शी जिनपिंग यांनी केली चिनी सैन्याची सफाई; १०० जनरल आणि कमांडर बेपत्ता, युद्धक्षमतेवर प्रश्नचिन्ह ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
100 Chinese generals missing report : जगातील सर्वात मोठे सैन्य दल म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या चीनच्या ‘पीपल्स लिबरेशन आर्मी’मध्ये (PLA) सध्या कमालीची अस्वस्थता आहे. राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग (Xi Jinping) यांनी आपल्याच सैन्याची ‘सफाई’ करण्यास सुरुवात केली असून, गेल्या काही महिन्यांत चक्क १०० हून अधिक दिग्गज जनरल आणि कमांडर बेपत्ता झाले आहेत. लंडनस्थित ‘इंटरनॅशनल इन्स्टिट्यूट फॉर स्ट्रॅटेजिक स्टडीज’ (IISS) ने प्रसिद्ध केलेल्या ‘मिलिटरी बॅलन्स २०२६’ अहवालानुसार, या कारवाईमुळे चिनी सैन्याची कमांड स्ट्रक्चर (Command Structure) पूर्णपणे कोलमडली आहे.
या महिन्याच्या सुरुवातीला चिनी सशस्त्र दलांना संबोधित करताना शी जिनपिंग यांनी स्वतः या परिस्थितीचा उल्लेख केला. ते म्हणाले, “गेले वर्ष आमच्यासाठी असामान्य आणि खूप खास होते.” जिनपिंग यांच्या मते, ही ‘भ्रष्टाचाराविरुद्धची लढाई’ असून त्यांनी सैन्यात ‘क्रांतिकारी बदल’ घडवून आणले आहेत. मात्र, विश्लेषकांच्या मते, जिनपिंग यांना आपल्याच लष्करी अधिकाऱ्यांकडून उठावाची भीती वाटत आहे. त्यामुळेच त्यांनी एक-एक करून आपल्या विरोधकांना किंवा भ्रष्टाचाराचे आरोप असलेल्यांना बाजूला सारले आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : PM Modi Israel Visit: ‘आम्ही फक्त तुमचे आहोत!’ इस्रायलने जगाला नाकारलं; पण भारताला दिलं ‘हे’ अपराजेय महाविनाशक शस्त्र
अहवालानुसार, चिनी सैन्यात निकृष्ट दर्जाची शस्त्रे खरेदी करणे, लष्करी कंत्राटांमध्ये अब्जावधींची फसवणूक करणे आणि उच्चपदस्थ अधिकाऱ्यांचे संशयास्पद लोकांशी असलेले संबंध, या कारणांमुळे ही कारवाई केली जात आहे. जिनपिंग यांचे एकेकाळचे निकटवर्तीय मानले जाणारे झांग युक्सिया आणि हे वेइडोंग यांसारख्या बलाढ्य जनरलनाही अटक करून तुरुंगात धाडण्यात आले आहे. चीनच्या अत्यंत शक्तिशाली समजल्या जाणाऱ्या सात सदस्यीय सेंट्रल मिलिटरी कमिशनमध्ये (CMC) आता केवळ दोनच सदस्य शिल्लक राहिले आहेत, ज्यामध्ये स्वतः जिनपिंग यांचा समावेश आहे.
What’s brewing in Beijing is mind-blowing!
Xi Jinping has purged out his entire military leadership! China is convulsing from within. Reports of Zhang Youxia – the Vice Chairman of the Central Military Commission of the People’s Republic of China – and a slate of senior… pic.twitter.com/uKcRYr9s2m — Mahesh Jethmalani (@JethmalaniM) January 25, 2026
credit – social media and Twitter
एकीकडे चीन तैवानवर आक्रमण करण्याची भाषा करत आहे, तर दुसरीकडे त्यांचे सैन्य नेतृत्वहीन होत चालले आहे. IISS च्या अहवालानुसार, “जोपर्यंत ही रिक्त पदे भरली जात नाहीत, तोपर्यंत पीपल्स लिबरेशन आर्मी आपली पूर्ण ताकद दाखवू शकणार नाही.” रिक्त पदांमुळे सैन्याच्या प्रादेशिक थिएटर्स आणि अण्वस्त्र नियंत्रण विभागांमध्ये गोंधळाचे वातावरण आहे. भ्रष्टाचाराच्या या कारवाईमुळे आधुनिकीकरणाच्या प्रक्रियेलाही खीळ बसली असून, चिनी शस्त्रास्त्रांच्या गुणवत्तेवर आता जागतिक स्तरावर शंका उपस्थित केली जात आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US-Iran War: इराणच्या उंबरठ्यावर उभं अमेरिकन ‘आरमारी’ वादळ; पण जनरल डॅनने ट्रम्पना दिली ‘अशी’ अनर्थाची सावटसूचना
अंतर्गत यादवी सुरू असतानाही चीन आपला लष्करी खर्च सातत्याने वाढवत आहे. २०२५ पर्यंत आशियातील एकूण संरक्षण खर्चात चीनचा वाटा ४४ टक्क्यांपर्यंत पोहोचण्याची शक्यता आहे. तैवानभोवतीची लष्करी तैनाती आणि दक्षिण चीन समुद्रातील त्यांचे आक्रमक पाऊल राजनैतिक फायदा मिळवण्यासाठी सुरूच राहणार आहे. मात्र, ज्या सैन्याचे जनरलच सुरक्षित नाहीत, ते सैन्य प्रत्यक्ष युद्धात किती तग धरू शकेल, हा मोठा प्रश्न दक्षिण आशियाई देशांना आणि अमेरिकेला पडला आहे.
Ans: लष्करी कंत्राटातील भ्रष्टाचार, निकृष्ट शस्त्रास्त्रांची खरेदी आणि राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांच्या सत्तेला असलेला संभाव्य धोका यामुळे ही कारवाई केली जात असल्याचे मानले जाते.
Ans: चिनी सैन्याच्या कमांड स्ट्रक्चरमध्ये मोठे खिंडार पडले असून, महत्त्वाच्या निर्णयांसाठी अनुभवी नेतृत्वाची कमतरता निर्माण झाली आहे, ज्यामुळे त्यांची युद्धक्षमता कमी झाली आहे.
Ans: जिनपिंग यांनी याला 'क्रांतिकारी बदल' म्हटले असून भ्रष्टाचाराविरुद्धच्या लढाईत हे वर्ष असामान्य असल्याचे नमूद केले आहे.
