मंगळवार, 10 नोव्हेंबर 2026
Mahakumbh 2025: ... यामुळे महाकुंभला कुंभ म्हणत नाही, दोघांमध्ये आहे फार मोठा फरक; वाचून तुम्हीही व्हाल हैराण
प्रयागराजमध्ये आता काही दिवसांपासून महाकुंभ मेळयला सुरुवात झाली असून, सुमारे 1 कोटी भाविकांनी गंगेत स्नान केले. 14 जानेवारीपासून शाही स्नानाला सुरुवात झाली असली तरी त्याची शोभा येत्या दिवसांत आणखीन वाढणार आहे. आम्ही तुम्हाला सांगतो, आज महाकुंभमध्ये जगभरातील अनेक मोठ्या व्यक्तींनी देखील भाग घेतला होता, ज्यामध्ये ऍपलचे माजी संस्थापक स्टीव्ह जॉब्स यांच्या पत्नी होत्या. प्रयागराजच्या पवित्र भूमीवर या वर्षी महाकुंभ आयोजित केला जात आहे हे आपणा सर्वांना माहीत आहे, परंतु महाकुंभ आणि कुंभ वेगवेगळे आयोजित केले जातात हे अनेकांना माहीत नसेल. या लेखात आज आपण महाकुंभ आणि कुंभ मेळा यातील फरक जाणून घेणार आहोत.
यामुळे खास असतो महाकुंभ मेळा
या सुंदर मेळ्यात केवळ देशातूनच नव्हे तर जगभरातून लाखो भाविक आणि भाविक एकत्र येतात आणि संगमाच्या तीरावर श्रद्धेने स्नान करतात. प्रयागराजमध्ये गंगा, यमुना आणि सरस्वती नद्यांचा संगम असलेल्या संगमच्या काठावर महाकुंभमेळा आयोजित केला जातो. या मेळ्याची मुळे हिंदू पौराणिक कथांशी जोडलेली आहेत. धार्मिक मान्यतेनुसार, या काळात लोकांना त्यांच्या पापांपासून मुक्ती मिळते आणि मोक्ष प्राप्तीची संधी देखील मिळते. मेळ्यात अनेक कार्यक्रम आयोजित केले जातात, जे लोकांचे मुख्य आकर्षण बनतात.
MahaKumbh 2025: कुंभमेळ्याला जाण्याचा विचार करताय? ऑनलाइन ई-पास कसा मिळवायचा ते जाणून घ्या
महाकुंभ आणि कुंभमध्ये काय फरक आहे?
साधारणपणे दर 12 वर्षांनी कुंभ आयोजित केला जातो, परंतु यावर्षी प्रयागराजच्या भूमीवर 2025 मध्ये महाकुंभ आयोजित केला जात आहे. कुंभ आणि महाकुंभ यातील फरक फार कमी लोकांना माहीत आहे.
महा कुंभमेळा: हा कार्यक्रम दर 12 वर्षांनी एकदा होतो आणि सर्व कुंभमेळ्यांमध्ये सर्वात पवित्र मानला जातो. हा महाकुंभ मेळा 13 जानेवारी ते 26 फेब्रुवारी 2025 या कालावधीत चालणार आहे. हे दोन्ही भिन्न का आहेत हे आज आपण जाणून घेणार आहोत.
कुंभमेळा: कुंभमेळा दर 3 वर्षांनी साजरा केला जातो आणि हरिद्वार, उज्जैन, नाशिक आणि प्रयागराज या चार ठिकाणी एक एक करून साजरा केला जातो. प्रत्येक ठिकाणी एका चक्रात कुंभमेळ्याचे आयोजन केले जाते आणि या काळात दर 12 वर्षांनी प्रत्येक ठिकाणी कुंभमेळ्याचे आयोजन केले जाते हे लक्षात ठेवले जाते.
पाकिस्तानला मिळाला सोन्याचा साठा! या नदीत सापडलं प्रचंड सोनं; भारताची ही नदीही उगळते सोनं
कुठे असतो कुंभ मेळा आणि महाकुंभमेळा
महाकुंभ मेळा: हा कार्यक्रम दर 12 वर्षांनी एकदा होतो आणि सर्व कुंभमेळ्यांमध्ये सर्वात पवित्र मानला जातो. यावर्षी महाकुंभ मेळा 13 जानेवारी ते 26 फेब्रुवारी 2025 या कालावधीत चालणार आहे. हा मेळा प्रामुख्याने प्रयागराजमध्ये आयोजित केला जातो. येथे गंगा, यमुना आणि सरस्वती नद्यांचा संगम असलेल्या संगमच्या काठावर मेळा आयोजित केली जाते. या विशाल मेळ्यामध्ये कुंभमेळ्यापेक्षा जास्त लोक हजेरी लावतात.
कुंभमेळा: कुंभमेळा दर 3 वर्षांनी साजरा केला जातो आणि हरिद्वार, उज्जैन, नाशिक आणि प्रयागराज या चार ठिकाणी एक एक करून साजरा केला जातो. प्रत्येक ठिकाणी एका चक्रात कुंभमेळ्याचे आयोजन केले जाते आणि या काळात दर 12 वर्षांनी प्रत्येक ठिकाणी कुंभमेळ्याचे आयोजन केले जाते हे लक्षात ठेवले जाते. हा मेळा हरिद्वार (गंगा), उज्जैन (शिप्रा), नाशिक (गोदावरी) आणि प्रयागराज (गंगा-यमुना-सरस्वती) या चार पवित्र स्थानांच्या काठावर आयोजित केला जातो. या सर्व ठिकाणांची स्वतःची खासियत आहे.
दोन्ही मेळ्यांचे आध्यात्मिक महत्त्व
महाकुंभ मेळा: सनातन धर्मात महाकुंभ हा सर्वात महत्त्वाचा आणि पवित्र मानला जातो. असे मानले जाते की या कार्यक्रमात भाग घेतल्याने प्रत्येक पापातून मुक्त होते आणि मोक्ष सारखे अनेक आध्यात्मिक लाभ मिळतात.
कुंभमेळा: कुंभमेळ्याचे स्वतःचे आध्यात्मिक महत्त्व देखील आहे, परंतु ते महाकुंभापेक्षा कमी शक्तिशाली मानले जाते. मात्र तरीही लाखोंच्या संख्येने लोक येथे स्नान करण्यासाठी येतात.
