बुधवार, 21 ऑक्टोबर 2026
निराधार महिला पेन्शन योजनेत मोठा SCAM;पती जिवंत असतानाही मृत दाखवून १,७५१ महिलांनी घेतला लाभ
UP Welfare Fraud: उत्तर प्रदेश सरकारकडून निराधार आणि पतीविना राहणाऱ्या महिलांच्या उदरनिर्वाहासाठी आर्थिक मदत दिली जाते. मात्र, या योजनेचाही गैरफायदा घेतल्याचे धक्कादायक प्रकरण समोर आले आहे. बनावट कागदपत्रांच्या आधारे पती जिवंत असतानाही त्यांना मृत दाखवून प्रयागराज विभागातील तब्बल 1,751 महिलांनी निराधार पेन्शन योजनेचा लाभ घेण्याचा प्रयत्न केल्याचे चौकशीत उघड झाले आहे. यापैकी सर्वाधिक 619 प्रकरणे प्रयागराज जिल्ह्यात आढळली आहेत.
महिला व बालकल्याण विभागाकडून पतीचे निधन झालेल्या आणि आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल महिलांना दरमहा 1,000 रुपयांची पेन्शन दिली जाते. या योजनेसाठी अर्ज करताना महिलांना वार्षिक उत्पन्नाचा दाखला आणि पतीच्या मृत्यूचे प्रमाणपत्र सादर करावे लागते. विभागाकडून कागदपत्रांची पडताळणी केल्यानंतरच लाभार्थींच्या खात्यात रक्कम जमा केली जाते.
यंदा प्राप्त झालेल्या अर्जांची तपासणी सुरू असताना प्रयागराज जिल्ह्यात 619 महिलांनी बनावट मृत्यू प्रमाणपत्र सादर केल्याचे आढळून आले. त्यानंतर संबंधित अर्ज वेगळे काढून लाभार्थींची चौकशी करण्यात आली.
प्रयागराज विभागातील चार जिल्ह्यांमध्ये अशा प्रकारची एकूण 1,751 प्रकरणे समोर आली आहेत. त्यामध्ये प्रयागराजमध्ये 619, फतेहपूरमध्ये 475, प्रतापगडमध्ये 336 आणि कौशांबीमध्ये 321 प्रकरणांचा समावेश आहे. बहुतांश प्रकरणे पडताळणीदरम्यान उघडकीस आली.
सध्या प्रयागराज जिल्ह्यात सुमारे 1 लाख 5 हजार महिला या योजनेचा लाभ घेत आहेत. जिल्हा प्रोबेशन अधिकारी सर्वजीत सिंह यांनी सांगितले की, अर्जांच्या पडताळणीची प्रक्रिया सुरू असून प्रत्येक अर्जाची सखोल तपासणी केली जाते. बनावट कागदपत्रे आढळल्यास संबंधित अर्ज तत्काळ बाद केले जातात.
महिला व बालकल्याण विभागापुरतेच हे प्रकार मर्यादित नसून समाजकल्याण विभागाच्या योजनांमध्येही गैरव्यवहार झाल्याची प्रकरणे समोर आली आहेत. सामूहिक विवाह योजनेत चुकीच्या पद्धतीने मिळवलेल्या लाभाची रक्कम मागील काही वर्षांत सात जणांकडून वसूल करण्यात आली आहे. वृद्धापकाळ पेन्शन योजनेतही चुकीचे लाभ दिल्याची प्रकरणे समोर आली होती. मात्र, या योजनेत रक्कम वसुलीची तरतूद नसल्याने शासनाचे आर्थिक नुकसान झाल्याचे सांगितले जाते.
