फोटो सौजन्य- फेसबुक
जगाचा निर्माता भगवान श्री कृष्ण, पराक्रमी आणि परोपकारी कर्णाची शक्ती आणि भगवान शिवाने वापरलेल्या विजय धनुषाची चांगली जाणीव होती. त्यासाठी त्यांनी मुत्सद्दी खेळी करून पराक्रमी कर्णाचा रणांगणात पराभव केला. भगवान श्रीकृष्णाच्या मदतीशिवाय धनुर्धारी अर्जुन कधीही त्याचा मोठा भाऊ कर्णाचा पराभव करू शकला नसता. कर्ण स्वतःही त्या काळात मोठा धनुर्धर होता.
महाभारताचा महान योद्धा कर्ण हा द्वापार युगाचा समकालीन होता. शक्तिशाली कर्णाची गणना सर्वोत्तम परोपकारी लोकांमध्ये केली जाते. दान देण्यामध्ये कर्ण अव्वल आहे किंवा राजा बळीच्या बरोबरीचा आहे, असेही म्हटले जाते. इतिहासकारांच्या मते, महाभारताचे महान पात्र असूनही, शक्तिशाली कर्णाला त्याच्या आयुष्यात दुःखद प्रसंगांना सामोरे जावे लागले. निसर्ग किंवा परमपिता देवाने कर्णाची नेहमीच परीक्षा घेतली. यामुळे कर्णाला आयुष्यात कठीण प्रसंगातून जावे लागले. जगाचे निर्माते भगवान श्रीकृष्ण यांना कर्णाचे सामर्थ्य चांगलेच ठाऊक होते. त्यामुळे मुत्सद्देगिरीच्या बळावर त्यांनी रणांगणात बलाढ्य कर्णाचा पराभव केला. कर्ण स्वतःही त्या काळात मोठा धनुर्धर होता. पण पराक्रमी कर्णाला शक्तिशाली विजय धनुष कसा मिळाला हे तुम्हाला माहिती आहे का? धनुष्याशी संबंधित कथा जाणून घेऊया.
हेदेखील वाचा- मूलांक 3 असणाऱ्यांचा आजचा दिवस कसा असेल ते जाणून घेऊया
कथा
शिवपुराणात दक्ष राजाने आयोजित केलेल्या महायज्ञात माता सतीने आपल्या पती भगवान शिवाप्रती अपमानास्पद शब्दांनी आणि द्वेषाच्या भावनेने दुखावलेल्या यज्ञकुंडात उडी मारून आत्महत्या केल्याचा उल्लेख आहे. ही माहिती तिन्ही जगात वणव्यासारखी पसरली. राजा दक्षच्या भावना भगवान शिवाला आधीच माहीत होती. माता सतीने पावित्र्य प्राप्त केल्यावर भगवान शिव खूप क्रोधित झाले.
त्याने भद्रकाली आणि वीरभद्र यांना राजा दक्षाचा नायनाट करण्याची आज्ञा केली. आज्ञेचे पालन करून वीरभद्राने यज्ञस्थळीच दक्ष राजाचे शीर त्याच्या शरीरापासून वेगळे केले, तर दु:खात बुडलेले भगवान शिव माता सतीचे पार्थिव घेऊन इकडे तिकडे भटकू लागले. महाकालचा कोप पाहून भगवान विष्णूने सुदर्शन चक्राने माता सतीच्या नश्वर अवशेषांचे विच्छेदन केले.
त्याचवेळी तिन्ही लोकांचे देवी-देवता भगवान शंकराची आराधना करून त्यांचा क्रोध शांत करण्यात व्यस्त होते. प्रदीर्घ प्रार्थनेनंतर भगवान शंकराचा राग शांत झाला. त्यावेळी भगवान शिवाने राजा दक्षला केवळ क्षमाच दिली नाही, तर भविष्यात लग्न न करण्याची शपथही घेतली. नंतर, तारकासुराने भगवान ब्रह्मदेवाकडून कठोर तपश्चर्या केली आणि भगवान शिवाच्या पुत्राशिवाय इतर कोणत्याही देवाकडून पराभूत न होण्याचे वरदान मागितले.
वरदान मिळाल्यानंतर तारकासुरने स्वर्गावर आपले वर्चस्व प्रस्थापित केले. त्यावेळी देवतांची विनवणी आणि माता पार्वतीच्या कठीण तपश्चर्येने प्रसन्न होऊन भगवान शिवाने जगाची माता माता शक्तीशी विवाह करण्याचे वचन दिले. नंतर फाल्गुन महिन्यातील कृष्ण पक्षातील चतुर्दशी तिथीला भगवान शिव आणि माता पार्वतीचा विवाह झाला. भगवान कार्तिकेयचा जन्म लग्नाच्या एका वर्षानंतर झाला. भगवान कार्तिकेयाने तारकासुराचा वध केला.
तथापि, नंतर तारकासुराच्या पुत्रांना पुन्हा सत्ता मिळाली. तारकासुराच्या पुत्रांचा वध करण्यासाठी विश्वकर्माने विजय धनुष निर्माण केला. त्यावेळी भगवान शिवाने आपल्या विजय धनुषाकडून पाशुपतस्त्र या शस्त्राचा वापर करून तारकासुराच्या तीन पुत्रांचा आणि त्यांच्या शहरांचा नाश केला. यानंतर तिन्ही लोकांमध्ये शांतता आणि धर्म पुन्हा प्रस्थापित झाला
यावेळी भगवान शिवाने स्वर्गातील देवता इंद्राकडे विजय धनुष्य सोपवले. असे म्हणतात की, द्वापर युगात भगवान परशुरामाने भगवान शिवासाठी कठीण तपश्चर्या केली होती. दर्शन मिळाल्यावर परशुरामांनी भगवान शिवाकडून वरदान म्हणून विजय धनुष्य घेण्याची इच्छा व्यक्त केली. त्यावेळी भगवान शिवाने स्वर्गीय राजा इंद्राकडून विजय धनुष्य घेतले आणि ते परशुरामजींना दिले. महाभारत काळात पराक्रमी कर्णाला भगवान परशुरामाकडून विजय धनुष्य मिळाले.
विजय धनुष यांची वैशिष्ट्य
वेद व्यासांनी लिहिलेल्या महाभारत काव्यात विजय धनुषाचा महिमा तपशीलवार आहे. असे म्हणतात की, जोपर्यंत पराक्रमी कर्ण (महान योद्धा कर्ण) च्या हातात विजय धनुष्य होते तोपर्यंत कोणताही योद्धा कर्णाचा पराभव करू शकत नाही. या धनुष्याच्या बळावर कर्ण आपला प्रतिस्पर्धी अर्जुनचा रथ मागे ढकलण्यात यशस्वी झाला, तर कृष्णाजी आणि हनुमानजी स्वतः अर्जुनाच्या रथावर बसले होते. या धनुष्याबद्दल असेही म्हटले जाते की, विजय धनुष कोणत्याही शस्त्राने किंवा शस्त्राने कापला जाऊ शकत नाही. भगवान शिवाचे अस्त्र पाशुपतस्त्रदेखील विजय धनुषाने बनवलेल्या वर्तुळात शिरू शकले नाही. जगाचे रक्षणकर्ते भगवान श्रीकृष्णांनी युद्धात मुत्सद्दी युक्ती खेळून पराक्रमी कर्णाचा पराभव केला होता. भगवान श्रीकृष्णाच्या मदतीशिवाय धनुर्धारी अर्जुन पराक्रमी योद्धा कर्णाचा पराभव करू शकत नव्हता.
