US Weapons Sale: अमेरिकेने मध्य पूर्वेसाठी उघडले शस्त्रागार; 'या' ५ देशांना दिली मोठी ताकद, इराणयुद्धात परिस्थिती स्फोटक ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
पश्चिम आशिया म्हणजेच मध्य पूर्व (Middle East) सध्या एका अत्यंत गंभीर लष्करी आणि सामरिक तणावातून जात आहे. इराण आणि इस्रायल-अमेरिका यांच्यातील संघर्षामुळे या संपूर्ण प्रदेशात युद्धाचा भडका उडालेला असतानाच, अमेरिकेने एक अत्यंत मोठी आणि दूरगामी खेळी खेळली आहे. अमेरिकेने आखाती प्रदेशातील आपल्या मित्र राष्ट्रांना शस्त्रास्त्रांचा पुरवठा करण्याचा वेग प्रचंड वाढवला आहे. याच मालिकेतील सर्वात मोठा निर्णय म्हणजे, अमेरिकेच्या परराष्ट्र विभागाने सौदी अरेबियाला सुमारे २ अब्ज डॉलर्स किमतीची अत्याधुनिक शस्त्रे आणि लष्करी उपकरणे विकण्यास अधिकृत मंजुरी दिली आहे.
हा करार अशा वेळी समोर आला आहे, जेव्हा येमेनमधील इराण समर्थित हुथी बंडखोरांनी सौदीच्या दक्षिण सीमेवर पुन्हा एकदा क्षेपणास्त्र हल्ले सुरू केले आहेत. अमेरिकेच्या या नव्या लष्करी पॅकेजमुळे सौदी अरेबियाची हवाई संरक्षण यंत्रणा (Air Defense System) कमालीची मजबूत होणार आहे. या करारामध्ये २०,००० प्रगत अचूक मारा करणारी शस्त्रप्रणाली (APKws – Advanced Precision Kill Weapon Systems) आणि त्यांच्या वॉरहेड्सचा प्रामुख्याने समावेश आहे, ज्याचा वापर शत्रूचे ड्रोन आणि क्षेपणास्त्र हीटर्स नष्ट करण्यासाठी केला जातो.
अमेरिकेने केवळ सौदी अरेबियालाच नव्हे, तर इराणच्या वाढत्या प्रभावामुळे धास्तावलेल्या मध्य पूर्वेतील इतर ४ महत्त्वाच्या देशांनाही मोठ्या प्रमाणावर शस्त्रास्त्रांनी सुसज्ज करण्यास सुरुवात केली आहे. गेल्या काही महिन्यांत अमेरिकेच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने मंजूर केलेले काही प्रमुख संरक्षण करार खालीलप्रमाणे आहेत:
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US-Iran War: अघटित घडणार! इस्रायलमध्ये अमेरिकेच्या 60 हून अधिक युद्धनौका, विमानांचा खडा पहारा; रडारवर 3 मोठी अणू ठिकाणे
शस्त्रविक्रीच्या या महापुरामागे अमेरिकेची अत्यंत सुविचारीत आणि त्रिस्तरीय रणनीती कार्यरत आहे.
पहिले कारण: इराणचा क्षेपणास्त्र आणि प्रगत ड्रोन कार्यक्रम हा अमेरिकेसाठी आणि आखाती देशांसाठी सर्वात मोठी डोकेदुखी बनला आहे. इराण थेट युद्ध न करता आपल्या ‘प्रॉक्सी’ (हुथी, हिजबुल्लाह) द्वारे हल्ला करतो. या प्रॉक्सींना उत्तर देण्यासाठी अमेरिकेला आपल्या मित्र राष्ट्रांचे हात बळकट करायचे आहेत.
दुसरे कारण: अमेरिकेला मध्य पूर्वेतील युद्धाच्या मैदानात आपले स्वतःचे सैन्य थेट उतरवायचे नाही. आखाती देशांकडे अशी लष्करी ताकद असावी, जेणेकरून ते इराणच्या कोणत्याही संभाव्य आक्रमणाला स्वतःच्या बळावर तोंड देऊ शकतील, हे अमेरिकेचे धोरण आहे.
तिसरे आणि सर्वात महत्त्वाचे आर्थिक कारण: हे अब्जावधी डॉलर्सचे करार अमेरिकेच्या स्वतःच्या अर्थव्यवस्थेला आणि संरक्षण उद्योगाला (BAE Systems, Lockheed Martin, RTX) प्रचंड मोठा आर्थिक लाभ मिळवून देतात. या माध्यमातून अमेरिकेत मोठ्या प्रमाणावर रोजगाराची निर्मिती होते आणि जागतिक शस्त्रास्त्रांच्या बाजारपेठेवर अमेरिकेचा ताबा कायम राहतो.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US-Iran War: इस्रायली भूदलाचे चक्रव्यूह, 1,000 मरीन कमांडो; अमेरिकन अजगर चारी बाजूंनी आता ‘असे’ गिळणार इराणला
अमेरिकेच्या या आक्रमक शस्त्रविक्री धोरणामुळे पश्चिम आशियातील लष्करी स्पर्धा एका धोकादायक वळणावर पोहोचली आहे. एकीकडे अमेरिका आपल्या मित्रांना अत्याधुनिक शस्त्रास्त्रांनी सज्ज करत आहे, तर दुसरीकडे इराण देखील रशिया आणि चीनच्या मदतीने आपली संरक्षण क्षमता वाढवत आहे. यामुळे या प्रदेशात ‘शस्त्रास्त्रांची शर्यत’ (Arms Race) सुरू झाली असून, भविष्यात हा प्रादेशिक तणाव आणखी वाढल्यास एका मोठ्या जागतिक युद्धाची शक्यता नाकारता येत नाही.






