सोमवार, 19 ऑक्टोबर 2026
CNG कार चालकांनो सावधान! उन्हाळ्यात 'या' ५ चुका पडतील महागात (Photo Credit -AI)
अनेकदा नागरिक सीएनजी कार खरेदी केल्यानंतर तिच्या देखभालीकडे (Maintenance) दुर्लक्ष करतात. हिवाळ्यात किंवा पावसाळ्यात ही चूक कदाचित गंभीर वाटणार नाही, परंतु उन्हाळ्यात हीच निष्काळजीपणा मोठ्या अपघाताचे कारण ठरू शकते. अतितापमानामुळे सीएनजी टँक आणि गॅस पाईपलाईनवर अतिरिक्त दबाव निर्माण होतो. वेळेवर सर्व्हिसिंग आणि तपासणी न केल्यास गॅस गळती (Gas Leakage), इंजिन निकामी होणे किंवा गाडीला आग लागणे अशा गंभीर घटना घडू शकतात. यासाठी उन्हाळ्यात कारच्या कोणत्या भागांची तपासणी करणे अनिवार्य आहे, ते जाणून घेऊया.
उन्हाळ्याच्या दिवसांत सीएनजी सिलेंडर पूर्ण क्षमतेने म्हणजेच ‘फुल’ भरणे सुरक्षित मानले जात नाही. बाहेरील तापमान जास्त असल्यामुळे सिलेंडरच्या आत गॅसचा प्रसार (Expand) होऊ लागतो, ज्यामुळे अंतर्गत दाब प्रचंड वाढतो. गॅसला प्रसरण पावण्यासाठी पुरेशी जागा न मिळाल्यास तांत्रिक बिघाड किंवा गळतीचा धोका वाढतो. ऑटोमोबाईल तज्ज्ञांच्या मते, उन्हाळ्यात सीएनजी टँकमध्ये थोडी जागा रिकामी ठेवणे फायदेशीर ठरते. सिलेंडरच्या एकूण क्षमतेपेक्षा २ ते ३ किलो कमी गॅस भरणे अधिक सुरक्षित मानले जाते.
जर तुम्हाला कारच्या आत किंवा आसपास गॅसचा उग्र वास येत असेल, तर ती सामान्य गोष्ट समजून सोडून देऊ नका. हा गॅस गळतीचा (CNG Leak) प्राथमिक संकेत असू शकतो. अशी शंका आल्यास तात्काळ गाडी सुरक्षित ठिकाणी बाजूला लावून इंजिन बंद करावे आणि अधिकृत सर्व्हिस सेंटरशी संपर्क साधावा. लहान वाटणारी गॅस गळती काही वेळात मोठ्या आगीचे रूप घेऊ शकते, त्यामुळे सुरक्षेच्या बाबतीत तडजोड करू नका.
अजूनही पुण्यातील अनेकांनी HSRP नंबर प्लेट बसविली नाही; आकडेवारी वाचा सविस्तर
उन्हाळ्यात सीएनजी पाईपलाईन, रेग्युलेटर, फिटिंग्ज आणि इतर जोडण्यांची (Connections) सखोल तपासणी करणे अत्यंत आवश्यक आहे. कारमधील गॅस वाहून नेणाऱ्या पाईप्सना कुठे कट गेला असेल, गंज चढला असेल किंवा जोड सैल झाले असतील, तर ते भाग त्वरित बदलून घ्यावेत. नियमित सर्व्हिसिंगमुळे गाडीची सुरक्षा तर टिकून राहतेच, शिवाय कारचा परफॉर्मन्सही उत्तम मिळतो.
सीएनजी सिलेंडरची अंतर्गत मजबूती आणि क्षमता तपासण्यासाठी ‘हायड्रो टेस्ट’ (Hydro Test) अत्यंत महत्त्वाची मानली जाते. हा सिलेंडर भविष्यात गॅसचा अतिदाब सहन करू शकतो की नाही, हे या चाचणीतून स्पष्ट होते. नियमांनुसार निश्चित कालावधीनंतर ही चाचणी करणे प्रत्येक वाहनधारकासाठी बंधनकारक आहे. जुने आणि कमकुवत झालेले सिलेंडर उन्हाळ्यात जास्त धोकादायक ठरू शकतात, त्यामुळे हायड्रो टेस्टची मुदत संपली असल्यास ती त्वरित करून घ्यावी.
सीएनजी कारचे इंजिन हे सामान्य पेट्रोल कारच्या तुलनेत जास्त तापमानावर काम करते. उन्हाळ्यात इंजिन ओव्हरहीट (Overheat) होण्याची शक्यता अधिक असते. अशा वेळी कारचा एअर फिल्टर आणि स्पार्क प्लग योग्य स्थितीत असणे गरजेचे आहे. खराब झालेला स्पार्क प्लग इंजिनवर अतिरिक्त ताण आणतो, तर अशुद्ध किंवा धुळीने माखलेला एअर फिल्टर गाडीचे मायलेज कमालीचे घटवतो.
सिटी ड्राइविंग आणि हाय मायलेज देणाऱ्या ‘या’ आहेत भारतातील टॉप ५ CNG कार्स
