सोमवार, 2 नोव्हेंबर 2026
गृहयुद्धापासून ते गरिबी आणि बंडखोरीपर्यंत; 'सीरिया' संबंधित जाणून घ्या सर्वकाही ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया)
दमास्कस : गृहयुद्धाचा सामना करणाऱ्या सीरियातील परिस्थिती दिवसेंदिवस बिकट होत चालली आहे. हयात तहरीर अल-शाम (एचटीएस) या बंडखोर संघटनेने देशातील अनेक शहरे ताब्यात घेतली आहेत. त्याचवेळी देशाचे अध्यक्ष अल-असाद यांना देशातून पळ काढावा लागला. अमेरिका देशातील अनेक इसिसच्या लक्ष्यांवर हवाई हल्ले करत आहे. जवळपास 50 वर्षांनंतर इस्रायलचे सैन्यही सीरियात दाखल झाले आहे.
सीरियातील ही परिस्थिती अंशतः 2011 मध्ये सुरू झालेल्या गृहयुद्धामुळे आहे. मध्यपूर्वेत वसलेला सीरिया गेल्या दशकाहून अधिक काळ हिंसाचार, गृहयुद्ध आणि राजकीय अस्थिरतेचा सामना करत आहे. ऐतिहासिक वारसा, सांस्कृतिक वैविध्य आणि भौगोलिक महत्त्व यामुळे हा देश जगभरात ओळखला जातो, मात्र गेल्या काही वर्षांत सीरिया गंभीर संकटांचा सामना करत आहे. अशा परिस्थितीत, सीरियातील गृहयुद्ध, गरिबी आणि बंडखोरीपासून ते सर्व काही महत्त्वाचे आहे.
सीरियाची लोकसंख्या किती आहे?
भूगोल सीरिया पश्चिम आशियामध्ये स्थित आहे आणि तुर्की, इराक, जॉर्डन, इस्रायल आणि लेबनॉनच्या सीमेवर आहे. हे भूमध्य समुद्राजवळ स्थित आहे, त्याला एक मोक्याचे स्थान देते. सीरियाची एकूण लोकसंख्या अंदाजे 17 दशलक्ष आहे, जरी 2011 मध्ये सुरू झालेल्या गृहयुद्धामुळे या संख्येवर परिणाम झाला, ज्यामुळे लाखो लोक देश सोडून पळून गेले.
सीरियाची राजधानी आणि राज्य
सीरियामध्ये एकूण 14 राज्ये (प्रांत) आहेत, ज्यात दमास्कस, अलेप्पो, होम्स, हमा, लताकिया, देर अल-झोर, रक्का, इदलिब आणि दारा या प्रमुख शहरांचा समावेश आहे. सीरियाची राजधानी दमास्कस हे ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिकदृष्ट्या खास शहर आहे. याशिवाय अलेप्पो आणि हमा ही शहरेही महत्त्वाची आहेत, पण या शहरांचे यादवी युद्धात मोठे नुकसान झाले.
जागतिक बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : जगातील ‘या’ पर्वतांवर चढाईची अजिबात परवानगी नाही; जाणून घ्या यामागचे कारण
सीरियात गृहयुद्ध आणि बंडखोरी
सीरियात 2011 मध्ये राष्ट्राध्यक्ष बशर अल-असद यांच्या विरोधात निदर्शने करून गृहयुद्ध सुरू झाले. या निषेधांचे हळूहळू मोठ्या संघर्षात रूपांतर झाले, ज्यामध्ये सीरियन सरकार, बंडखोर गट, कुर्द आणि दहशतवादी संघटना असे विविध गट लढले. या युद्धात लाखो लोक मारले गेले आणि करोडो लोक बेघर झाले. अमेरिका, रशिया, इराण आणि तुर्कस्तान यांसारख्या वेगवेगळ्या देशांनी सीरियाच्या गृहयुद्धात हस्तक्षेप करून संघर्ष आणखी गुंतागुंतीचा केला.
या युद्धामुळे सीरियाच्या आर्थिक रचनेवरही वाईट परिणाम झाला आहे. गृहयुद्ध आणि आर्थिक आकुंचन यांमुळे सीरियातील गरिबीचे प्रमाण खूप वाढले आहे. जवळजवळ 90% सीरियन नागरिक गरिबीत राहतात आणि बेरोजगारीचा दर खूप जास्त आहे. यापूर्वी, तेल उत्पादन सीरियातील आर्थिक पायाचा भाग होता, जे युद्धामुळे जवळजवळ थांबले आहे, ज्यामुळे देशाच्या उत्पन्नात मोठी घट झाली आहे. याशिवाय वीज, पाणी, आरोग्य सेवा या मूलभूत सुविधांच्या अभावामुळेही मोठ्या समस्या निर्माण होत आहेत.
नवराष्ट्र विशेष बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : जाणून घ्या जगातील सर्वात उंच पर्वत एव्हरेस्टवर चढाई करायची असल्यास काय करावे?
निर्वासित संकट
सीरियातील गृहयुद्धाच्या काळात गंभीर मानवाधिकार उल्लंघनाच्या घटना समोर आल्या आहेत. सरकारी दल आणि बंडखोर या दोघांवर खून, अपहरण आणि छळाचे आरोप आहेत. सीरियातील निर्वासितांचे संकट देखील एक प्रमुख समस्या बनले आहे, कारण लाखो सीरियन नागरिक युद्ध आणि हिंसाचारापासून वाचण्यासाठी तुर्की, जॉर्डन आणि लेबनॉन या शेजारच्या देशांमध्ये पळून गेले आहेत. सध्या सीरियातील परिस्थिती सुधारताना दिसत नाही.
