बुधवार, 24 जून 2026
मुंबईत टीएव्हीआर प्रक्रियांमध्ये २५% वाढ! विकसित आणि तंत्रज्ञान-आधारित कार्डियाक केअर इको सिस्टीमपैकी एक
मुंबईत ट्रान्सकॅथेटर एओटिक व्हॉल्व्ह रिप्लेसमेंट (टीएव्हीआर) आणि इतर मिनिमली इनवेसिव्ह कार्डियाक प्रक्रियांमध्ये मागील वर्षाच्या तुलनेत २५% वाढ झाली आहे. या वाढीमुळे भारतातील सर्वात विकसित आणि तंत्रज्ञान-आधारित। कार्डियाक केअर इकोसिस्टमपैकी एक म्हणून मुंबईचे स्थान अधिक मजबूत झाले आहे. टीएव्हीआर ही गंभीर एओर्टिक स्टेनोसिसवर उपचार करण्यासाठी वापरली जाणारी एक आधुनिक प्रक्रिया आहे. ही स्थिती प्रामुख्याने ६० वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या लोकांमध्ये आढळते. यामुळे हृदयाचा एओर्टिक व्हॉल्व्ह अरुंद होतो, ज्यामुळे शरीराला होणारा रक्तपुरवठा मर्यादित होतो. श्वास घेण्यास त्रास होणे, थकवा, छातीत दुखणे आणि चक्कर येणे ही याची लक्षणे आहेत. तथापि, या लक्षणांकडे अनेकदा दुर्लक्ष केले जाते आणि त्यांना वृद्धत्वाची सामान्य चिन्हे मानले जाते, ज्यामुळे अपुरे निदान आणि उपचार होतात. उपचारास उशीर झाल्यास हृदय निकामी होण्याचा आणि मृत्यूचा धोका वाढू शकतो.(फोटो सौजन्य – istock)
वाढती जागरूकता आणि स्ट्रक्चरल हृदयरोगाच्या सुधारित निदानामुळे टीएव्हीआरची मागणी वाढत आहे. पूर्वी ही प्रक्रिया केवळ उच्च-जोखमीच्या रुग्णांवर केली जात होती, परंतु आता मध्यम आणि कमी जोखमीच्या रुग्णांमध्ये तसेच निवडक तरुण रुग्णांमध्येही तिचा वापर वाढत आहे. प्रगत इमेजिंग तंत्रज्ञान, हायब्रीड कॅथ लॅब्स आणि बहुशाखीय हृदय पथकांमुळे हृदयाच्या गुंतागुंतीच्या आजारांवर अधिक अचूक आणि सुरक्षित उपचार करणे शक्य होत आहे.
एस. एल. रहेजा हॉस्पिटलमधील इंटरव्हेन्शनल आणि स्ट्रक्चरल कार्डिओलॉजी विभागाचे संचालक डॉ. हरेश मेहता म्हणाले की, गेल्या काही वर्षात मुंबईत मिनिमली इनवेसिव कार्डियाक थेरेपीचा वापर झपाट्याने वाढला आहे. टीएव्हीआर रुग्णांना कमी जोखमीचा पर्याय उपलब्ध करून देते, ज्यामुळे ते लवकर बरे होतात.
Ans: TAVR (Transcatheter Aortic Valve Replacement) ही हृदयातील खराब झालेला एओर्टिक व्हॉल्व बदलण्यासाठी केली जाणारी आधुनिक, कमी आक्रमक उपचारपद्धती आहे.
Ans: एओर्टिक व्हॉल्व अरुंद होणे (Aortic Stenosis) यासारख्या समस्यांमध्ये, विशेषतः काही वयस्क किंवा जास्त जोखीम असलेल्या रुग्णांसाठी डॉक्टर TAVRचा विचार करू शकतात.
Ans: TAVRमध्ये मोठी छाती उघडण्याची गरज नसते. ही कॅथेटरच्या मदतीने केली जाणारी प्रक्रिया आहे, त्यामुळे काही रुग्णांमध्ये रिकव्हरीचा कालावधी कमी असू शकतो.
