गुरुवार, 29 ऑक्टोबर 2026
'इराणी राष्ट्राध्यक्षांपासून, IRGC ते गुप्तचर यंत्रणेपर्यंत,' तेहरान नवीन सर्वोच्च नेत्याच्या मागे एकवटला, US-Israel ला धक्का ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
Mojtaba Khamenei Supreme Leader : मध्यपूर्वेतील (US-Israel Iran War) राजकारण आता एका ऐतिहासिक वळणावर येऊन पोहोचले आहे. इराणचे प्रदीर्घ काळ नेतृत्व करणारे अली खामेनी यांच्या हत्येनंतर (२८ फेब्रुवारी २०२६), इराणच्या ‘असेम्बली ऑफ एक्सपर्ट्स’ने त्यांचे ५६ वर्षीय पुत्र मोज्तबा खामेनी (Mojtaba Khamenei Supreme Leader) यांची नवीन सर्वोच्च नेते म्हणून निवड केली आहे. ही निवड केवळ सत्तापालट नसून, अमेरिका आणि इस्रायलसारख्या शत्रू राष्ट्रांना इराणने दिलेला एकतेचा ‘मशाल’ संदेश आहे.
इस्रायल आणि अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणच्या अंतर्गत राजकारणात हस्तक्षेप करण्याच्या आणि नवीन नेत्याला लक्ष्य करण्याच्या धमक्या दिल्या होत्या. मात्र, या धमक्यांचा परिणाम होण्याऐवजी इराणमधील सर्व शक्तिशाली गट अधिक जवळ आले आहेत. इराणचे राष्ट्राध्यक्ष, संसद सभापती, गुप्तचर मंत्रालय आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे इस्लामिक रिव्होल्युशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) यांनी मोज्तबा यांच्या नेतृत्वावर शिक्कामोर्तब केले आहे. इराणच्या सुरक्षिततेसाठी ही एकता सध्याच्या युद्धजन्य परिस्थितीत अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : World War 3: आकाशात अग्निकहर! इराणच्या ड्रोन आर्मीला युएईने एका झटक्यात केलं उध्वस्त; पाहा ‘तो’ 40 सेकंदांचा थरारक VIDEO
मोज्तबा खामेनी हे आतापर्यंत लोकांच्या नजरेपासून दूर राहिले होते. त्यांनी गेल्या अनेक वर्षांपासून आपल्या वडिलांचे (अली खामेनी) कार्यालय आणि देशाचे महत्त्वाचे निर्णय पडद्यामागून हाताळले आहेत. ५६ वर्षीय मोज्तबा यांना लष्करी अनुभवही आहे; त्यांनी इराक-इराण युद्धादरम्यान सैन्यात सेवा बजावली होती. धर्मगुरूंमध्ये त्यांचे वजन मोठे असल्याने आणि IRGC ची त्यांना पसंती असल्याने त्यांची निवड सुलभ झाली.
Witnesses have filmed a suspected Iranian missile barrage in the skies south of Tel Aviv. It’s believed to be Iran’s first attack on Israel since the election of the new supreme leader, Mojtaba Khamenei. pic.twitter.com/YXMI5UtloO — Al Jazeera English (@AJEnglish) March 9, 2026
credit – social media and Twitter
मोज्तबा खामेनी यांचे नेतृत्व आता अधिक आक्रमक होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. याचे कारण असे की, २८ फेब्रुवारीला झालेल्या भीषण हल्ल्यात केवळ त्यांचे वडीलच नाही, तर त्यांची पत्नी झहरा आणि कुटुंबातील इतर सदस्यही मारले गेले आहेत. या वैयक्तिक आघातामुळे मोज्तबा यांची भूमिका अमेरिका आणि इस्रायलविरोधात अधिक टोकाची असू शकते, असे तज्ज्ञांचे मत आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : World War 3: युद्धाच्या गदारोळात अमेरिकेची संसाधन शिकार! इराण युद्धामागे फक्त ‘डर्टी पॉलिटिक्स’; ट्रम्प यांच्या सहकाऱ्याची कबुली
अल जझीरासह अनेक आंतरराष्ट्रीय प्रसारमाध्यमांनी ही निवड इराणच्या अस्तित्वाची लढाई असल्याचे म्हटले आहे. मोज्तबा यांच्या निवडीमुळे इराणमध्ये ‘वंशपरंपरागत’ राजवट सुरू झाल्याची टीका परदेशातून होत असली तरी, तेहरानमधील राजवट ही एका व्यक्तीवर नाही तर एका विचारधारेवर आधारित आहे, हे इराणने सिद्ध केले आहे. मोज्तबा लवकरच राष्ट्राला संबोधित करण्याची शक्यता आहे, ज्याकडे संपूर्ण जगाचे डोळे लागले आहेत.
Ans: मोज्तबा हे इराणचे दिवंगत सर्वोच्च नेते अली खामेनी यांचे दुसरे चिरंजीव असून ते आता देशाचे तिसरे सर्वोच्च नेते (Supreme Leader) बनले आहेत.
Ans: सध्याचे इस्रायल-अमेरिका युद्ध, अंतर्गत सुरक्षा आणि देशाची आर्थिक घडी बसवणे ही त्यांच्यासमोरील प्रमुख आव्हाने आहेत.
Ans: ही ८८ धर्मगुरूंची एक परिषद आहे, जी इराणच्या सर्वोच्च नेत्याची निवड आणि त्यांच्या कामावर देखरेख करण्याचे अधिकार ठेवते.
