रविवार, 4 ऑक्टोबर 2026
Strait Of Hormuz: होर्मुझमध्ये इराणी लष्कराचा टँकर्सवर हल्ला; डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या 'अशा' दाव्यानंतर मध्यपूर्वेत पुन्हा भडका ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
मध्यपूर्वेतील (Middle East) लष्करी आणि सागरी तणाव पुन्हा एकदा अत्यंत धोकादायक वळणावर पोहोचला आहे. जगातील इंधन वाहतुकीचा सर्वात महत्त्वाचा केंद्रबिंदू मानल्या जाणाऱ्या होर्मुझच्या सामुद्रधुनीमध्ये (Strait of Hormuz) आंतरराष्ट्रीय तेलवाहू जहाजांवर (Oil Tankers) थेट क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ले सुरूच आहेत. इराणच्या इस्लामिक रिव्होल्यूशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) च्या नौदलाने अधिकृत निवेदन जारी करत माहिती दिली आहे की, सागरी नियमांचे उल्लंघन केल्यामुळे त्यांनी गेल्या पाच दिवसांत किमान सात व्यापारी आणि तेलवाहू टँकरना लक्ष्य केले आहे. इराणच्या एका अधिकृत वृत्तसंस्थेने दिलेल्या अहवालानुसार, इराणी नौदल दररोज सरासरी एकापेक्षा जास्त आंतरराष्ट्रीय तेलवाहू टँकरवर यशस्वीरित्या निशाणा साधत आहे. या घटनांमुळे जागतिक ऊर्जा पुरवठा साखळी आणि सागरी सुरक्षेवर पुन्हा एकदा मोठे प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.
ही संपूर्ण कारवाई अशा वेळी घडत आहे, जेव्हा अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी होर्मुझची सामुद्रधुनी पूर्णपणे सुरक्षित, खुली आणि अमेरिकन लष्कराच्या नियंत्रणाखाली असल्याचा वारंवार दावा केला होता. मात्र, प्रत्यक्ष समुद्रातील परिस्थिती आणि इराणचा आक्रमक पवित्रा ट्रम्प यांच्या दाव्यांना उघडपणे आव्हान देणारा ठरत आहे. स्वतंत्र लष्करी घडामोडींवर नजर ठेवणाऱ्या ‘मेन्चोसिंट’ (MenchOsint) या आंतरराष्ट्रीय निरीक्षकांच्या अहवालानुसार, शुक्रवारी होर्मुझच्या सामुद्रधुनीत दोन मोठ्या तेलवाहू टँकरमध्ये भीषण स्फोट झाले. यापैकी एका जहाजाला सामुद्रधुनीत प्रवेश करताना, तर दुसऱ्या जहाजाला बाहेर पडताना अत्यंत अचूकपणे लक्ष्य करण्यात आले.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Bermuda: आकाशात वादळ अन् वीज गूल! बर्म्युडाहून बोस्टनला जाणारे विमान 24 हजार फुटांवरून कोसळले थेट समुद्रात; 6 जण बेपत्ता
अहवालात पुढे नमूद करण्यात आले आहे की, मागील चार ते पाच दिवसांत होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून प्रवास करणाऱ्या कुवैती तेलवाहू जहाजांवर मोठ्या प्रमाणावर हल्ले झाले आहेत. यामध्ये ‘अल फँटास’ (Al Fantas) आणि ‘काझिमा’ (Kazimah) या कुवैती टँकर्सचा समावेश आहे. याशिवाय संयुक्त अरब अमिरातीच्या (UAE) तीन प्रमुख व्यापारी जहाजांना लक्ष्य करण्यात आले, ज्यामध्ये ‘सिंदबाद’ (Sindbad), ‘मर्सिन प्रॉस्पेरिटी’ (Mersin Prosperity) आणि ‘अल रुवैस’ (Al Ruwais) या जहाजांचा समावेश आहे. या हल्ल्यांमुळे पर्शियन आखातातील सागरी वाहतूक मंदावली असून अनेक जागतिक शिपिंग कंपन्यांनी या मार्गावरून जाणाऱ्या आपल्या जहाजांचे मार्ग बदलण्यास किंवा प्रवास स्थगित करण्यास सुरुवात केली आहे.
दरम्यान, या तणावपूर्ण पार्श्वभूमीवर अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी अत्यंत आत्मविश्वासपूर्ण वक्तव्य केले आहे. शनिवारी पत्रकारांशी बोलताना ट्रम्प यांनी दावा केला की, इराणसोबत सुरू असलेले हे भीषण युद्ध “लवकरच आणि कोणत्याही परिस्थितीत” संपुष्टात येणार आहे. टेक्सास दौऱ्यावर असताना आणि नंतर डेंटनमधील पीटरबिल्ट मोटर्सच्या (Peterbilt Motors) प्रसिद्ध कारखान्याला भेट दिल्यानंतर पत्रकारांशी संवाद साधताना त्यांनी सांगितले की, हा संघर्ष कसा आणि कधी संपवायचा हे आता पूर्णपणे इराणच्या भूमिकेवर अवलंबून आहे. युद्ध संपल्यानंतर आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठी घसरण होईल आणि सामान्य जनतेला महागाईपासून मोठा दिलासा मिळेल, असा दावाही ट्रम्प यांनी केला.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Flydubai FZ1073 : फ्लायदुबई विमान घटनेबाबत नवा खुलासा; ओमानी को-पायलट 2024 मध्ये झाला होता सस्पेंड, जवळ आढळले अतिरेकी साहित्य
ट्रम्प यांनी इराणच्या अंतर्गत आर्थिक परिस्थितीवर जोरदार हल्ला चढवत सांगितले की, सध्या इराण हा लष्करी आणि आर्थिक अशा दोन्ही आघाड्यांवर पूर्णपणे कमकुवत आणि उद्ध्वस्त झालेला देश आहे. इराणमध्ये महागाईचा दर ३०१ टक्क्यांच्या ऐतिहासिक उच्चांकावर पोहोचला आहे, तिथे पैशांची मोठी टंचाई आहे आणि त्यांच्या चलनाचे मूल्य पूर्णपणे कोलमडले आहे. ट्रम्प यांच्या मते, इराणचे मुख्य सैन्य पराभूत झाले आहे, त्यांचे नौदल आणि हवाई दल पूर्णपणे नष्ट झाले आहे. त्यामुळे इराणकडे आता दीर्घकाळ युद्ध लढण्याची कोणतीही ताकद उरलेली नाही. तथापि, ट्रम्प यांच्या या दाव्यांच्या अगदी उलट इराणच्या आयआरजीसी (IRGC) नौदलाने होर्मुझमध्ये दाखवलेली आक्रमकता ही दर्शवते की मध्यपूर्वेतील हा संघर्ष इतक्यात शांत होणारा नाही.
