सोमवार, 2 नोव्हेंबर 2026
फोटो सौजन्य- सोशल मीडिया
Career Guidance 2026: १२ वी नंतर योग्य कोर्स निवडणे सोपे नसते. कॉलेजचे रंगीबेरंगी माहितीपत्रक आणि मोठ्या जाहिराती अनेकदा कोर्सचे असे आकर्षक चित्र उभे करतात, ज्याला बळी पडून तरुण विचार न करता प्रवेश घेतात. परंतु, खरी वस्तुस्थिती पदवी मिळाल्यानंतरच समोर येते, जेव्हा हातात नोकरी नसते. आजच्या काळात केवळ पदवी असणे पुरेसे नाही, तर त्या पदवीला बाजारपेठेत किती मागणी आहे, हे अधिक महत्त्वाचे आहे. अनेक जुने कोर्सेस आजच्या जॉब मार्केटच्या गरजांपासून खूप दूर गेले आहेत.
कोणताही कोर्स करण्यासाठी लाखो रुपये आणि आयुष्याची महत्त्वाची वर्षे खर्च होतात. अशा परिस्थितीत हा वेळ आणि पैसा वाया जाणे कोणालाही निराश करू शकते. आपल्या करिअरला योग्य दिशा देण्यासाठी ज्या कोर्सेसचे बाजारमूल्य आता जवळपास संपले आहे, त्यांच्यापासून दूर राहणेच योग्य ठरेल. त्यामुळे आज आपण जाणून घेणार आहोत ५ लोकप्रिय पण आता अप्रचलित झालेले कोर्सेस, ज्यांमध्ये प्रवेश घेण्यापूर्वी १०० वेळा विचार केला पाहिजे:
आजही देशातील मोठा तरुण वर्ग कोणत्याही विशेष कौशल्याशिवाय (Specialization) सामान्य बी.ए. कोर्समध्ये प्रवेश घेतो. फक्त थिअरीचा अभ्यास आणि जुनी पुस्तके पाठांतर केल्याने आजच्या कॉर्पोरेट क्षेत्रात कोणतीही नोकरी मिळत नाही. या पदवीसोबत डिजिटल मार्केटिंग, डेटा ॲनालिसिस किंवा कंटेंट रायटिंग सारखी कौशल्ये जोडली नाहीत, तर ती केवळ कागदाचा तुकडा बनून राहते.
कॉमर्सच्या विद्यार्थ्यांमध्ये बी.कॉम.ची क्रेझ नेहमीच राहिली आहे. परंतु, आजच्या ऑटोमेटेड आणि AI च्या युगात फक्त बेसिक बी.कॉम.च्या पदवीवर अकाउंटंटची नोकरी मिळणे अत्यंत कठीण झाले आहे. जोपर्यंत विद्यार्थी सीए, सीएस, सीएफए किंवा टॅक्सेशन आणि फायनान्शियल मॉडेलिंगसारखे व्यावसायिक कोर्सेस किंवा शॉर्ट-टर्म सर्टिफाइड स्किल्स शिकत नाहीत, तोपर्यंत केवळ या पदवीवर अवलंबून राहणे करिअरसाठी धोकादायक ठरू शकते.
टीव्ही आणि चित्रपटांची झगमगाट पाहून अनेक तरुण इव्हेंट मॅनेजमेंटमध्ये डिप्लोमा कोर्स निवडतात. या कोर्सेसची फी खूप जास्त असते. परंतु, या इंडस्ट्रीमध्ये पदवीपेक्षा तुमचे कॉन्टॅक्ट्स, अनुभव आणि प्रत्यक्ष काम करताना येणारा ताण हाताळण्याची क्षमता अधिक महत्त्वाची ठरते. कोणत्याही प्रात्यक्षिक अनुभवाशिवाय केवळ कागदी डिप्लोमाच्या जोरावर या क्षेत्रात टिकून राहणे जवळजवळ अशक्य आहे.
एका काळात संगणकाचे मूलभूत ज्ञान असणे ही मोठी गोष्ट मानली जात होती. पण आजच्या डिजिटल युगात, जिथे प्रत्येक मूल स्मार्टफोन आणि कॉम्प्युटर चालवू शकते, तिथे केवळ बेसिक कॉम्प्युटर ॲप्लिकेशन किंवा ओ-लेव्हलसारख्या जुन्या डिप्लोमाचे मूल्य नगण्य झाले आहे. कंपन्या आता मूलभूत ज्ञानाऐवजी कोडिंग, डेटा सायन्स आणि सॉफ्टवेअर डेव्हलपमेंटसारख्या प्रगत कौशल्यांची मागणी करतात.
मीडिया क्षेत्राचे आकर्षण पाहून लाखो तरुण या क्षेत्रात येतात. अनेक कॉलेजेस आणि संस्था आजही जुनाच पारंपरिक अभ्यासक्रम शिकवत आहेत, जो आजच्या डिजिटल मीडिया, एआय टूल्स आणि व्हिडिओ एडिटिंगच्या युगाशी सुसंगत नाही. जोपर्यंत विद्यार्थ्यांना मल्टीमीडिया, सोशल मीडिया अल्गोरिदम आणि डेटा जर्नलिसमची प्रात्यक्षिक माहिती नसते, तोपर्यंत या क्षेत्रात टिकून राहणे खूप आव्हानात्मक ठरते.
