मंगळवार, 20 ऑक्टोबर 2026
Europe Nuclear Umbrella: अमेरिकेने साथ सोडली तरी भारताचा 'हा' मित्र देश जगाला वाचवणार; युरोपला पुरवणार अणुबॉम्बची छत्री ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
Emmanuel Macron Europe Nuclear Umbrella 2026 : जागतिक राजकारणात सध्या एका मोठ्या बदलाचे वारे वाहत आहेत. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी ‘नाटो’ (NATO) मधून माघार घेण्याचे संकेत दिल्यानंतर युरोपमध्ये चिंतेचे वातावरण आहे. अशा वेळी भारताचा सर्वात विश्वासू मित्र देश, फ्रान्स युरोपच्या रक्षणासाठी खंबीरपणे पुढे आला आहे. फ्रान्सचे अध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन (Emmanuel Macron) लवकरच एका ऐतिहासिक अणु धोरणाची घोषणा करणार असून, याद्वारे फ्रान्स युरोपला रशियन अण्वस्त्रांच्या धोक्यापासून वाचवण्यासाठी आपली ‘अणु सुरक्षा छत्री’ (Nuclear Umbrella) प्रदान करणार आहे.
युक्रेन युद्धाच्या पार्श्वभूमीवर रशियाने पोलंडपासून फिनलंडच्या सीमेपर्यंत आपली लष्करी तयारी प्रचंड मजबूत केली आहे. रशियाची अण्वस्त्र सज्ज क्षेपणास्त्रे युरोपीय देशांसाठी मोठी डोकेदुखी ठरत आहेत. अनेक दशकांपासून युरोप आपल्या सुरक्षेसाठी अमेरिकेवर अवलंबून होता, परंतु ट्रम्प यांच्या अनपेक्षित धोरणांमुळे आता हा विश्वास डळमळीत झाला आहे. अशा स्थितीत युरोपियन युनियनमधील एकमेव अणुशक्ती असलेला देश म्हणून फ्रान्स आता ‘मोठ्या भावाची’ भूमिका बजावण्यासाठी सज्ज झाला आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Pak-Afghan War: तालिबानचा पाकिस्तानवर ‘ड्रोन’ स्ट्राइक! अबोटाबाद, नौशेरा लष्करी तळ धडाधडले; रणांगणाचे LIVE VIDEO VIRAL
अध्यक्ष मॅक्रॉन एका अणु पाणबुडी तळावरून देणार असलेल्या भाषणाकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे. फ्रान्सकडे सध्या २९० अण्वस्त्रे असून तो जगातील चौथ्या क्रमांकाचा अण्वस्त्र सज्ज देश आहे. मॅक्रॉन यांच्या नव्या योजनेनुसार, फ्रान्स केवळ स्वतःचेच नव्हे, तर इतर युरोपीय देशांच्या भूमीवरही आपली अणुशस्त्रधारी लढाऊ विमाने तैनात करण्याची शक्यता आहे. “आम्ही युरोपीय सुरक्षेसाठी सामायिक जबाबदारी घेण्यास तयार आहोत,” असे संकेत मॅक्रॉन यांनी दिले आहेत. यामुळे रशियाचे अध्यक्ष पुतिन यांच्या विस्तारवादी धोरणांना लगाम बसू शकतो.
युरोपियन युनियनचा भाग नसला तरी ब्रिटन हा युरोपमधील दुसरा महत्त्वाचा अणुशक्ती देश आहे. ब्रिटनचे पंतप्रधान केअर स्टारमर यांनीही स्पष्ट केले आहे की, ब्रिटनची अण्वस्त्रे त्यांच्या नाटो सहकाऱ्यांचे रक्षण करतील. विशेष म्हणजे, ब्रिटन आणि फ्रान्स आता अण्वस्त्र सहकार्य वाढवण्यासाठी एकत्र आले आहेत. अमेरिकेने सोडलेली पोकळी भरून काढण्यासाठी हे दोन देश आता युरोपचा नवीन सुरक्षा आधारस्तंभ बनत आहेत.
NATO Secretary-General Mark Rutte says Europe is not arguing to replace a US nuclear umbrella, a day after Germany said it was talking to France about nuclear deterrence. 🟠 LIVE updates: https://t.co/v03l009zeF pic.twitter.com/7zRkszEdbl — Al Jazeera English (@AJEnglish) February 14, 2026
credit – social media and Twitter
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Bolivia Plane Crash: आकाशातून पडला नोटांचा पाऊस; बोलिव्हियात लष्करी विमान कोसळले अन् महामार्गावर कोट्यवधी रुपये, पाहा VIDEO
या संपूर्ण घडामोडीत भारताचे स्थान अत्यंत महत्त्वाचे आहे. फ्रान्सने भारतासोबतची आपली लष्करी भागीदारी केवळ व्यापारापुरती मर्यादित न ठेवता ती धोरणात्मक पातळीवर नेली आहे. भारत राफेल (Rafale) लढाऊ विमानांसाठी फ्रान्ससोबत एक मोठा करार करण्याच्या तयारीत आहे. शस्त्रास्त्र विकासासाठी भारत फ्रान्सला मोठा निधी पुरवत असून, दोन्ही देश मिळून आधुनिक संरक्षण तंत्रज्ञान विकसित करत आहेत. फ्रान्स युरोपमध्ये मजबूत झाल्याचा थेट फायदा भारताला त्याच्या संरक्षण गरजा पूर्ण करण्यासाठी आणि जागतिक राजकारणात प्रभाव पाडण्यासाठी होणार आहे.
Ans: जेव्हा एखादा अण्वस्त्र सज्ज देश (उदा. फ्रान्स) आपल्या अण्वस्त्रांचा वापर करून अण्वस्त्र नसलेल्या मित्र देशांचे (उदा. जर्मनी, पोलंड) रक्षण करण्याचे आश्वासन देतो, त्याला 'अणु सुरक्षा छत्री' म्हणतात.
Ans: फ्रान्सकडे सध्या सुमारे २९० अण्वस्त्रे आहेत, जो जगातील चौथ्या क्रमांकाचा सर्वात मोठा अण्वस्त्र साठा आहे.
Ans: फ्रान्स भारताचा प्रमुख संरक्षण भागीदार आहे. फ्रान्सचा जागतिक प्रभाव वाढल्यास भारताला आधुनिक तंत्रज्ञान आणि राफेल सारखी लढाऊ विमाने मिळवण्यात अधिक सुलभता येईल.
