रविवार, 18 ऑक्टोबर 2026
फोटो सौजन्य- pinterest
हिंदू धर्मामध्ये होळीचा सण मोठ्या उत्साहात साजरी केली जाते, परंतु होळीच्या आठ दिवस आधी “होलाष्टक” सुरू होतो. यावर्षी होलाष्टक बुधवार, 25 फेब्रुवारी रोजी सुरू होणार आहे आणि मंगळवार, 3 मार्च रोजी धुलिवंदनाच्या दिवशी संपेल. ज्योतिषशास्त्रानुसार, या आठ दिवसांत कोणतेही शुभ कार्य करण्यास मनाई आहे. होलाष्टक फाल्गुन महिन्याच्या शुक्ल पंधरवड्याच्या आठव्या दिवशी सुरू होते आणि धुलिवंदनाच्या दिवशी संपते.
असे मानले जाते की या काळात ग्रह खूपच आक्रमक असतात, त्यामुळे या काळात हाती घेतलेले कोणतेही काम यशस्वी होण्याबाबत अनिश्चितता निर्माण होते. या आठ दिवसांत कोणती शुभ कार्ये करू नये ते जाणून घ्या
“होलाष्टक” हा शब्द होळी आणि अष्टक या दोन शब्दांपासून बनलेला आहे, ज्याचा अर्थ होळीचे आठ दिवस असा होतो. पौराणिक कथेनुसार, या आठ दिवसांत भक्त प्रल्हादाला त्याचे वडील हिरण्यकशिपूने छळले होते. प्रल्हादाला भगवान विष्णूवरील भक्तीपासून परावृत्त करण्यासाठी सर्वतोपरी प्रयत्न केले गेले आणि आठव्या दिवशी त्याला होलिकाच्या मांडीवर जाळून राख करायला लावण्यात आले.
कारण हे आठ दिवस भक्त प्रल्हादसाठी तीव्र दुःख आणि वेदनांनी भरलेले होते. हिंदू परंपरेत ते अशुभ मानले जातात. हा काळ भक्ती आणि तपश्चर्येसाठी शुभ मानला जातो, परंतु कोणत्याही नवीन किंवा आनंदी सुरुवातीसाठी अशुभ मानला जातो.
ज्योतिषशास्त्रानुसार, होलाष्टकाच्या वेळी सूर्य, चंद्र, मंगळ, बुध, गुरु, शुक्र, शनि आणि राहू हे प्रमुख ग्रह भयंकर स्थितीत असतात. अष्टमीला चंद्र, नवमीला सूर्य, दशमीला शनि, एकादशीला बृहस्पति, द्वादशीला शुक्र, त्रयोदशीला बुध आणि चतुर्दशीला मंगळ स्वभावाने अत्यंत उग्र असतो, असे मानले जाते. ग्रहांच्या या स्थितीमुळे व्यक्तीच्या निर्णय क्षमतेवर परिणाम होऊ शकतो आणि मनात अशांतता निर्माण होण्याची शक्यता असते. या कारणास्तव लग्न, मुंडन, गृहप्रवेश किंवा व्यवसायाचे उद्घाटन यासारखे महत्त्वाचे कार्यक्रम या काळात पुढे ढकलले जातात जेणेकरून त्यांचे नकारात्मक परिणाम टाळण्यासाठी.
होलाष्टकादरम्यान नवीन घर खरेदी करणे, लग्न समारंभ आयोजित करणे किंवा कोणतीही मोठी गुंतवणूक करणे टाळावे. या काळात नामकरण समारंभ किंवा साखरपुडा यासारखे शुभ कार्यक्रमदेखील केले जात नाहीत. दरम्यान, हा काळ मंत्र, ध्यान आणि देवाच्या भक्तीसाठी अत्यंत फायदेशीर मानला जातो. होलाष्टकादरम्यान तुम्ही जितके जास्त देवाचे नाव घ्याल तितकी जास्त मानसिक शांती तुम्हाला मिळेल. या दिवसांत दान करणे शुभ मानले जाते, विशेषतः गरजूंना धान्य आणि कपडे दान करणे, कारण ते घरातून नकारात्मकता दूर करण्यास मदत करते. आत्मनिरीक्षण करण्यासाठी आणि तुमची आंतरिक ऊर्जा शुद्ध करण्यासाठी हा एक उत्तम काळ आहे.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navarashtra या तथ्यांची पुष्टी करू शकत नाही.)
Ans: होलाष्टक हा होळीपूर्वी येणारा आठ दिवसांचा कालावधी आहे. फाल्गुन शुक्ल अष्टमीपासून होळीपर्यंतचा हा काळ मानला जातो. धार्मिक मान्यतेनुसार या दिवसांत ग्रहांची स्थिती उग्र असल्याचे मानले जाते.
Ans: विवाह व साखरपुडा, गृहप्रवेश, मुंडन व नामकरण, नवीन घर किंवा वाहन खरेदी, मोठे आर्थिक व्यवहार
Ans: उत्तर भारतात होलाष्टकाचे विशेष महत्त्व आहे. काही भागांत मात्र या काळातही शुभ कार्ये केली जातात. त्यामुळे स्थानिक परंपरा आणि कुटुंबीयांच्या श्रद्धेनुसार निर्णय घेतला जातो.
