रविवार, 8 नोव्हेंबर 2026
ऑनलाइन फसवणूक झाल्यास काळजी करू नका; RBIकडून 25 हजार रुपयांपर्यंत नुकसानभरपाईची तरतूद
इकॉनॉमिक टाइम्सनुसार, सुधारित नियमांनुसार फसव्या इलेक्ट्रॉनिक बँकिंग व्यवहारांमुळे ज्या व्यक्तींना ₹50,000 पर्यंत नुकसान झाले आहे, त्यांना त्यांच्या एकूण नुकसानीच्या 85% पर्यंत नुकसान भरपाई मिळू शकते. ही नुकसान भरपाई जास्तीत जास्त ₹25,000 पर्यंत असू शकते आणि एक व्यक्ती आयुष्यात फक्त एकदाच याचा दावा करू शकते.
Google Home Speaker: एआयच्या शक्तीवर चालणारा गुगलचा नवा स्मार्ट स्पीकर, जाणून घ्या वैशिष्ट्ये
भारतीय रिझर्व्ह बँकेने सांगितले की, सुधारित मार्गदर्शक तत्त्वे 1 जानेवारी 2027 पासून लागू होतील. या नवीन नियमांमध्ये अशा प्रकरणांचाही समावेश आहे, जिथे कोणीतरी तुमचा पासवर्ड किंवा ओटीपी फसवून चोरला आहे आणि व्यवहार सुरू केला आहे. यामध्ये अशा प्रकरणांचाही समावेश आहे जिथे पीडित व्यक्तींनी दबावाखाली किंवा दबावाखाली व्यवहारांना मंजुरी दिली आहे.
नवीन आराखड्यानुसार, बँकांनी देशांतर्गत फसव्या इलेक्ट्रॉनिक बँकिंग व्यवहारांशी संबंधित तक्रारींचा तपास ४५ कॅलेंडर दिवसांत आणि आंतरराष्ट्रीय तक्रारींचा तपास ६० कॅलेंडर दिवसांत करणे बंधनकारक आहे. जर या मुदती ओलांडल्या गेल्या, तर बँकांनी ग्राहकांना त्याचे कारण स्पष्ट करणे आवश्यक आहे.
फसव्या क्रेडिट कार्ड व्यवहारांच्या बाबतीत, बँकांनी ग्राहकाकडून माहिती मिळाल्यापासून पाच कॅलेंडर दिवसांच्या आत विवादित रकमेइतका ‘शॅडो रिव्हर्सल’ (तात्पुरता परतावा) देणे आवश्यक आहे. याव्यतिरिक्त, आरबीआयने ₹५०० पेक्षा जास्त रकमेच्या इलेक्ट्रॉनिक व्यवहारांसाठी बँकांना तात्काळ एसएमएस अलर्ट पाठवण्याची आवश्यकता कायम ठेवली आहे. आरबीआयचे म्हणणे आहे की, ज्यांच्याकडे स्मार्टफोन किंवा इंटरनेटची सुविधा नाही, त्यांच्यासाठी एसएमएस हे संवादाचे एकमेव इलेक्ट्रॉनिक माध्यम आहे.
