फोटो सौजन्य - Social Media
महाराष्ट्रात महिला सक्षमीकरणाला चालना देण्यासाठी डिजिटल उपक्रमांची महत्त्वाची भूमिका दिसून येत आहे. Lakhpati Didi Scheme अंतर्गत ग्रामीण आणि अर्ध-शहरी भागातील महिलांना स्थिर उत्पन्नाचे स्रोत निर्माण करण्यासाठी प्रोत्साहन दिले जात आहे. राज्याने एक कोटी लखपती दीदी घडवण्याचे लक्ष्य ठेवले असून आतापर्यंत ३८ लाखांहून अधिक महिलांनी हा टप्पा गाठला आहे. या मोहिमेला बळ देण्यासाठी Pine Labs समूहाची कंपनी Pine Labs – Fave Digital अंतर्गत चालणारा Digital Nari Initiative महत्त्वाची भूमिका बजावत आहे. या उपक्रमाद्वारे महिलांना प्रशिक्षण आणि तंत्रज्ञानाची मदत देऊन त्यांना त्यांच्या गावातच आर्थिक व डिजिटल सेवा पुरवणाऱ्या “बँकर नारी” म्हणून सक्षम केले जाते.
डिजिटल नारी उपक्रमांतर्गत महिला खाते उघडणे, पैसे काढणे-पाठवणे, बिल भरणे, विमा, कर्ज तसेच इतर आर्थिक सेवा पुरवतात. प्रत्येक व्यवहारावर त्यांना कमिशन मिळत असल्याने त्यांच्यासाठी नियमित उत्पन्नाचा मार्ग निर्माण होतो. त्यामुळे दुर्गम भागांतील नागरिकांनाही आवश्यक आर्थिक सेवा सहज उपलब्ध होतात.
Gadchiroli आणि Nashik सारख्या जिल्ह्यांमध्ये या उपक्रमाचा सकारात्मक परिणाम दिसून येत आहे. अनेक महिलांनी बचत गटांच्या माध्यमातून या उपक्रमात सहभागी होत गावपातळीवर सेवा देण्यास सुरुवात केली आहे. त्यामुळे त्यांच्या कुटुंबाचे उत्पन्न वाढले असून स्थानिक स्तरावर विश्वासार्ह सेवा प्रदाता म्हणून त्यांची ओळख निर्माण झाली आहे.
राज्य ग्रामीण आजीविका मिशन, बचत गट महासंघ आणि विविध विकास संस्थांच्या सहकार्याने हा उपक्रम अधिकाधिक महिलांपर्यंत पोहोचवला जात आहे. डिजिटल तंत्रज्ञान आणि उद्योजकतेच्या संयोगातून महिलांना आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करण्यासोबतच महाराष्ट्राच्या सर्वसमावेशक आर्थिक विकासालाही या उपक्रमामुळे गती मिळत आहे.
