शुक्रवार, 13 नोव्हेंबर 2026
व्रणाशिवाय उपचार! मुंबईतील शल्यचिकित्सकांनी 19 वर्षीय तरुणीची स्कारलेस शस्त्रक्रियेद्वारे थायरॉईड गाठीवर यशस्वी मात
मुंबई: थायरॉईड शस्त्रक्रियेच्या क्षेत्रातील एक महत्त्वपूर्ण प्रगती म्हणून, भारतातील हेड अँड नेक कॅन्सर इन्स्टिट्यूट ऑफ इंडिया (HNCII) येथील डॉक्टरांनी 19 वर्षीय महाविद्यालयीन विद्यार्थिनीवर यशस्वीपणे स्कारलेस थायरॉईड शस्त्रक्रिया केली. या अत्याधुनिक उपचारामुळे तिच्या थायरॉईडमधील गाठ काढण्यात आली, तसेच मानेवर कोणताही दृश्यमान व्रण (स्कार) राहिला नाही.(फोटो सौजन्य – istock)
ही तरुणी नेहमीप्रमाणे महाविद्यालयीन जीवन जगत असताना तिच्या थायरॉईडच्या डाव्या लोबमध्ये 4 सेंटीमीटर आकाराची फॉलिक्युलर निओप्लाझम (Follicular Neoplasm) असल्याचे निदान झाले. या निदानामुळे ती चिंतेत होतीच, पण पारंपरिक थायरॉईड शस्त्रक्रियेनंतर मानेवर कायमस्वरूपी व्रण राहण्याची शक्यता तिला अधिक अस्वस्थ करत होती.
सविस्तर तपासणीनंतर HNCII च्या हेड अँड नेक सर्जिकल ऑन्कोलॉजी टीमने ट्रान्सओरल एंडोस्कोपिक थायरॉईडेक्टॉमी व्हेस्टिब्युलर अॅप्रोच (TOETVA) या आधुनिक आणि कमी आक्रमक शस्त्रक्रियेची शिफारस केली. या तंत्रामध्ये खालच्या ओठाच्या आतील भागात लहान छेद करून थायरॉईड ग्रंथी काढली जाते, त्यामुळे मानेवर बाह्य छेद देण्याची गरज भासत नाही.
27 डिसेंबर 2025 रोजी HNCII च्या शल्यचिकित्सा पथकाच्या मार्गदर्शनाखाली ही अत्यंत विशेष शस्त्रक्रिया यशस्वीरित्या पार पडली. या यशस्वी प्रक्रियेमुळे HNCII हे भारतातील अशा मोजक्या केंद्रांपैकी एक ठरले आहे, जे निवडक थायरॉईड रुग्णांसाठी ही अत्याधुनिक स्कारलेस शस्त्रक्रिया उपलब्ध करून देतात.पारंपरिक थायरॉईड शस्त्रक्रियेच्या तुलनेत TOETVA पद्धतीत तोंडाच्या आतील भागातून तीन लहान छेद घेतले जातात. हे छेद श्लेष्मल त्वचेवर (Mucosal Surface) असल्याने ते नैसर्गिकरीत्या भरून येतात आणि कोणताही दृश्यमान व्रण राहत नाही.
शस्त्रक्रियेचा परिणाम अत्यंत समाधानकारक होता. रुग्णाची प्रकृती वेगाने सुधारली. तिच्या मानेवर कोणताही व्रण राहिला नाही, ऊतींना अत्यल्प इजा झाली आणि तिच्या आवाजावर किंवा घशाच्या कार्यक्षमतेवर कोणताही परिणाम झाला नाही. तोंडाची स्वच्छता आणि मऊ आहार यांचा समावेश असलेल्या अल्प पुनर्वसन कालावधीनंतर ती पुन्हा आत्मविश्वासाने आपल्या महाविद्यालयीन जीवनात परतली.
