शुक्रवार, 16 ऑक्टोबर 2026
फोटो सौजन्य- pinterest
महाभारत हे फक्त एक युद्ध नव्हते, तर असा काळ होता जेव्हा दररोज काही ना काही मोठे वळण येत असे. ज्याप्रमाणे आज आपण ग्रहणाबद्दल विविध गोष्टी ऐकतो, त्याचप्रमाणे त्या काळातही ग्रहणाबद्दल अनेक प्रकारच्या चिन्हांचा विचार केला जात असे. महाभारत युद्धादरम्यान एक वेळ अशी आली जेव्हा अचानक लागलेल्या सूर्यग्रहणामुळे अर्जुनाचे प्राण वाचले. महाभारताच्या १४ व्या दिवशी घडलेली ही घटना इतकी रोमांचक होती की आजही ती समजून घेतल्याने आपल्याला उत्साह येतो. त्या दिवशी कुरुक्षेत्राच्या युद्धभूमीवरील परिस्थिती अत्यंत तणावपूर्ण होती. आपला मुलगा अभिमन्यूच्या मृत्यूने निराश झालेल्या अर्जुनाने एक प्रतिज्ञा केली होती जी पूर्ण करणे जवळजवळ अशक्य वाटत होते. दरम्यान, कौरव सैन्य पूर्णपणे तयार होते की यावेळी अर्जुन आपला शब्द पाळू शकणार नाही. जसजसे दिवस पुढे सरकत होते तसतसे वातावरण अधिकाधिक तणावपूर्ण होत गेले. सर्वांना हे जाणून घ्यायचे होते की अर्जुन सूर्यास्तापूर्वी आपले ध्येय साध्य करू शकेल का? तणाव, भीती आणि आशेच्या दरम्यान, एक क्षण आला ज्याने युद्धाचा मार्ग बदलला. काही क्षणांसाठी, आकाश काळे झाले, वातावरण बदलले आणि कौरव सैन्याला वाटले की सर्व काही हरले आहे, परंतु खरा खेळ नुकताच सुरू झाला होता. अर्जुनाला जयद्रथ वधाची संधी मिळण्यामागील भयानक क्षण जाणून घेऊया.
१४ व्या दिवसाची सुरुवात एका कठीण वातावरणात झाली. आदल्या दिवशी अभिमन्यूला ज्या पद्धतीने घेरण्यात आले आणि मारण्यात आले त्यामुळे अर्जुन अगदी हादरून गेला होता. आपल्या मुलाचा अशा प्रकारे मृत्यू पाहून अर्जुनाच्या वेदना क्रोधात बदलल्या. त्याने जमलेल्या सेनापतींना, सैनिकांना आणि त्याच्या साथीदारांना घोषणा केली की तो दुसऱ्या दिवशी सूर्यास्तापूर्वी जयद्रथाचा वध करेल. या घोषणेने संपूर्ण युद्धाला एक नवीन दिशा मिळाली. अर्जुनाच्या प्रतिज्ञेने कौरवांना हास्य आले, ज्यांना हे काम अशक्य वाटत होते. अभिमन्यूला मारण्याच्या कटात सहभागी असलेला जयद्रथ त्या दिवसापासून कौरवांची सर्वात मोठी आशा बनला. दुर्योधनाने आपल्या संपूर्ण सैन्याला आदेश दिला की अर्जुनाला कोणत्याही परिस्थितीत जयद्रथापर्यंत पोहोचण्यापासून रोखावे. सैन्याने एक मजबूत घेरा घातला आणि अशा योद्ध्यांना समोर उभे केले ज्यांना पराभूत करणे अत्यंत कठीण होते. दिवस जात राहिले, युद्ध चालूच राहिले, पण अर्जुनाला वारंवार वळवले जात होते. वेळ वेगाने जात होता आणि अर्जुनाचे व्रत मोडणार असे वाटत होते.
जसजसे सूर्यास्त जवळ येत होता तसतसे अर्जुनाची चिंता वाढत गेली. त्याचे हृदय तुटू लागले, कारण त्याला वाटले की त्या दिवशी सर्व काही संपेल. दरम्यान, कौरवांना खात्री होती की अर्जुन आता पराभव स्वीकारेल आणि वचन दिल्याप्रमाणे अग्नीत नष्ट होईल. अचानक, आकाशात एक विचित्र अंधार पसरू लागला. जणू काही सूर्य अचानक नाहीसा झाला. प्रकाश मंदावला, ज्यामुळे वातावरण मंद आणि भयानक झाले. कौरवांना वाटले की सूर्य आधीच मावळला आहे.
प्रत्यक्षात पाहायला गेले तर हे खरे सूर्यग्रहण नव्हते, तर भगवान श्रीकृष्णाचे एक चमत्कारिक कृत्य होते. त्यांनी आपल्या सुदर्शन चक्राने सूर्याला झाकून टाकले, असे दृश्य निर्माण केले की सर्वांना सूर्यास्त झाल्याचे वाटावे अशी मूर्खता निर्माण झाली.
जयद्रथ त्याच्या लपण्याच्या जागेतून बाहेर येताच, कृष्णाने ताबडतोब त्याचे सुदर्शन चक्र मागे घेतले. क्षणार्धात, सूर्य पुन्हा चमकला आणि संपूर्ण मैदान प्रकाशाने भरून गेले. कौरव सैनिक आश्चर्यचकित झाले. त्यांना समजले की ही सर्व कृष्णाची योजना आहे, परंतु कृती करण्यासाठी वेळ उरला नव्हता. अर्जुन तयार उभा राहिला. त्याने ताबडतोब आपला प्राणघातक बाण सोडला आणि जयद्रथला मारले.
अशाप्रकारे, अर्जुनाने केवळ आपले प्रतिज्ञा पूर्ण केले नाही तर युद्धाची दिशाही बदलली. या घटनेने पांडवांना प्रचंड शक्ती दिली आणि कौरव सैन्याला अपंग केले. १४ व्या दिवशीची ही घटना महाभारतातील सर्वात रोमांचक आणि प्रतीकात्मक घटनांपैकी एक बनली.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navarashtra या तथ्यांची पुष्टी करू शकत नाही.)
Ans: अभिमन्यूच्या हत्येचा बदला घेण्यासाठी अर्जुनाने शपथ घेतली की तो पुढील दिवशी सूर्यास्तापूर्वी जयद्रथाचा वध करेल अन्यथा स्वतः अग्नीमध्ये प्रवेश करेल
Ans: युद्धाच्या शेवटच्या टप्प्यात कृष्णाने आपल्या मायावी शक्तीने आकाशात घनदाट जंगल तयार केले ज्यामुळे असे वाटले की सूर्य मावळला
Ans: या घटनेमुळे असे समजते की, रणनीती, धैर्य आणि बुद्धिमत्ता एकत्र आल्यास युद्ध जिंकता येतं. फक्त शक्ती पुरेसी नसते
