रविवार, 18 ऑक्टोबर 2026
फोटो सौजन्य- pinterest
हिंदू धर्मात प्रदोष व्रताला विशेष महत्त्व आहे. हा दिवस देवांचे देव असलेल्या भगवान शिवाला समर्पित आहे. धार्मिक श्रद्धेनुसार, जो कोणी भक्त खऱ्या मनाने हे व्रत पाळतो आणि भगवान शिवाची पूजा करतो, तो त्याच्या जीवनातील सर्व संकटांपासून मुक्त होतो. यावर्षी, आषाढ महिन्यातील पहिले प्रदोष व्रत एक खूप विशेष योगायोग घेऊन आले आहे. यावेळी प्रदोष व्रत रविवार, 12 जुलै रोजी आहे. हे व्रत रविवारी येत असल्यामुळे, याला “रवी प्रदोष व्रत” म्हटले जाईल. रवी प्रदोष व्रत पाळल्याने केवळ भगवान शिवाचा आशीर्वादच मिळत नाही, तर सूर्यदेवाच्या आशीर्वादाने आरोग्य आणि सामाजिक प्रतिष्ठाही प्राप्त होते. प्रदोष व्रताच्या दिवशी भगवान शिवांना कोणत्या गोष्टींचा नैवेद्य दाखवायचा जाणून घ्या
पंचांगानुसार, आषाढ महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील त्रयोदशी तिथीची सुरुवात १२ जुलै रोजी पहाटे २:०४ वाजता होणार आहे आणि या तिथीची समाप्ती १३ जुलै रोजी रात्री १०:२९ वाजता होणार आहे. प्रदोष उपवासादरम्यान, म्हणजेच सूर्यास्ताच्या वेळी, भगवान शिवाची पूजा केली जाते. त्यामुळे, यावर्षी आषाढ महिन्याचा रवी प्रदोष उपवास रविवार, १२ जुलै रोजी पाळला जाणार आहे.
प्रदोष व्रताच्या दिवशी भगवान शिवाला खीर अर्पण करणे अत्यंत शुभ मानले जाते. दूध, तांदूळ आणि साखर यांपासून बनवलेली खीर भगवान शिवाला अत्यंत प्रिय मानली जाते. असे मानले जाते की खीर अर्पण केल्याने कुटुंबात शांती आणि आनंद येतो तसेच संपत्तीत वाढ होते. याव्यतिरिक्त, मखाना खीर देखील भगवान शिवाला अर्पण केली जाऊ शकते. ती अर्पण केल्यानंतर, कुटुंबातील सर्व सदस्यांमध्ये प्रसाद म्हणून वाटणे शुभ मानले जाते.
प्रदोष व्रताच्या पूजेदरम्यान, भगवान शिवाला नैवेद्यासोबत विशेष या गोष्टी देखील अर्पण कराव्यात. शिवलिंगावर गंगाजल, कच्चे दूध, दही, मध, तूप आणि साखर यांचा अभिषेक करावा. त्यानंतर, बेलपत्र, धोतरा, गांजा, पांढरे चंदन, पांढरी फुले, अख्खे धान्य आणि मोसमी फळे अर्पण करावीत. असे मानले जाते की या वस्तूंमुळे भगवान शिव लवकर प्रसन्न होतात.
प्रदोष व्रताच्या दिवशी सकाळी लवकर उठून स्नान करून उपवास करण्याचा संकल्प करा. त्यानंतर भगवान शिवाचे ध्यान करा. प्रदोष काळात शिवलिंगाचा विधीवत अभिषेक करा. त्यानंतर बेलपत्र, फुले आणि नैवेद्य अर्पण करा. पूजेदरम्यान ‘ॐ नमः शिवाय’ मंत्राचा जप करा आणि शिव चालिसा किंवा शिव आरती म्हणा. शेवटी, कुटुंबाच्या सुखासाठी, समृद्धीसाठी आणि आपल्या इच्छांच्या पूर्ततेसाठी भगवान शिव आणि देवी पार्वती यांची प्रार्थना करा.
धार्मिक श्रद्धेनुसार, रवी प्रदोष व्रत पाळल्याने भगवान शिवाचा विशेष आशीर्वाद मिळतो. असे मानले जाते की या दिवशी शिवाला प्रिय असलेला नैवेद्य अर्पण केल्याने आणि विधी केल्याने विवाह, संतती, आरोग्य, करिअर, संपत्ती आणि कौटुंबिक सुखाशी संबंधित इच्छा पूर्ण होऊ शकतात. म्हणूनच प्रदोष व्रत हे भगवान शिवाची उपासना करण्यासाठी सर्वात फलदायी व्रतांपैकी एक मानले जाते.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navarashtra या तथ्यांची पुष्टी करू शकत नाही.)
Ans: दूध, दही, तूप, मध, साखर, खीर, फळे, बेलपत्र, धतूरा, ऊस, नारळ आणि गुळापासून बनवलेले पदार्थ नैवेद्य म्हणून अर्पण करणे शुभ मानले जाते.
Ans: खीर हा सात्त्विक नैवेद्य मानला जातो. शिवाला खीर अर्पण केल्याने सुख, समृद्धी आणि मनोकामना पूर्ण होतात, अशी श्रद्धा आहे.
Ans: धार्मिक मान्यतेनुसार प्रदोष व्रत केल्याने मानसिक शांती, आर्थिक प्रगती, वैवाहिक सुख, आरोग्य आणि भगवान शिवांची कृपा प्राप्त होते.
