फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया
त्यांनी केंद्र सरकारला पेट्रोल आणि डिझेलचा त्वरित जीएसटीच्या कक्षेत समावेश करण्याचे आवाहन केले आहे. व्यापारी, कारखानदार आणि सर्वसामान्य नागरिक गेल्या बऱ्याच काळापासून ही मागणी करत आहेत, जेणेकरून त्यांना या तीव्र महागाईपासून दिलासा मिळू शकेल.
दिल्ली आणि देशभरातील व्यापारी व उद्योजकांची सर्वोच्च संस्था असलेल्या ‘CTI’चे अध्यक्ष ब्रिजेश गोयल यांनी सांगितले की, विशेषतः दिल्लीच्या संदर्भात, २२ मे रोजीच्या आकडेवारीनुसार पेट्रोलचा मूळ दर ₹६६.२९ इतका होता. या दरावर ₹११.९० उत्पादन शुल्क आणि ₹१६.०३ मूल्यवर्धित कर म्हणजेच VAT आकारला जातो, तर विक्रेत्याचा नफा (Dealer’s Margin) ₹४.४२ इतका असतो. डिझेलच्या बाबतीत, मूळ दर ₹६७.३६ इतका होता; यावर ₹७.८० उत्पादन शुल्क आणि ₹१३.३९ VAT आकारला गेला, तर विक्रेत्याचा नफा ₹३.०३ इतका होता.
त्यांनी पुढे स्पष्ट केले की, सध्या पेट्रोलच्या मूळ दराच्या तुलनेत उत्पादन शुल्क आणि VAT यांची एकत्रित रक्कम अंदाजे ४२% इतकी होते, तर डिझेलवर साधारणपणे ३२% कर आकारला जातो. CTI च्या माहितीनुसार, तेलंगणा राज्यात पेट्रोल सर्वाधिक महाग आहे; कारण हे राज्य पेट्रोलवर ३५.२% इतका सर्वाधिक VAT दर आकारते. याउलट, अंदमान आणि निकोबार बेटांवर पेट्रोल आणि डिझेल सर्वात स्वस्त आहेत, कारण तिथे केवळ १% VAT लागू आहे.
पंतप्रधान मोदी यांना उद्देशून लिहिलेल्या एका पत्रात, ब्रिजेश गोयल यांनी नमूद केले आहे की, २०१७ मध्ये जेव्हा GST लागू करण्यात आला, तेव्हा ‘एक राष्ट्र, एक कर’ या संकल्पनेचा पुरस्कार करण्यात आला होता. त्यावेळी देशातील प्रत्येक वस्तूवर एकसमान कर आणि प्रमाणित दर लागू असेल, असे आश्वासन देण्यात आले होते. पण पेट्रोल आणि डिझेलच्या बाबतीत विविध राज्ये मनमानी कारभार करत असून, आपल्या स्वेच्छेनुसार ‘व्हॅट’ आकारत आहेत. परिणामी, विविध राज्यांमध्ये पेट्रोल आणि डिझेलचे दर वेगवेगळे आहेत.
ही परिस्थिती ‘एक राष्ट्र, एक कर’ या संकल्पनेचाच मूळ उद्देश कमकुवत करणारी आहे. त्यामुळे, पेट्रोल आणि डिझेलवर सध्या लागू असलेली उत्पादन शुल्क आणि व्हॅट ही करप्रणाली रद्द करण्यात यावी आणि या वस्तूंना जीएसटीच्या कक्षेत आणण्यात यावे. असे केल्यास केवळ संपूर्ण देशभरात पेट्रोल आणि डिझेलचे दर एकसमान होतील असे नाही, तर त्यांच्या किमतींमध्येही घट होईल.
पेट्रोल-डिझेलच्या दरात पुन्हा वाढ; 10 दिवसांत तिसऱ्यांदा दरवाढीचा बसला फटका, पेट्रोल आता…
