रविवार, 15 नोव्हेंबर 2026
शहरीकरणामुळे गुढी झाल्या लहान, 81 वर्षीय अनंत कर्वे यांनी बनवल्या पर्यावरण पुरक गुढी
Gudi Padwa 2026 News: गुडी पाडवा हा हिंदू धर्मात साडे तीन मुहूर्तापैकी एक समजला जाणारा सण आहे. या सणाच्या दिवशी गुढी उभारण्याची प्रथा आह. पण शहरीकरणामुळे फ्लॅट संस्कृती आली आणि गुढीचा आकार लहान झाला. अशा लहान आकाराच्या गुढी उभारण्याचे कार्य 81 वर्षीय कलाकार अनंत कर्वे यांनी अविरत सुरू ठेवले आहे.
नेरळ येथील निवृत्तीचे जीवन जगणारे अनंत कर्वे यांच्याकडून अनेक दशके पर्यावरण पुरक गुढी बनवल्या जातात. आज घरे लहान झाली असून फ्लॅट मध्ये आपण बंदिस्त झालो आहोत. त्यामुळे तेथे लोक राहायला गेली त्याच्यामुळे या गोष्टी आता मुलांना बघायलाही मिळत नाही.गुढी पाडवा साजरा करताना घरामध्ये साधारण एक काठी असते त्यालाच रंगीत कापड लावली जाते. आपल्या घरामध्ये खिडकीतून गुढी काढली जाते आत्ता जायचं आणि पूर्वीच्या घरात कशी मोठमोठी होती.काही ठिकाणी चाळीतील घरात आणि अशा प्रत्येकाच्या चाळीच्या घरापुढे उभारली जात आहेत. हे चित्र जवळ जवळ 50 .. 60 वर्षांपूर्वीच आता ते शक्य नाही तर पाडवा आणि गुढी काय हे आपल्या मुलांना हे कळावं यासाठी की पारंपरिक गुढी म्हणजे काय सांगितले पाहिजे.
अनंत कर्वे यांनी गुढी उभारण्याच्या परंपरा विषयी माहिती देताना सांगितले की आम्ही गुढी बनवलेले आहेत. आपल्याकडे ज्या बिल्डिंगच्या मॉडेल बांधतात ना त्यांच्यासाठी जे मटेरियल पडत असते.ते जमिनीवर खाली पडलेले तुकडे वगैरे तुकड्यात वापरून मी तयार केलेला आहे. बाकीच्या घरामध्ये कापड वगैरे असतात किंवा झाडूची काडी असते. तू बांबू मोती अशा सगळ्या गोष्टी वापरून कमीत कमी खर्चात करायचं असे तयार केलेले होत असते.गेली 81 वर्षे स्वतःच्या हाताने कलागिरी निर्माण व्हावी यासाठी अनंत कर्वे यांचे प्रयत्न सुरू आहे.
हिंदू पंचांगानुसार, चैत्र महिन्याच्या शुक्ल पक्षातील प्रतिपदा तिथी हा एक अत्यंत पवित्र काळ आहे. जो केवळ निसर्गातील एका नवीन चक्राची सुरुवातच नव्हे, तर नवीन वर्षाचे आगमनही दर्शवतो. महाराष्ट्रात आणि देशाच्या इतर अनेक भागांमध्ये, हा प्रसंग गुढीपाडवा म्हणून मोठ्या आनंदाने आणि उत्साहाने साजरा केला जातो. या दिवशी घराच्या अंगणात गुढी उभारली जातेय. ही गुढी नकारात्मकतेवर सकारात्मकतेच्या विजयाचे प्रतीक आहे. तसेच, येणाऱ्या शुभ काळाचे ते एक सूचक मानले जाते.
