शुक्रवार, 23 ऑक्टोबर 2026
संघ स्वयंसेवक ते महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री; देवेंद्र फडणवीस यांनी कसा गाजवलाय आपला दबदबा? (Photo Credit- X)
देवेंद्र फडणवीस यांच्या संयमी आणि खंबीर स्वभावाची पायाभरणी बालपणीच झाली. १९७५ मधील आणीबाणीच्या काळात जेव्हा त्यांचे वडील, जनसंघाचे आमदार गंगाधरराव फडणवीस यांना तुरुंगात टाकण्यात आले, तेव्हा अवघ्या ५ वर्षांच्या देवेंद्र यांनी थेट वडिलांना तुरुंगात टाकणाऱ्या पंतप्रधानांच्या नावाने चालणाऱ्या शाळेत जाण्यास नकार दिला होता. राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या (RSS) शिस्तबद्ध संस्कारांनी त्यांच्या विचारांना आकार दिला. १९९२ मध्ये अवघ्या २२ व्या वर्षी त्यांनी नागपूर महानगरपालिकेत नगरसेवक म्हणून प्रवेश केला आणि अवघ्या २७ व्या वर्षी ते देशातील सर्वात तरुण महापौर बनले. लुटियन्सच्या वर्गांपेक्षा नागरी समस्यांवर (पाणी, रस्ते, स्वच्छता) प्रत्यक्ष काम करून त्यांनी प्रशासकीय पकड मजबूत केली.
१९९९ मध्ये नागपूर मतदारसंघातून विधानसभेत प्रवेश केल्यानंतर ते आजतागायत कधीही पराभूत झालेले नाहीत. २००३ मध्ये राष्ट्रकुल संसदीय मंडळाने (CPA) त्यांना ‘उत्कृष्ट संसदपटू’ म्हणून गौरवले. २०१३ मध्ये भाजपच्या प्रदेशाध्यक्षपदाची धुरा सांभाळत त्यांनी २०१४ मध्ये भाजपला ऐतिहासिक विजय मिळवून दिला आणि महाराष्ट्रातील दिग्गज मंडळींना मागे सारत वयाच्या ४४ व्या वर्षी महाराष्ट्राचे दुसरे सर्वात तरुण मुख्यमंत्री झाले.
फडणवीस यांच्या कारकिर्दीत अनेक मोठे राजकीय भूकंप आले. २०१९ च्या निवडणुकीनंतर शिवसेनेशी युती तुटल्यावर त्यांनी अजित पवार यांच्यासोबत अचानक घेतलेली शपथ आणि ८० तासांत पडलेले सरकार हा त्यांच्या कारकिर्दीतील एक मोठा टप्पा ठरला. मात्र, खचून न जाता विरोधी पक्षनेते म्हणून त्यांनी अत्यंत आक्रमक भूमिका बजावली आणि २०२४ मध्ये ते पुन्हा एकदा राज्याच्या मुख्यमंत्रीपदी विराजमान झाले.
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या ‘विकसित भारत २०४७’ च्या संकल्पाला बळ देण्यासाठी फडणवीस यांनी महाराष्ट्रासाठी ‘१ ट्रिलियन डॉलर’ (1 Trillion Dollar Economy) अर्थव्यवस्थेचा स्पष्ट रोडमॅप तयार केला आहे. दावोस परिषदेतून तब्बल ३० लाख कोटी रुपयांची गुंतवणूक महाराष्ट्रात आणली. समृद्धी महामार्ग, अटल सेतू, मेट्रो जाळे आणि ‘मॅग्नेटिक महाराष्ट्र’ द्वारे राज्याचा कायापालट केला. ‘मुख्यमंत्री लाडकी बहीण योजना’ आणि अर्थसंकल्पात भांडवली खर्चातील २१% वाढीद्वारे सर्वसामान्यांना दिलासा दिला.
गेल्या काही वर्षांत आलेली प्रशासकीय व राजकीय आव्हाने फडणवीस यांनी अत्यंत संयमाने हाताळली. जानेवारी २०२६ मध्ये बारामतीजवळ झालेल्या भीषण विमान अपघातात तत्कालीन उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्या दुर्दैवी निधनानंतर, फडणवीस यांनी अत्यंत खंबीरपणे सरकार, प्रशासन आणि राज्याला सावरले. कोणतीही दंगल न घडवता शहरांची नावे बदलणे, कोणताही गोळीबार किंवा हिंसेशिवाय जटिल आंदोलने सोडवणे आणि एकाच वेळी महामार्ग आणि मंदिरांचा जीर्णोद्धार करणे यावरून त्यांची प्रशासकीय पकड सिद्ध होते. “राजकारण गोंधळाला बक्षीस देते, पण इतिहास संयम आणि कामाला लक्षात ठेवतो,” या सूत्रावर विश्वास ठेवणारे देवेंद्र फडणवीस आज महाराष्ट्राच्या विकासाचे मुख्य सूत्रधार मानले जातात.
