गुरुवार, 12 नोव्हेंबर 2026
World Malaria Day 2025: आग्नेय आशियाई प्रदेशात, मालदीव आणि श्रीलंका मलेरियामुक्त झाले आहेत,भारतात काय परिस्थिती आहे ते जाणून घ्या ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया)
World Malaria Day 2025: जागतिक मलेरिया दिन दरवर्षी जागतिक स्तरावर मलेरियाविरोधात जनजागृती निर्माण करण्यासाठी आणि या प्राणघातक आजाराविरुद्ध लढण्याच्या प्रयत्नांना चालना देण्यासाठी साजरा केला जातो. यंदाच्या वर्षीचा दिवस ‘मलेरिया आपल्यासोबत संपतो – गुंतवणूक करा, पुन्हा कल्पना करा आणि पुनर्जन्म करा’ या घोषवाक्याच्या आधारे साजरा केला जात आहे.
डासांद्वारे पसरणाऱ्या आजारांमध्ये मलेरिया हा सर्वाधिक जीवघेणा आजार मानला जातो. जागतिक आरोग्य संघटनेच्या (WHO) 2023 च्या अहवालानुसार, केवळ मलेरियामुळे ५.९७ लाख लोकांचा मृत्यू झाला. या मृत्यूंपैकी तब्बल ९५% रुग्ण आफ्रिकन खंडात होते. विशेषतः उप-सहारा आफ्रिकन प्रदेश हा सर्वाधिक प्रभावित भाग मानला जातो.
भारतासारख्या लोकसंख्येच्या दृष्टीने मोठ्या देशात मलेरिया हा अजूनही एक गंभीर सार्वजनिक आरोग्यसंकट आहे. WHO च्या अंदाजानुसार, भारतात दरवर्षी सुमारे १.५ कोटी मलेरियाचे रुग्ण नोंदवले जातात, ज्यामुळे सुमारे २०,००० लोकांचा मृत्यू होतो. तथापि, गेल्या काही वर्षांपासून भारतात मलेरियाविरोधात बहुस्तरीय उपाययोजना केल्या गेल्यामुळे या आजारावर नियंत्रण मिळवण्यात मोठे यश मिळाले आहे. जागतिक आरोग्य संघटनेनेही भारताच्या या प्रयत्नांचे कौतुक केले आहे. 2015 पासून भारतात ६३% पेक्षा अधिक मलेरियाच्या घटनांमध्ये घट झाली आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Persona Non Grata : भारताकडून पाकिस्तानला राजनैतिक झटका, पाक राजदूतांना ‘नॉन ग्राटा’ नोट
Fight the bite! This World Malaria Day, raise your voice, spread the word, save a life. It’s preventable. It’s curable. And together we can end it for good.#WorldMalariaDay #EndMalaria #FightTheBite pic.twitter.com/XrQHRd4a9Y — Doordarshan National दूरदर्शन नेशनल (@DDNational) April 25, 2025
credit : social media
आग्नेय आशियाई क्षेत्रात, मालदीव आणि श्रीलंका हे देश पूर्णतः मलेरियामुक्त झाले आहेत. याशिवाय, भूतान, नेपाळ, भारत आणि तिमोर-लेस्टे या देशांनी मलेरियाच्या घटनांमध्ये मोठी घट नोंदवली आहे. भूतान आणि तिमोर-लेस्टे हे देशदेखील मलेरियाच्या संपूर्ण उच्चाटनाच्या उंबरठ्यावर आहेत. WHO ने 2024 च्या अखेरपर्यंत एकूण ४४ देश आणि एका प्रदेशाला मलेरियामुक्त घोषित केले आहे. अलीकडेच अझरबैजान, ताजिकिस्तान आणि इजिप्त यासारखे देश मलेरियामुक्त यादीत सामील झाले आहेत.
मलेरियाच्या उच्चाटनासाठी जागतिक आरोग्य संघटना विविध पातळ्यांवर प्रयत्नशील आहे. यंदाची मोहीम ‘मलेरिया आपल्यासोबत संपतो’ या संकल्पनेवर आधारित असून, या लढ्यात राजकीय इच्छाशक्ती, धोरणात्मक गुंतवणूक, समुदाय सहभाग आणि आरोग्यसंस्थांची एकात्मिक भूमिका अत्यावश्यक असल्याचे WHO च्या डॉ. सायमा वाजेद यांनी स्पष्ट केले आहे. त्यांनी सांगितले की, ही लढाई केवळ सरकारांची नाही तर प्रत्येक नागरिकाची सामूहिक जबाबदारी आहे. संपूर्ण समाजाने या मोहिमेत सामील झाले, तर मलेरिया हा आजार इतिहासजमा होऊ शकतो.
मलेरिया झाल्यावर रुग्णाला ज्वर, थंडी वाजून येणे, मळमळ, उलट्या, पोटदुखी, स्नायू व सांधेदुखी अशी लक्षणे दिसून येतात. डास चावल्यानंतर काही दिवसांपासून ते काही आठवड्यांत ही लक्षणे दिसू शकतात. वेळेवर उपचार न झाल्यास मलेरिया प्राणघातकही ठरू शकतो. त्यामुळे तापाची लक्षणे दिसल्यास तात्काळ तपासणी आवश्यक आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Pahalgam Terror Attack: सीमारेषेजवळ उडाले ‘राफेल’ जेट्स! पहलगाम हल्ल्याच्या बदल्यासाठी ‘मिशन आक्रमण’?
जागतिक पातळीवर मलेरियाच्या निर्मूलनासाठी चाललेली लढाई हळूहळू यशाच्या दिशेने वाटचाल करत आहे. भारतानेही या लढ्यात मोलाची भूमिका बजावत मलेरियाच्या घटनांमध्ये घट साधली आहे. मात्र, अंतिम विजयासाठी अजूनही सतत जागरूकता, प्रभावी आरोग्यसेवा, आणि समुदायाचा सक्रिय सहभाग आवश्यक आहे. मलेरियावर मात करायची असेल, तर ही लढाई आपली, आपल्या कुटुंबाची आणि आपल्या भविष्यातील पिढ्यांची आहे – आणि ती आजपासूनच लढावी लागेल.
