत असल्यास सामान्य नागरिक म्हणून टप्प्याटप्प्याने खालील ठिकाणी तक्रार नोंदवू शकता,

टप्पा १: महावितरणच्या अधिकृत वाहिन्यांवर प्राथमिक तक्रार

• टोल-फ्री क्रमांक: 1800-233-3435 किंवा 1800-102-3435 (तक्रार नोंदवून तक्रार क्रमांक / Ticket ID नक्की घ्या).
• व्हॉट्सॲप / एसएमएस: महावितरणच्या मोबाईल ॲप – MSEDCL App, किंवा 1912 वर मेसेज पाठवून.
• लेखी तक्रार: स्थानिक कनिष्ठ अभियंता किंवा उपकार्यकारी अभियंता यांच्या ऑफिसमध्ये  पोचपावतीसह लेखी अर्ज द्या.

टप्पा २: अंतर्गत तक्रार निवारण कक्ष – CGRF – Consumer Grievances Redressal Forum

तुमचे जर प्राथमिक स्तरावर २४ ते ४८ तासांत निवारण झाले नाही तर:

• MERC च्या नियमांनुसार प्रत्येक परिमंडळात ग्राहक तक्रार निवारण मंच कार्यरत असतो.
• तेथे ‘नमुना क’  भरून वीज वितरणाच्या निष्काळजीपणाविरुद्ध व अतिरिक्त लोडशेडिंगविरुद्ध अर्ज सादर करा. वीज वितारणासंबंधी इतर काही शंका किंवा तक्रारी तुम्ही इकडे नोंदवू शकता.

PM Surya Ghar Free Electricity Scheme: घरगुती वीजबिल होणार शून्य! प्रधानमंत्री सूर्यघर योजनेत महाराष्ट्र ‘टॉपर

टप्पा ३: विद्युत लोकपाल

• CGRF च्या निर्णयाने समाधान न झाल्यास किंवा ६० दिवसांत निर्णय न मिळाल्यास महाराष्ट्र राज्याच्या विद्युत लोकपाल यांच्याकडे अंतिम अपील करता येते.

३. कायदेशीर भरपाईचा हक्क

MERC Regulations, 2021 मधील तरतुदींनुसार,

• अघोषित वीजखंड पडल्यास: ठरवून दिलेल्या वेळेपेक्षा जास्त काळ (उदा. २४ तासांपेक्षा जास्त वेळ वीज बंद राहिल्यास) वीजपुरवठा खंडित राहिल्यास महावितरणकडून प्रति तास किंवा प्रति दिवस रु. १०० ते रु. ५०० पर्यंत भरपाई मागण्याचा अधिकार ग्राहकाला आहे.
• ही भरपाई मिळवण्यासाठी तक्रार निवारण मंचाकडे अर्ज करणे आवश्यक असते.