Houthi Attacks : सौदीची इस्रायलसोबत गुप्त हातमिळवणी? मक्का सुरक्षेसाठी इस्रायल देणार हुथी बंडखोरांचा सीक्रेट डेटा ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
मध्यपूर्वेतील राजकारणात आणि जागतिक सुरक्षेच्या क्षेत्रात एका अत्यंत महत्त्वाच्या वळणावर मोठी घडामोडी घडताना दिसत आहे. येमेनमधील हुथी बंडखोरांचे (Houthi Attacks) सातत्याने होणारे ड्रोन्स आणि क्षेपणास्त्र हल्ले तसेच लाल समुद्रातील सागरी नाकेबंदीमुळे सौदी अरेबिया सध्या अत्यंत गंभीर सुरक्षा संकटाचा सामना करत आहे. या वाढत्या धोक्यापासून आपल्या देशाच्या सीमा आणि पायाभूत सुविधांचे रक्षण करण्यासाठी सौदी अरेबियाने एक मोठा मुत्सद्दी मार्ग निवडला आहे. औपचारिक राजनैतिक संबंध नसतानाही सौदीने अमेरिकेच्या सेंट्रल कमांड (CENTCOM) मार्फत इस्रायलकडून अत्यंत गोपनीय गुप्तचर माहिती (ISR – Intelligence, Surveillance, and Reconnaissance) मिळवण्यास सुरुवात केल्याचे अहवाल समोर आले आहेत.
या संपूर्ण घडामोडीमागे सौदी अरेबियाचे पारंपरिक आणि नवीन प्रादेशिक मित्रदेश मागे हटल्याचे कारण सांगितले जात आहे. सौदी अरेबिया, पाकिस्तान आणि तुर्किये यांच्यात नुकताच परस्पर संरक्षण करार झाला होता, ज्यानुसार एका देशावरील हल्ला हा तिन्ही देशांवरील हल्ला मानला जावा अशी तरतूद होती. मात्र, हुथी बंडखोरांचा धोका वाढल्यानंतर सौदीने जेव्हा पाकिस्तान आणि तुर्कीकडे थेट लष्करी मदतीची मागणी केली, तेव्हा दोन्ही देशांनी येमेनमधील लढाईत थेट हस्तक्षेप करण्यास स्पष्ट नकार दिला. या नकारामुळे सौदी अरेबियाला आपल्या सुरक्षेसाठी नव्या आणि अनपेक्षित समीकरणांचा विचार करावा लागला आहे.
सौदी अरेबिया आणि इस्रायल यांच्यात अधिकृत राजनैतिक संबंध नसल्यामुळे रियाधने इस्रायलशी थेट चर्चा न करता अमेरिकेची मध्यस्थी स्वीकारली आहे. अमेरिकेच्या मध्यवर्ती लष्करी कमांड म्हणजेच ‘सेंटकॉम’च्या माध्यमातून हे गुप्तचर सहकार्य आकारास येत आहे. या करारानुसार, इस्रायल सौदी अरेबियाला हुथी बंडखोरांच्या सामरिक ठिकाणांची, त्यांच्या लढाऊ तुकड्यांच्या हालचालींची आणि क्षेपणास्त्र तळांची अचूक माहिती पुरवणार आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Helicopter Crash : अमेरिकेतील लॉस एंजेलिसमध्ये हेलिकॉप्टर कोसळले, यात तिघांचा जागीच मृत्यू झाला; अपघाताचा VIDEO VIRAL
जेरुसलेम पोस्टसह अनेक आंतरराष्ट्रीय वर्तमानपत्रांनी दिलेल्या वृत्तानुसार, हे सहकार्य सध्या केवळ सुरक्षेशी संबंधित गुप्त माहिती सामायिक करण्यापुरतेच मर्यादित आहे. परंतु, राजकीय विश्लेषकांच्या मते, या सहकार्यामुळे भविष्यात सौदी आणि इस्रायल यांच्यातील ऐतिहासिक ‘अब्राहम कराराची’ (Abraham Accords) प्रक्रिया पुन्हा रुळावर येण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.
या ताज्या वादाला आणि सुरक्षेच्या चिंतेला अधिक तीव्र वळण मिळाले ते मक्का शहराच्या दिशेने आलेल्या एका संशयित ड्रोनच्या घटनेमुळे. सौदी लष्करी अधिकाऱ्यांनी असा दावा केला होता की त्यांनी पवित्र मक्का शहराच्या दिशेने येणारा एक हुथी ड्रोन हवेतच नष्ट केला. जरी हुथी बंडखोरांनी मक्काला लक्ष्य केल्याचा दावा पूर्णपणे फेटाळून लावला असला, तरी या घटनेने सौदी प्रशासनाची झोप उडवली आहे.
याशिवाय, हुथींच्या हल्ल्यांचा थेट फटका सौदी अरेबियाच्या ऊर्जा क्षेत्राला बसला आहे. सौदीतील प्रमुख तेलवाहिन्या, रिफायनरी आणि पंपिंग स्टेशनवर झालेल्या हल्ल्यांमुळे तेलाचा पुरवठा अंशतः बाधित झाला होता. आंतरराष्ट्रीय व्यापाराच्या दृष्टीने अत्यंत संवेदनशील असलेल्या ‘बाब अल-मंदेब’ सामुद्रधुनीतील सागरी जहाजांवर होणाऱ्या हल्ल्यांमुळे जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यावरही मोठे सावट निर्माण झाले आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Bangladesh ICT Verdict : बांगलादेशात राजकीय भूकंप! 500 दिवसांनंतर बदला राजकीय? अवामी लीगच्या 7 बड्या नेत्यांना फाशीची शिक्षा
सौदी अरेबियाच्या या संकटात पाकिस्तान आणि तुर्किये यांनी घेतलेली भूमिका अत्यंत गुंतागुंतीची ठरली आहे. पाकिस्तानने सौदी-येमेन सीमेजवळ सुरक्षा बळकट करण्यासाठी आपले सैन्य तैनात केले असले आणि इराणला हुथींना रोखण्यासाठी संदेश पाठवले असले, तरी थेट युद्धात उतरणे टाळले आहे. दुसरीकडे, तुर्कीनेही सौदीच्या सुरक्षेला पाठिंबा दर्शवला असला, तरी लष्करी पाऊल उचलणे टाळले आहे.
एकंदरीत पाहता, पाकिस्तान आणि तुर्कीच्या या भूमिकेमुळे सौदी अरेबियाने इस्रायलच्या तंत्रज्ञान आणि गुप्तचर क्षमतेचा वापर करण्याचा निर्णय घेतला आहे. यामुळे मध्यपूर्वेतील पारंपरिक वैर विसरून सुरक्षेच्या कारणास्तव नवी युती आकार घेत असल्याचे स्पष्ट संकेत मिळत आहेत.






