National Barbie Day २०२६ : Happy Birthday Barbie! ९ मार्चलाच का साजरा होतो 'बार्बी डे'? वाचा रंजक इतिहास ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
जगभरातील कोट्यवधी मुलींच्या बालपणाचा अविभाज्य भाग असलेली ‘बार्बी’ (Barbie) आज तिचा वाढदिवस साजरा करत आहे. दरवर्षी ९ मार्च रोजी ‘राष्ट्रीय बार्बी दिन’ अत्यंत उत्साहात साजरा केला जातो. ही केवळ एक प्लॅस्टिकची बाहुली नसून, ती गेल्या अनेक दशकांपासून स्त्रीशक्ती, स्वावलंबन आणि फॅशनचे जागतिक प्रतीक बनली आहे. आजच्या दिवशी आपण बार्बीचा प्रवास आणि तिने समाजमनावर केलेला परिणाम यावर सविस्तर प्रकाश टाकणार आहोत.
बार्बीचा जन्म ९ मार्च १९५९ रोजी अमेरिकेतील ‘इंटरनॅशनल टॉई फेअर’मध्ये झाला. मॅटेल (Mattel) कंपनीच्या सह-संस्थापक रुथ हँडलर यांनी ही संकल्पना मांडली होती. रुथ यांनी पाहिले की त्यांची मुलगी ‘बार्बरा’ कागदी बाहुल्यांशी खेळताना त्यांना प्रौढ व्यक्तींच्या भूमिका देत असे. त्याकाळी बाजारात फक्त लहान मुलांसारख्या दिसणाऱ्या बाहुल्या होत्या. रुथ यांना जाणवले की मुलींना अशा एका बाहुलीची गरज आहे, ज्यामध्ये त्या स्वतःचे भविष्य पाहू शकतील. यातूनच ‘बार्बी’चा जन्म झाला, जिचे पूर्ण नाव ‘बार्बरा मिलिसेंट रॉबर्ट्स’ असे आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Persian Gulf Energy Supply: पर्शियन आखातातून कोणत्या देशांना ऊर्जा पुरवठा होतो; भारत त्यांच्यावर किती अवलंबून आहे?
सुरुवातीला बार्बीकडे केवळ एक फॅशन आयकॉन म्हणून पाहिले जात होते. मात्र, काळाप्रमाणे बार्बी बदलत गेली. तिने हे सिद्ध केले की एक मुलगी काहीही बनू शकते. आजपर्यंत बार्बीने २५० पेक्षा जास्त वेगवेगळ्या पेशांमध्ये स्वतःला सिद्ध केले आहे. १९६५ मध्ये जेव्हा महिलांना अंतराळात जाण्याची मुभा नव्हती, तेव्हा ‘अॅस्ट्रोनॉट बार्बी’ बाजारात आली होती. त्यानंतर डॉक्टर, अग्निशमन दल अधिकारी, इंजिनिअर, पायलट आणि अगदी देशाच्या राष्ट्रपतीच्या भूमिकेतही बार्बी दिसली. यामुळे लहान मुलींच्या मनात आत्मविश्वास निर्माण झाला की त्या कोणत्याही क्षेत्रात पुरुषांच्या खांद्याला खांदा लावून काम करू शकतात.
गेल्या काही वर्षांत बार्बीने आपल्या रूपात मोठे बदल केले आहेत. केवळ गोरी आणि सडपातळ बार्बी न ठेवता, मॅटेल कंपनीने विविध वंश, वर्ण, शरीरयष्टी आणि शारीरिक क्षमता असलेल्या बाहुल्या तयार केल्या. यात व्हिटिलिगो (त्वचेचे डाग) असलेली बार्बी, व्हीलचेअरवरील बार्बी आणि विविध देशांच्या संस्कृतीचे प्रतिनिधित्व करणाऱ्या बाहुल्यांचा समावेश आहे. हा बदल समाजाला हे सांगण्यासाठी महत्त्वाचा ठरला की ‘सुंदरता’ ही कोणत्याही एका साच्यात बद्ध नसते.
हा दिवस साजरा करण्याचे अनेक मार्ग आहेत. अनेक लोक आपल्या जुन्या बार्बी बाहुल्यांचे संकलन पाहतात, तर काही जण आपल्या मुलींना नवीन बार्बी भेट देऊन त्यांच्या महत्त्वाकांक्षेला प्रोत्साहन देतात. सोशल मीडियावर #NationalBarbieDay या हॅशटॅगसह फोटो शेअर केले जातात. बार्बी चित्रपटांचे प्रदर्शन आणि थीम पार्टीजचे आयोजनही मोठ्या प्रमाणावर केले जाते.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : India Maritime Border: नेमकी किती लांब आहे आपली भारताची सागरी सीमा? पाकिस्तान-चीनही घाबरतात ‘या’ नियमाला
२०२३ मध्ये प्रदर्शित झालेल्या ‘बार्बी’ चित्रपटाने जगभरात बॉक्स ऑफिसवर धुमाकूळ घातला. या चित्रपटाने बार्बीकडे पाहण्याचा दृष्टिकोन बदलला आणि स्त्रियांच्या अस्तित्वावर भाष्य केले. आज ६७ वर्षांनंतरही बार्बीची क्रेझ कमी झालेली नाही. दर सेकंदाला जगात कुठे ना कुठे ३ बार्बी बाहुल्यांची विक्री होते, यावरूनच तिची लोकप्रियता लक्षात येते.
