रविवार, 15 नोव्हेंबर 2026
जुनी वाहनं वापरणं आता महाग होणार; वाहनांवर दुपटीने केली गेली करवाढ
दिल्ली : राजधानी दिल्लीमध्ये सर्वात मोठा प्रश्न आहे तो म्हणजे हवेची गुणवत्ता. दिल्ली-एनसीआरमधील हवेच्या दर्जात घसरण होत आहे. यामध्ये आता सरकार जुन्या वाहनांवर कठोर कारवाई करण्याची तयारी करत आहे. कमिशन फॉर एअर क्वालिटी मॅनेजमेंट (CAQM) ने प्रदूषण नियंत्रित करण्यासाठी सविस्तर रोडमॅपवर काम सुरू केले आहे. या रोडमॅपमध्ये जुनी BS-I, BS-II आणि BS-III वाहने पूर्णपणे बंद करण्याचा प्रस्ताव समाविष्ट असू शकतो. शिवाय, पुढील पाच वर्षांत रस्त्यांवरून BS-IV वाहने काढून टाकण्याची योजना देखील विचारात घेतली जात आहे. मात्र यामुळे दिल्लीकरांची चिंता वाढली आहे.
जुनी वाहने टप्प्याटप्प्याने बंद होणार का?
राजधानी दिल्लीची हवा स्वच्छ करणे आणि रहिवाशांना गंभीर आरोग्य समस्यांपासून वाचवणे हे आव्हानात्मक उद्दिष्ट सरकारसमोर आहे. त्यामुळे जुन्या वाहनांना हटवण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. यावर काम सुरु आहे. टीओआयच्या अहवालानुसार, आयआयटी मद्रासचे प्राध्यापक अशोक झुनझुनवाला यांच्या अध्यक्षतेखालील समितीने या संदर्भात एक रोडमॅप तयार केला आहे. यावर आता अभिप्राय मागवण्यात येत आहे. या प्रस्तावात BS-I, BS-II आणि BS-III वाहने तात्काळ काढून टाकण्याची, पुढील पाच वर्षांत BS-IV वाहने टप्प्याटप्प्याने बंद करण्याची आणि २०३५ ते २०४० दरम्यान BS-VI वाहने टप्प्याटप्प्याने बंद करण्याची शिफारस केली आहे. समितीने म्हटले आहे की जेव्हा दिल्लीचा AQI २५० पेक्षा जास्त असतो तेव्हा एक नवजात मूल दररोज १० ते १५ सिगारेटइतके प्रदूषण श्वास घेते, जे अत्यंत चिंताजनक आहे.
हे देखील वाचा : RSS ला आले ग्लॅमर? संघाच्या कार्यक्रमातील सलमान खानची उपस्थिती चर्चेत; मुस्लीमांबाबत राऊतांचा रोखठोक सवाल
व्यावसायिक वाहनांवर वाढलेली कडकपणा का?
हा प्रस्ताव विशेषतः व्यावसायिक वाहनांवर केंद्रित आहे कारण ते जास्त प्रदूषण उत्सर्जित करतात. समितीचा असा विश्वास आहे की नवीन पेट्रोल आणि डिझेल वाहनांची खरेदी हळूहळू कमी केली पाहिजे आणि इलेक्ट्रिक आणि हायड्रोजन सारख्या शून्य टेलपाइप उत्सर्जन (ZTE) वाहनांना प्रोत्साहन देणे आवश्यक आहे. या प्रस्तावानुसार, एप्रिल २०२७ नंतर नोंदणीकृत सर्व नवीन व्यावसायिक दुचाकी आणि टॅक्सी फक्त ZTE श्रेणीतील असाव्यात.
हे देखील वाचा : “गरज पडल्यास….”; EVM मध्ये बिघाड झाल्यावर रामदास कदम आक्रमक
जनतेवर काय परिणाम होईल?
अलिकडच्या काळात खरेदी केलेल्या BS-VI वाहनांना अचानकपणे टप्प्याटप्प्याने बंद करणे जनतेसाठी हानिकारक ठरेल असे सरकारचे देखील म्हणणे आहे. म्हणूनच, BS-VI दुचाकी आणि कारसाठी १० ते १५ वर्षांचा संक्रमण कालावधी विचारात घेतला जात आहे. उच्च प्रदूषणाच्या हंगामात BS-IV वाहनांचा वापर मर्यादित ठेवण्याचे देखील ते सुचवते. एकूणच, सरकारचे लक्ष सार्वजनिक भार कमी करताना प्रदूषण कमी करण्यावर आहे.
