सोमवार, 9 नोव्हेंबर 2026
Iran-Israel War : युद्धाचा निर्यातीला मोठा फटका; सागरी मार्गावरील संकटामुळे मालवाहतुकीचा खर्च वाढला
Indian Oil Tanker Shenlong : मध्यपूर्वेतील युद्ध (US-Israel Iran War) आता समुद्रात अधिक भीषण झाले आहे. ‘होर्मुझची सामुद्रधुनी’ (Strait Of Hormuz) सध्या जगातील सर्वात धोकादायक सागरी मार्ग बनली असून तिला “मृत्यूचा कॉरिडॉर” म्हटले जात आहे. अशा परिस्थितीत, सौदी अरेबियातून कच्चे तेल घेऊन मुंबईकडे येणारे ‘शेनलाँग सुएझमॅक्स’ (Shenlong Suezmax) हे जहाज इराणी सैन्याच्या तावडीतून कसे सुटले, याची कथा एखाद्या हॉलीवूड चित्रपटापेक्षा कमी नाही. क्षेपणास्त्रे आणि भूसुरुंगांच्या जाळ्यातून एका भारतीय कॅप्टनच्या हुशारीने हे जहाज सुखरूप बाहेर काढले आहे.
१ मार्च रोजी सौदीच्या रास तनुरा बंदरातून कच्चे तेल भरून निघालेले शेनलाँग हे जहाज ८ मार्च रोजी होर्मुझच्या सामुद्रधुनीत पोहोचले. याच काळात इराणने या मार्गावरील जहाजांवर हल्ले करण्यास सुरुवात केली होती. परिस्थितीचे गांभीर्य ओळखून, जहाजाचे पायलट कॅप्टन सुखशांत सिंग संधू यांनी एक धाडसी निर्णय घेतला. त्यांनी जहाजाचे ‘AIS’ (ऑटोमॅटिक आयडेंटिफिकेशन सिस्टीम) आणि ट्रान्सपॉन्डर पूर्णपणे बंद केले. यामुळे जागतिक रडार यंत्रणेवरून हे जहाज अचानक गायब झाले. शत्रूच्या क्षेपणास्त्र यंत्रणेला जहाजाचे अचूक स्थान शोधणे अशक्य झाले आणि हेच या जहाजाच्या बचावाचे मुख्य कारण ठरले.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Cyber Warfare: रणांगणासोबत सायबर रणभूमीवरही घनघोर लढाई; इराणची इंटरनेट सेवा कोलमडली; तर अमेरिकेचा 50 TB डेटा चोरीला
९ मार्च रोजी जेव्हा जहाज धोक्याच्या बाहेर आले, तेव्हा पुन्हा एकदा सिस्टीम सुरू करण्यात आली. बुधवारी दुपारी १ वाजता हे जहाज मुंबई बंदरातील जवाहर बेटावर सुरक्षितपणे पोहोचले. मुंबई बंदर प्राधिकरणाचे (MbPA) उपसंरक्षक प्रवीण सिंग यांनी माहिती दिली की, जहाजात १३५,३३५ मेट्रिक टन कच्चे तेल आहे. हे तेल आता मुंबईतील माहुल येथील रिफायनरीजसाठी पाठवले जाणार आहे. या जहाजावर भारतीय, पाकिस्तानी आणि फिलिपिनो असे एकूण २९ कर्मचारी होते, जे आता सुरक्षित आहेत.
India “considering” to deploy Its Navy to Persian Gulf to support Indian cargo and Oil tanker ships. pic.twitter.com/2fcB2r3UvC — OSINT Digest (@Indowatchosint) March 11, 2026
credit – social media and Twitter
शेनलाँग सुरक्षित परतले असले तरी, भारताची ‘शिपिंग महासंचालनालय’ अद्याप सतर्क आहे. अहवालानुसार, भारताची २८ जहाजे अद्याप या धोकादायक क्षेत्राजवळ आहेत. ‘महिमा’, ‘देश अभिमान’, ‘स्वर्ण कमल’ आणि ‘एलएनजीसी असीम’ सारखी ७ भारतीय जहाजे अरबी समुद्रात परतली असली तरी, धोका अजून टळलेला नाही. अनेक जहाजे आता इराणचे हल्ले टाळण्यासाठी चक्क चिनी झेंडे फडकवत आहेत किंवा आपली ओळख लपवून प्रवास करत आहेत.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Global Oil Crisis: इंधन दर कमी होणार? भारताला युद्धातही दिलासा; आपत्कालीन साठ्यातून 400 दशलक्ष बॅरल तेल सोडण्याच्या IEA चा निर्णय
जगातील एकूण कच्च्या तेलाच्या व्यापारापैकी २०% भाग याच अरुंद मार्गातून जातो. इराणने या मार्गावर नियंत्रण मिळवण्याचा प्रयत्न केल्याने जागतिक तेल बाजारपेठेत घबराट आहे. मात्र, भारतीय कॅप्टनच्या या धाडसामुळे भारताचा तेल पुरवठा अखंडित राखण्यात मोठे यश आले आहे.
Ans: जहाजाचे कॅप्टन सुखशांत सिंग संधू यांनी 'AIS' (Automatic Identification System) बंद केल्यामुळे जहाज रडारवरून अदृश्य झाले आणि हल्ल्यातून वाचले.
Ans: 'शेनलाँग' हे जहाज बुधवारी दुपारी १ वाजता मुंबई बंदरातील जवाहर बेटावर (Jawahar Dweep) पोहोचले.
Ans: या जहाजात १,३५,३३५ मेट्रिक टन कच्चे तेल होते, जे मुंबईतील रिफायनरीजसाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे.
