शनिवार, 4 जुलै 2026
जगातील आघाडीची लक्झरी कार उत्पादक कंपनी ‘BMW‘ चा लोगो तुम्ही अनेकदा पाहिला असेल. काळ्या वर्तुळात निळे आणि पांढरे चौकटीचे कप्पे असलेला हा लोगो अत्यंत आकर्षक वाटतो. पण या डिझाइनमागे एक अतिशय रंजक इतिहास दडलेला आहे, जो बहुतांश लोकांना माहीत नाही. अनेक वर्ष असे मानले जात होते की, हा लोगो विमानाचा फिरणारा पंखा दर्शवतो. पण प्रत्यक्ष इतिहास मात्र काहीतरी वेगळंच सांगतो,
Rapp Motorenwerke कडून झालेली सुरुवात
BMW चा पूर्ण नाव ‘Bayerische Motoren Werke’ (Bavarian Motor Works) असे आहे. १९१७ मध्ये जेव्हा या कंपनीची स्थापना झाली, तेव्हा ती स्वतंत्र कंपनी नव्हती, तर ‘Rapp Motorenwerke’ नावाच्या विमान इंजिन बनवणाऱ्या कंपनीचे रूपांतर होऊन BMW ची निर्मिती झाली होती. सुरुवातीला कंपनीचा लोगो ठरवताना Rapp कंपनीच्या जुन्या गोल लोगोचीच चौकट वापरण्यात आली आणि त्यावर ‘BMW’ ही अक्षरे कोरली गेली.
निळ्या आणि पांढऱ्या रंगाचे खरे रहस्य
लोगोच्या मध्यभागी असलेले निळे आणि पांढरे कप्पे हे कंपनीचे मूळ स्थान असलेल्या जर्मनीच्या ‘बायर्न’ (Bavaria) राज्याचे प्रतिनिधित्व करतात. बव्हेरियन राज्याच्या ध्वजाचा रंग निळा आणि पांढरा आहे. परंतु, त्या काळातील स्थानिक व्यापार कायद्यानुसार व्यावसायिक लोगोमध्ये कोणत्याही राज्याचे अधिकृत राष्ट्रीय प्रतीक किंवा ध्वज थेट वापरण्यास बंदी होती. या कायद्याचा आदर राखत, डिझायनर्सनी ध्वजाचे रंग उलटे करून पांढऱ्याऐवजी निळ्या रंगाने सुरुवात करून लोगोमध्ये समाविष्ट केले.
पाचव्या जनरेशनमध्ये BMW X5 चे पदार्पण; तब्बल ५ इंजिन पर्यायांसह हायड्रोजन व्हर्जनही मिळणार!
विमानाचा पंखा हा निव्वळ एक गैरसमज!
मग हा विमानाचा पंखा असल्याचा समज कुठून आला? तर १९२९ मध्ये कंपनीने एका मासिकात जाहिरात प्रसिद्ध केली होती. त्या जाहिरातीत विमानाचे फिरणारे पंखे दाखवले होते आणि त्या फिरणाऱ्या पंख्यांमध्ये ‘BMW’ चे अक्षर आणि रंग अचूकपणे उमटताना दिसत होते. कंपनीने आपल्या विमान इंजिन निर्मितीच्या कौशल्याचा प्रचार करण्यासाठी ही जाहिरात केली होती. मात्र, लोकांनी त्याचा असा अर्थ लावला की हा लोगो विमानाचा पंखाच आहे. कंपनीनेही बरीच वर्षे हा गैरसमज दूर करण्याचा कोणताही प्रयत्न केला नाही.
काळानुसार या लोगोच्या बाह्य रचनेत छोटे-मोठे बदल झाले असले, तरी त्याचे मूळ स्वरूप आजही तेच आहे. एका राज्याचा आदर आणि ब्रँडची ओळख यांचा हा एक उत्कृष्ट संगम आहे, असंच म्हणायला हवं.
