शेअर मार्केट का कोसळले (फोटो सौजन्य - iStock)
गेल्या पाच दिवसांच्या ट्रॅक रेकॉर्डवरून पाहता, हा आठवडा गुंतवणूकदारांसाठी दुःस्वप्नापेक्षा कमी नव्हता. या अल्पावधीत, पाच दिवसांत सेन्सेक्स २,२०० अंकांनी घसरला, तर निफ्टी २.५% घसरला. सप्टेंबर २०२५ नंतर शेअर बाजारासाठी हा सर्वात वाईट आठवडा होता. या काळात गुंतवणूकदारांनी अंदाजे ₹१३ लाख कोटी गमावले. या घसरणीमुळे बाजारातील भावना पूर्णपणे नकारात्मक आहेत. सध्या, बाजार “थांबा आणि पहा” या स्थितीत आहे. जोपर्यंत अमेरिकन टॅरिफबाबतची परिस्थिती स्पष्ट होत नाही आणि एफआयआयची विक्री थांबत नाही तोपर्यंत बाजारातील अस्थिरता कायम राहण्याची शक्यता आहे. गुंतवणूकदारांना घाईघाईने खरेदी करू नका आणि दर्जेदार शेअर्समध्ये हळूहळू गुंतवणूक करण्याची रणनीती अवलंबण्याचा सल्ला दिला जात नाही.
शेअर बाजार का घसरला?
बाजारातील तज्ज्ञांचा असा विश्वास आहे की ही घसरण एकाच घटकामुळे नव्हती, तर देशांतर्गत आणि जागतिक घटकांच्या संयोजनामुळे झाली. बाजारातील घसरणीची पाच मुख्य कारणे आहेत ज्यामुळे बाजाराचा कल उलटला. भारतीय बाजारपेठेतील घसरणीचे सर्वात मोठे कारण म्हणजे परदेशी गुंतवणूकदारांकडून होणारी सतत विक्री. परदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदार (एफआयआय) भारतीय शेअर्समधून त्यांचे पैसे काढून घेत आहेत आणि त्यांना सुरक्षित आश्रयस्थान किंवा इतर उदयोन्मुख बाजारपेठांमध्ये हलवत आहेत.
आकडेवारीवरून असे दिसून येते की गुरुवारीच एफआयआयने ₹३,३६७ कोटींचे शेअर्स विकले. जानेवारीच्या पहिल्या काही दिवसांतच परदेशी गुंतवणूकदारांनी ८,०१७.५१ कोटी रुपयांची निव्वळ विक्री केली आहे. बाजारातून इतक्या मोठ्या प्रमाणात रोख रक्कम बाहेर पडते तेव्हा निर्देशांकांमध्ये घसरण होणे स्वाभाविक आहे.
भारतीय शेअर बाजार नव्या उंचीवर, गाठला कळस; रेकॉर्डब्रेक आकड्यांवर उघडले NIFTY
अमेरिकन टॅरिफ
जागतिक स्तरावर, गुंतवणूकदार अमेरिकन सर्वोच्च न्यायालयावर लक्ष ठेवून होते. राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी लादलेल्या टॅरिफच्या वैधतेवर निर्णय अपेक्षित होता. तथापि, सर्वोच्च न्यायालयाने तो पुढे ढकलला. तथापि, हा मुद्दा संपूर्ण आठवडाभर चर्चेचा विषय राहिला. जिओजित इन्व्हेस्टमेंट्सचे मुख्य गुंतवणूक धोरणकार डॉ. व्ही.के. विजयकुमार यांच्या मते, हा निर्णय जागतिक व्यापाराची दिशा निश्चित करेल. भारतासाठी हे महत्त्वाचे आहे कारण भारत ५०% पर्यंत टॅरिफ लादणाऱ्या देशांमध्ये आहे. जर न्यायालयाचा निर्णय ट्रम्पच्या बाजूने गेला किंवा अनिश्चितता कायम राहिली तर जागतिक व्यापार संबंध बिघडू शकतात अशी गुंतवणूकदारांना भीती होती.
