सोन्याच्या खरेदी विक्रीतून किती मिळतो नफा (फोटो सौजन्य - iStock)
आपण सर्वजण आनंदाने दागिन्यांच्या दुकानात जातो आणि आपल्याला आवडणारे दागिने विकत घेतो. पण घरी परतल्यावर तुम्हाला कधी असा प्रश्न पडला आहे का, की “मी एवढे पैसे खर्च केले, पण दुकानदाराने किंवा सोनाराने किती नफा कमावला असेल?” आज याच प्रश्नांचं उत्तर आपण या लेखातून जाणून घेऊया की, सोनार १ ग्रॅम सोन्यावर किती नफा कमावतात.
Todays Gold-Silver Price: एप्रिलच्या पहिल्याच दिवशी सोनं-चांदी महागलं! ग्राहकांना बसला मोठा धक्का
घडण शुल्क किती
सोनारासाठी नफ्याचा सर्वात मोठा आणि थेट स्रोत म्हणजे ‘घडण शुल्क’ (making charge). हे सोन्याच्या वडीच्या किमतीवर आकारले जाणारे एक अतिरिक्त शुल्क आहे. तुम्ही खरेदी करत असलेल्या दागिन्यांची सुंदर रचना, वितळण, आकार देणे, पॉलिश करणे आणि त्यांना अंतिम स्वरूप देणाऱ्या कारागिरांचे श्रम आणि कौशल्य यातून दर्शवले जाते. हे शुल्क सामान्यतः सोन्याच्या दागिन्यांच्या मूल्याच्या ५% ते २५% पर्यंत असते.
सर्व दागिन्यांसाठी घडणावळीचे शुल्क सारखे नसते. पण असे का असते? साधारणपणे, साध्या साखळ्या किंवा अंगठ्यांसाठी घडणावळीचे शुल्क कमी असते. तथापि, गुंतागुंतीचे कोरीवकाम आणि कुशल कारागिरीची आवश्यकता असलेल्या पुरातन हार किंवा बांगड्यांसाठी शुल्क लक्षणीयरीत्या वाढू शकते. डिझाइन जितके अधिक गुंतागुंतीचे असेल, तितके शुल्क जास्त असते.
सोन्याची खरेदी आणि विक्री
हा एक छुपा नफा आहे ज्याबद्दल लोकांना सहसा माहिती नसते. सोनार सोन्याच्या खरेदी आणि विक्रीच्या किमतीत थोडा फरक करतात. व्यावसायिक भाषेत याला ‘स्प्रेड’ म्हणतात. उदाहरणार्थ, ते बाजारातून १ ग्रॅम सोने किंचित कमी किमतीत खरेदी करतात आणि ते आपल्याला सध्याच्या बाजारभावापेक्षा किंचित जास्त किमतीत विकतात. आपण आपले जुने सोने विकताना आपल्याला किंचित कमी किंमत मिळण्याचे हेच खरे कारण आहे.
सध्याच्या आकडेवारीनुसार, १ ग्रॅम २२-कॅरेट सोन्याची किंमत अंदाजे ₹१४,००० आहे (१ एप्रिल २०२६ रोजीच्या माहितीनुसार). घडणावळीचे शुल्क, नफा आणि इतर सर्व आकडेमोड विचारात घेतल्यास, तुम्ही खरेदी केलेल्या प्रत्येक १ ग्रॅम सोन्यावर सराफाला अंदाजे ₹८०० ते ₹१,५०० पर्यंत नफा मिळू शकतो.
Todays Gold-Silver Price: लग्नसराईपूर्वीच घसरले सोन्या-चांदीचे भाव! जाणून घ्या तुमच्या शहरातील दर
नफा मिळतो का?
प्रति ग्रॅम १५०० रुपयांचा नफा म्हणजे दुकानदारांना चांगला नफा होत आहे असे दिसते. तथापि, हा त्यांचा संपूर्ण निव्वळ नफा नाही. त्यांना त्यांच्या मोठ्या शोरूमचे भाडे, कर्मचाऱ्यांचे पगार, एसी आणि विजेची बिले, सुरक्षा, जीएसटी आणि इतर सरकारी कर भरावे लागतात. हे सर्व खर्च वजा केल्यावर जो काही नफा उरतो, तोच त्यांचा खरा नफा असतो.
सोन्याच्या दरात अलीकडे झालेल्या तीव्र वाढीचा परिणाम केवळ ग्राहकांवरच नाही, तर पडद्यामागे काम करणाऱ्या खऱ्या कारागिरांवरही झाला आहे. सतत वाढणाऱ्या किमतींमुळे सर्वसामान्य लोकांनी सोन्याची खरेदी मोठ्या प्रमाणात कमी केली आहे. व्यवसाय बंद पडल्यामुळे रोजंदारीवर काम करणारे दागिने बनवणारे कारागीरदेखील बेरोजगारीचा सामना करत आहेत.
काय आहे सद्यस्थिती
सोन्याच्या दरवाढीचा परिणाम इतका गंभीर झाला आहे की, देशातील सर्वात मोठी सोन्याची बाजारपेठ असलेल्या मुंबईच्या प्रसिद्ध ‘ज्वेलरी बाजार’सारख्या ठिकाणी काम करणाऱ्या कारागिरांच्या उत्पन्नात ५० टक्क्यांपर्यंत घट झाल्याचे अहवाल सांगतात. शहरात काम आणि उत्पन्नाअभावी उदरनिर्वाहासाठी संघर्ष करणाऱ्या अनेक कारागिरांना घरी परतण्यास भाग पडले आहे.