डॉ सुलतान प्रधान , सर्जिकल ऑन्कोलॉजिस्ट, HNCII म्हणाले, “TOETVA सारख्या शस्त्रक्रिया थायरॉईड उपचार क्षेत्रात एक मोठा बदल घडवत आहेत. या पद्धतीमुळे पारंपरिक शस्त्रक्रियेइतकीच कर्करोगविषयक सुरक्षितता मिळते, परंतु दृश्यमान व्रण टाळता येतो. विशेषतः तरुण रुग्णांसाठी हा परिणाम खूप महत्त्वाचा ठरू शकतो.ते पुढे म्हणाले, “अनेक रुग्णांसाठी ही केवळ सौंदर्याची बाब नसते. मानेवरील व्रण हा आजार आणि उपचारांची सतत आठवण करून देणारा ठरू शकतो. TOETVA सारख्या निवडक कमी आक्रमक तंत्रांद्वारे आम्ही केवळ वैद्यकीय समस्या दूर करत नाही, तर रुग्णांचे मानसिक आरोग्य, आत्मविश्वास आणि जीवनमान जपण्यासही मदत करतो.”
या प्रक्रियेच्या व्यापक महत्त्वाबाबत बोलताना डॉ. प्रधान यांनी स्पष्ट केले की TOETVA ही प्रत्येक थायरॉईड रुग्णासाठी योग्य नसली, तरी लहान थायरॉईड गाठी, सौम्य आजार किंवा कमी जोखमीच्या थायरॉईड कर्करोग असलेल्या आणि सौंदर्यदृष्ट्या व्रण टाळण्याची तीव्र इच्छा असलेल्या रुग्णांसाठी हा एक प्रभावी पर्याय आहे.जरी TOETVA साठी प्रगत लॅप्रोस्कोपिक कौशल्य आणि अत्यंत काळजीपूर्वक रुग्ण निवड आवश्यक असली, तरी प्रभावी उपचार आणि उत्कृष्ट सौंदर्यात्मक परिणाम यांचा संगम घडवून आणत ही पद्धत रुग्णांच्या उपचार अनुभवात मोठा बदल घडवत आहे.
आज ही 19 वर्षीय तरुणी पुन्हा आपल्या दैनंदिन आयुष्यात परतली असून शिक्षण आणि भविष्यातील ध्येयांचा आत्मविश्वासाने पाठपुरावा करत आहे. तिचे उदाहरण हे दर्शवते की शस्त्रक्रिया ऑन्कोलॉजीमधील नवकल्पना केवळ रोगमुक्तीपुरत्याच मर्यादित नसून रुग्णांचा सन्मान, आत्मविश्वास आणि एकूण जीवनमान जपण्यावरही भर देत आहेत.या यशस्वी शस्त्रक्रियेमुळे भारतात स्कारलेस शस्त्रक्रिया तंत्रज्ञानाची वाढती भूमिका अधोरेखित झाली असून, प्रभावी उपचारांसोबतच आपले व्यक्तिमत्त्व आणि आत्मसन्मान अबाधित ठेवू इच्छिणाऱ्या रुग्णांसाठी नव्या आशेचा किरण निर्माण झाला आहे.
Ans: थायरॉईड ग्रंथीमध्ये तयार होणारी असामान्य वाढ किंवा गाठ म्हणजे थायरॉईड नोड्यूल. बहुतेक गाठी निरुपद्रवी असतात, मात्र काही प्रकरणांमध्ये तपासणी आवश्यक असते.
Ans: स्कारलेस किंवा व्रणाशिवाय शस्त्रक्रियेमध्ये पारंपरिक मानेवरील चिराऐवजी आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर केला जातो, त्यामुळे बाहेरून दिसणारी जखमेची खूण कमी किंवा नसू शकते.
Ans: मानेवर सूज किंवा गाठ जाणवणे, गिळताना त्रास, आवाजात बदल, घशात दाब जाणवणे अशी लक्षणे दिसू शकतात.