रशियाकडून तेल खरेदीवर नवीन निर्बंधांची तलवार
बाजार भारत-रशिया व्यापार संबंधांबद्दलही चिंतेत आहे. डोनाल्ड ट्रम्प यांनी संकेत दिले आहेत की रशियाकडून कच्चे तेल खरेदी करणाऱ्या देशांवर आणखी कठोर टॅरिफ लादले जाऊ शकतात. अलिकडेच, रशियन तेल खरेदी करणाऱ्या देशांवर ५०० टक्क्यांपर्यंतचे जड शुल्क लादण्याचा प्रस्ताव असलेल्या निर्बंध विधेयकाच्या बातम्या समोर आल्या आहेत. भारत आपल्या ऊर्जेच्या गरजांसाठी रशियावर मोठ्या प्रमाणात अवलंबून असल्याने, अशा बातम्यांमुळे गुंतवणूकदारांमध्ये घबराट निर्माण झाली आहे.
कच्च्या तेलाच्या किमतीत वाढ आणि महागाईची भीती
कच्च्या तेलाच्या किमतीत वाढ झाल्याने आगीत आणखी भर पडली आहे. जागतिक बाजारपेठेत ब्रेंट क्रूडच्या किमती ०.५३% वाढून प्रति बॅरल $६२.३२ च्या वर गेल्या आहेत. भारत आपल्या तेलाच्या गरजेच्या ८०% पेक्षा जास्त आयात करतो. तेलाच्या वाढत्या किमती थेट महागाई वाढ, चालू खात्यातील तूट (CAD) वाढणे आणि कॉर्पोरेट मार्जिनवर दबाव दर्शवतात. या भीतीमुळे, ऑटो, पेंट आणि सिमेंटसारख्या क्षेत्रातील शेअर्समध्ये मोठी घसरण दिसून आली.
डॉलरच्या तुलनेत रुपयाचा ऐतिहासिक कमकुवतपणा
देशांतर्गत चलन, रुपया कमकुवत होणेदेखील बाजाराला खाली खेचत आहे. शुक्रवारी, रुपया डॉलरच्या तुलनेत ७ पैशांनी घसरून ८९.९७ वर आला, जो ९० च्या मानसिक पातळीच्या अगदी जवळ आहे. परदेशी गुंतवणूकदारांकडून विक्री आणि कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमती रुपयाच्या मूल्याला क्षीण करत आहेत. कमकुवत रुपयामुळे भारतीय बाजारपेठ परदेशी गुंतवणूकदारांसाठी कमी आकर्षक बनते, ज्यामुळे त्यांचे डॉलर-मूल्यांकित परतावे कमी होतात.
शेअर बाजार कोसळला! सेन्सेक्स 400 अंकांनी घसरला; गुंतवणूकदारांचे 3.50 लाख कोटींचे नुकसान
टेक्निकल चार्टवर काय दिसते?
बाजारातील तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की निफ्टीने आता ‘धोक्याचा झोन’ ओलांडला आहे. एचडीएफसी सिक्युरिटीजचे प्राइम रिसर्च हेड देवर्ष वकील यांच्या मते, निफ्टीने अनेक महत्त्वाचे सपोर्ट लेव्हल तोडले आहेत. निफ्टी त्याच्या ५०-दिवसांच्या एक्सपोनेन्शियल मूव्हिंग एव्हरेज (२५,९११) च्या खाली घसरला आहे, जो मध्यम कालावधीतील कमकुवतपणा दर्शवितो. दैनिक चार्टवरील २५,८७८ चा मागील सपोर्ट देखील तोडला गेला आहे. तज्ञ आता २५,७०० च्या पातळीकडे लक्ष ठेवून आहेत. जर बाजार या पातळीच्या खाली बंद झाला तर घसरण आणखी वाढू शकते. सुधारणा झाल्यास, २६,००० ते २६,०५० पातळी आता एक प्रमुख बाधा म्हणून काम करतील.
