सोमवार, 19 ऑक्टोबर 2026
निर्यात बंदी हटवली, गव्हाचे भाव वाढणार (फोटो सौजन्य: Gemini)
नवी दिल्ली : सणासुदीच्या दिवसांच्या अगदी आधी, किचन बजेटवर पुन्हा ताण येऊ शकतो. गेल्या महिन्यात देशांतर्गत बाजारात गव्हाच्या दरात ८ टक्क्यांपेक्षा अधिक वाढ झाली आहे. खाद्यतेलाच्या दरातही वाढ होण्याची शक्यता आहे. काळ्या समुद्रातील वाढत्या पुरवठ्याच्या जोखमीमुळे शिकागो गव्हाचे वायदे मागील सत्रात ५% नी वाढून जवळपास दोन महिन्यांच्या उच्चांकावर पोहोचले आहेत. युक्रेनियन बंदरांवरील हल्ल्यांचा गव्हाच्या निर्यातीवर परिणाम झाला आहे.
अझोव समुद्र आणि केरच सामुद्रधुनीतील निर्बंधांमुळे रशियाच्या गव्हाच्या निर्यातीलाही अडथळा निर्माण झाला आहे. या अडथळ्यांमुळे जागतिक गहू बाजारात जोखमीचा प्रीमियम वाढला आहे. जागतिक गव्हाच्या दरातील या वाढीचा भारतीय बाजारावरही परिणाम झाला. या काळात इंदूरच्या बाजारात गव्हाच्या दरात सर्वाधिक ८.४४% वाढ झाली. दिल्ली, कानपूर आणि कोटा यांसारख्या प्रमुख बाजारपेठांच्या किमतींमध्ये सरासरी ३.५ ते ४ टक्क्यांची वाढ झाली आहे.
उत्पादनावर परिणाम होण्याची शक्यता
वाढते तापमान, अवकाळी पाऊस आणि गारपिटीमुळे उत्पन्न आणि धान्याच्या गुणवत्तेला धोका निर्माण होत असल्याने, गव्हाच्या उत्पादनाचा अंदाज प्रतिकूल हवामानामुळे धोक्यात येण्याची शक्यता आहे. अलीकडील हवामानातील व्यत्ययांमुळे, व्यापाऱ्यांनी पुढील रब्बी हंगामासाठीचा आपला उत्पादन अंदाज ११३.५ कोटी टनांवरून ११४.० कोटी टनांपर्यंत कमी केला आहे. गेल्या वर्षीच्या तुलनेत उत्पादन अधिक असूनही, हा अंदाज सुरुवातीच्या अपेक्षेपेक्षा कमी आहे.
खाद्य तेलाच्या दरवाढीची कारणे काय?
यंदा सोयाबीन लागवडीत ६ टक्क्यांनी घट होण्याची शक्यता आहे. पुढील १५ दिवसांत पावसात सुधारणा न झाल्यास, प्रति हेक्टर उत्पादनातही ५ ते ७ टक्क्यांनी घट होऊ शकते. जागतिक बाजारपेठेत पाम तेलाच्या उपलब्धतेचा अभाव आणि देशांतर्गत बाजारात मोहरी व सोयाबीनचा मुबलक साठा असल्यामुळे भारताने आयात कमी केली. त्यामुळे भविष्यात देशांतर्गत साठ्यावर दबाव वाढेल. एफएमसीजी कंपन्या आणि स्टॉकिस्टांकडून असलेली मागणी किंचित मंद आहे.
