गुरुवार, 12 नोव्हेंबर 2026
फोटो सौजन्य- pinterest
सनातन धर्मामध्ये तिथींना विशेष महत्त्व आहे. त्रयोदशी तिथी ही त्यापैकीच एक आहे. आश्विन महिन्यातील कृष्ण पक्षातील त्रयोदशी तिथी क्रवार, 19 सप्टेंबर रोजी आहे. या दिवशी एक योगायोग घडून येत आहे. कारण या दिवशी मासिक शिवरात्र आणि प्रदोष व्रत हे दोन्ही महादेवांचे व्रत एकाच वेळी पाळले जाणार आहेत. पंचांगानुसार, या दिवशी सूर्य कन्या राशीमध्ये राहील तर चंद्र सकाळी 7.5 वाजेपर्यंत कर्क राशीत असेल. त्यानंतर, तो सिंह राशीत संक्रमण करेल. अभिजितचा मुहूर्त सकाळी 11.50 वाजता सुरू होईल आणि दुपारी 12.39 वाजता संपेल. त्रयोदशी श्राद्ध कधी असते आणि त्याचे महत्त्व काय आहे? त्रयोदशीला कोणते दोन दुर्मिळ योगायोग येतात? या दिवशी पूजा कधी करायची जाणून घ्या.
पुराणात म्हटल्यानुसार, त्रयोदशी श्राद्ध पितृपक्षाच्या तेराव्या दिवशी असते. या दिवशी तेराव्या दिवशी मृत्युमुखी पडलेल्या किंवा ज्यांची मृत्यु तारीख अज्ञात आहे अशा पूर्वजांचे श्राद्ध केले जाते. हे श्राद्ध प्रामुख्याने अल्पायुषी पूर्वजांसाठी आणि दोन वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या मृत मुलांसाठी केले जाते. त्रयोदशी श्राद्धादरम्यान, पूर्वजांना अन्न आणि पाणी, पिंडदान इत्यादी गोष्टी केल्या जातात.
मान्यतेनुसार, श्राद्ध विधी दुपारपर्यंत पूर्ण करावेत आणि शेवटी तर्पण केले जाते, ज्यामुळे पूर्वजांना शांती आणि समाधान मिळते. या तिथीच्या दिवशी सकाळी कार्य करुन घेणे चांगले मानले जाते.
त्रयोदशी श्राद्धाच्या दिवशी शुक्र प्रदोष व्रत पाळले जाणार आहे. हे व्रत शुक्ल पक्ष आणि कृष्ण पक्षात येणाऱ्या दोन्ही त्रयोदशी तिथींना पाळले जाते. प्रदोष काळ हा सूर्यास्ताच्या वेळी म्हणजे त्रयोदशी तिथीला येतो त्यावेळी हे व्रत पाळले जाते. शुक्र प्रदोष व्रत विशेषतः सौंदर्य, आनंद, संपत्ती आणि वैवाहिक शांतीसाठी पाळले जाते.
हे व्रत महिलांसाठी विशेषतः फायदेशीर मानले जाते आणि घरात लक्ष्मी आणते. या काळात महादेवाची पूजा केल्याने सर्व ग्रहांच्या आजार दूर होतात आणि जीवनात आनंद आणि समृद्धी येते. नियमितपणे हे व्रत केल्याने व्यक्तीच्या जीवनात आणि संपत्तीमध्ये आनंद मिळतो.
त्रयोदशी देखील मासिक शिवरात्रीशी जुळते. प्रत्येक महिन्याच्या चतुर्दशी तिथीला हे व्रत पाळले जाते. या दिवशी महादेवांची पूजा केली जाते. तर काही भक्त या दिवशी उपवास देखील करतात. त्यामुळे व्यक्तीच्या जीवनामध्ये आनंद, शांती आणि समृद्धी टिकून राहते. मासिक शिवरात्रीला महादेवाची पूजा केल्याने व्यक्तीचे सर्व त्रास दूर होतात आणि व्यक्तीच्या मनातील सर्व इच्छा पूर्ण होतात.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navarashtra या तथ्यांची पुष्टी करू शकत नाही.)
