(फोटो सौजन्य: सोशल मीडिया)
मार्च २०२४ पासून या बँकेवर नवीन ठेवी स्वीकारण्यास आणि खात्यात रक्कम जमा करण्यास मनाई करणारे निर्बंध लागू करण्यात आले होते. सुरुवातीचे निर्बंध लादल्यानंतर जवळपास दोन वर्षांनी, RBI ने अलीकडेच एक निर्णायक पाऊल उचलत Paytm Payments Bank चा बँकिंग परवाना रद्द केला. हा निर्णय २४ एप्रिल २०२६ पासून अंमलात आला असून, त्यानंतर या बँकेला कोणत्याही प्रकारची बँकिंग संबंधित कामे करण्यास यापुढे परवानगी असणार नाही.
पेटीएम पेमेंट्स बँकेवर नियामक कारवाई होण्यापूर्वी, बँकेत ₹५,५०० कोटींहून अधिक ठेवी होत्या. बँकेची अंदाजे ३५० दशलक्ष खाती होती, परंतु त्यापैकी केवळ १०० ते १०५ दशलक्ष खातीच सक्रिय होती. उर्वरित खाती एकतर निष्क्रिय जी दीर्घ काळापासून न वापरलेली होती तर काही गोठवलेली किंवा संशयास्पद मानली गेली होती. सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, आरबीआयने पेटीएमला ग्राहकांना संदेश, सूचना पाठवून त्यांचे पैसे काढण्यास मदत करण्याचे वारंवार निर्देश दिले होते. लोकांना त्यांचे पैसे इतर बँकांमध्ये सहजपणे हस्तांतरित करता यावेत यासाठी या प्रक्रियेची अंतिम मुदतही वाढवण्यात आली होती. पण नियामक प्रक्रियेला अपेक्षेपेक्षा जास्त वेळ लागला. आरबीआयने मूळतः मार्च २०२५ पर्यंत परवाना रद्द करण्याची योजना आखली होती, परंतु सुनावणी आणि इतर कायदेशीर औपचारिकतांमुळे या प्रक्रियेला विलंब झाला. या संपूर्ण काळात, ग्राहकांना त्यांचे पैसे काढण्यासाठी पुरेशी संधी मिळावी यासाठी उपाययोजना करण्यात आल्या.
Paytm ने सध्या RBI कडे कोणत्याही नवीन ‘प्रीपेड पेमेंट इन्स्ट्रुमेंट’ किंवा वॉलेट परवान्यासाठी अर्ज केलेला नाही, असे दर्शवणारे अहवालही समोर येत आहेत. Paytm चा वॉलेट व्यवसाय यापूर्वी याच ‘पेमेंट्स बँके’ अंतर्गत चालवला जात असे. एकेकाळी Paytm वॉलेट हे या क्षेत्रातील आघाडीचे माध्यम होते; असे असूनही, हा व्यवसाय पुन्हा मूळ कंपनीकडे म्हणजेच ‘One97 Communications’ कडे हस्तांतरित करण्यासाठी कोणतीही विनंती करण्यात आलेली नाही. गेल्या काही वर्षांत नियमांच्या पालनाबाबत झालेल्या त्रुटी किंवा चुका, कंपनीच्या भविष्यातील योजनांच्या मार्गात अडथळा ठरू शकतात, असे तज्ज्ञांचे मत आहे.
