मंगळवार, 10 नोव्हेंबर 2026
फोटो सौजन्य - Social Media
वाणिज्य शाखेतील विद्यार्थ्यांसाठी अकाउंटिंग आणि फायनान्स क्षेत्रात करिअर घडवण्याच्या दृष्टीने बीकॉम प्रोफेशनल अकाउंटिंग (B.Com Professional Accounting) हा अभ्यासक्रम महत्त्वाचा ठरत आहे. हा तीन वर्षांचा पूर्णवेळ पदवी अभ्यासक्रम असून तो सहा सत्रांमध्ये (सेमिस्टर) विभागलेला आहे. बदलत्या आर्थिक व्यवस्थेमध्ये कुशल अकाउंटंट्स आणि फायनान्स तज्ज्ञांची वाढती गरज लक्षात घेता, हा अभ्यासक्रम विद्यार्थ्यांसाठी रोजगाराभिमुख पर्याय मानला जात आहे.
बीकॉम प्रोफेशनल अकाउंटिंग अभ्यासक्रमादरम्यान विद्यार्थ्यांना आयकर कायदा आणि त्याचा प्रत्यक्ष वापर, व्यवसाय सांख्यिकी, कॉर्पोरेट रिपोर्टिंग, फायनान्शियल मार्केट ऑपरेशन्स, लेखाशास्त्र आणि वित्त व्यवस्थापन यांसारख्या महत्त्वाच्या विषयांचे सखोल ज्ञान दिले जाते. या अभ्यासक्रमामुळे विद्यार्थ्यांची केवळ सैद्धांतिकच नव्हे, तर व्यावहारिक कौशल्येही विकसित होतात. त्यामुळे शिक्षण पूर्ण झाल्यानंतर विद्यार्थी अकाउंटंट, फायनान्स एक्झिक्युटिव्ह, टॅक्स कन्सल्टंट, ऑडिट असिस्टंट अशा विविध पदांवर काम करू शकतात.
बीकॉम प्रोफेशनल अकाउंटिंग अभ्यासक्रमासाठी अर्ज करणाऱ्या उमेदवारांकडे मान्यताप्राप्त शिक्षण मंडळाची बारावीची गुणपत्रिका असणे आवश्यक आहे. उमेदवाराला इयत्ता १२ वीमध्ये किमान ६० टक्के गुण असणे बंधनकारक आहे. मात्र, एससी, एसटी आणि ओबीसी प्रवर्गातील उमेदवारांना शासनाच्या नियमांनुसार काही टक्के गुणांची सूट दिली जाते. पात्रता निकष पूर्ण करणारे विद्यार्थी या अभ्यासक्रमासाठी अर्ज करू शकतात.
बहुतेक नामांकित विद्यापीठे आणि महाविद्यालयांमध्ये बीकॉम प्रोफेशनल अकाउंटिंग अभ्यासक्रमासाठी प्रवेश परीक्षा उत्तीर्ण करणे आवश्यक असते. काही महाविद्यालये गुणवत्तेच्या आधारावरही प्रवेश देतात. या अभ्यासक्रमासाठी BHU UET, LPUNEST यांसारख्या प्रवेश परीक्षांच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांची निवड केली जाते. प्रवेश परीक्षेनंतर पात्र उमेदवारांची पुढील फेरीत मुलाखत घेतली जाते.
अर्ज प्रक्रिया पूर्ण केल्यानंतर विद्यार्थ्यांना प्रवेश परीक्षेला बसावे लागते. परीक्षेतील कामगिरीनुसार उमेदवारांना गुण दिले जातात आणि त्यावर आधारित गुणवत्ता यादी (मेरिट लिस्ट) तयार केली जाते. त्यानंतर समुपदेशन प्रक्रियेत मिळालेल्या रँकनुसार विविध संस्थांमध्ये विद्यार्थ्यांना जागा वाटप करण्यात येते. जागा निश्चित झाल्यानंतर संबंधित महाविद्यालयात कागदपत्रांची पडताळणी आणि शुल्क भरण्याची प्रक्रिया पूर्ण करून प्रवेश घ्यावा लागतो.
प्रवेश परीक्षेचा निकाल जाहीर झाल्यानंतर विद्यार्थ्यांनी विद्यापीठाच्या अधिकृत वेबसाइट्स तसेच सोशल मीडिया हँडल्सवर नियमितपणे माहिती तपासून स्वतःला अपडेट ठेवणे आवश्यक आहे. प्रवेश परीक्षेत पात्र ठरलेल्या विद्यार्थ्यांना ऑनलाइन (स्काईप, गुगल मीट, झूम) किंवा ऑफलाइन पद्धतीने मुलाखतीसाठी बोलावले जाते.
देशातील अनेक नामांकित कला आणि विज्ञान महाविद्यालयांमध्ये बीकॉम प्रोफेशनल अकाउंटिंग अभ्यासक्रम उपलब्ध आहे. यामध्ये बीएचसी, तिरुचिरापल्ली; श्री कृष्णा कला आणि विज्ञान महाविद्यालय, कोईम्बतूर; डॉ. एसएनएस राजलक्ष्मी कला आणि विज्ञान महाविद्यालय; श्री रामकृष्ण कला आणि विज्ञान महाविद्यालय; केएएससी, इरोड; डॉ. एनजीपी कला आणि विज्ञान महाविद्यालय; डॉ. आर. व्ही. कला आणि विज्ञान महाविद्यालय; आरसीएएस, कोईम्बतूर; एनजीएम कॉलेज, पोल्लाची तसेच व्हीएलबी जानकी अम्मल कला आणि विज्ञान महाविद्यालय, कोईम्बतूर यांचा समावेश आहे. अकाउंटिंग आणि फायनान्स क्षेत्रात स्थिर आणि उज्ज्वल करिअर करू इच्छिणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी बीकॉम प्रोफेशनल अकाउंटिंग हा अभ्यासक्रम एक सक्षम आणि भविष्यातील संधी देणारा पर्याय ठरत आहे.
