शनिवार, 14 नोव्हेंबर 2026
अमेरिकेची राजवट धोक्यात! पुतिन यांच्या गुरूची 'ती' भविष्यवाणी खरी ठरणार? भारत, रशिया अन् चीन एकत्र येऊन बदलणार सत्तासमीकरणे ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
RIC Group Russia India China 2026 : दुसऱ्या महायुद्धानंतर आणि विशेषतः १९९१ मध्ये सोव्हिएत युनियनच्या पतनानंतर जागतिक राजकारणावर अमेरिकेचे एकछत्री साम्राज्य राहिले आहे. जागतिक बँक, आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी (IMF), नाटो (NATO) आणि डॉलरच्या जागतिक वर्चस्वाच्या जोरावर पाश्चात्य देशांनी संपूर्ण जगासाठी नियम ठरवले. परंतु, गेल्या दोन दशकांत जागतिक व्यवस्था झपाट्याने बदलली आहे. रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन यांचे राजकीय मार्गदर्शक आणि विचारवंत अलेक्झांडर डुगिन यांनी मांडलेली एक नवी संकल्पना सध्या जागतिक भूराजकारणात खळबळ उडवून देत आहे. त्यांच्या मते, अमेरिकेची दादागिरी आता संपत आली असून भारत, रशिया आणि चीनचा ‘आरआयसी’ (RIC) गट नवीन जागतिक रचनेचे नेतृत्व करेल.
अलेक्झांडर डुगिन यांच्या विचारांना रशियन धोरणांमध्ये प्रचंड महत्त्व आहे. पुतिन यांच्या बीजिंग दौऱ्यादरम्यान डुगिन यांनी स्पष्ट केले की, एक काळ असा होता जेव्हा पाश्चात्य देशांच्या धोरणांवर जग चालायचे. पण आता रशिया आणि चीन या पाश्चात्य नियमांना आणि वर्चस्वाला उघडपणे सुरुंग लावत आहेत. युक्रेन युद्ध असो वा इस्रायल-इराणमधील संघर्ष, अमेरिका आता एकाच वेळी अनेक आघाड्यांवर व्यस्त आणि कमकुवत होताना दिसत आहे. पाश्चात्य देशांनी ‘लोकशाही’च्या नावाखाली इराक, लिबिया आणि अफगाणिस्तानमध्ये केलेल्या हस्तक्षेपाची किंमत आता संपूर्ण जगाला मोजावी लागत आहे, ज्यामुळे अनेक देश आता अमेरिकेच्या कचाट्यातून बाहेर पडू पाहत आहेत.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Crude Oil : होर्मुझचं वर्चस्व पूर्ण कमी करणार; आता डोक्यावरची टांगती तलवार काढून टाकण्यासाठी UAEची ‘ADNOC’ सज्ज
जागतिक स्तरावर चीन आता केवळ लष्करीच नव्हे, तर आर्थिक आणि तांत्रिक महासत्ता म्हणून उदयास आला आहे. सेमीकंडक्टर, आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI), ५जी तंत्रज्ञान आणि जागतिक पुरवठा साखळीवर (Supply Chain) चीनने आपले नियंत्रण मिळवले आहे, ज्यामुळे अमेरिका चिंतेत आहे. माजी लष्करी अधिकारी लेफ्टनंट कर्नल जे. एस. सोधी यांच्या मते, चीन हा अमेरिकेचा सर्वात मोठा सामरिक प्रतिस्पर्धी बनला आहे. दरम्यान, रशियावर लादलेल्या पाश्चात्य निर्बंधांमुळे रशिया आणि चीनची युती मजबूत झाली असून, काही विश्लेषक रशियाला चीनचे ‘उपग्रह राष्ट्र’ म्हणत असले तरी आंतरराष्ट्रीय राजकारणात या दोन्ही देशांची युती पाश्चात्य देशांना भारी पडत आहे.
🚨 The West once dictated the rules of the entire world — now 🇷🇺Russia and 🇨🇳China are pushing back its influence In latest Digital Dugin edition we explain how Russia and China have drawn the red line: the world will be multipolar — or it won’t exist at all. pic.twitter.com/SVPm9PrqCM — Alexander Dugin (@AGDugin) May 19, 2026
credit – social media and Twitter
या संपूर्ण खेळात भारताची भूमिका सर्वात महत्त्वाची आणि निर्णायक ठरणार आहे. अलेक्झांडर डुगिन यांच्या मते, जर भारत या समीकरणात अधिक सक्रियपणे जोडला गेला, तर जगात चार मोठे ध्रुव निर्माण होतील. मात्र, भारत आपले स्वतंत्र परराष्ट्र धोरण आणि ‘सामरिक स्वायत्तता’ (Strategic Autonomy) जपून आहे. भारत कोणत्याही एका सत्ता गटाचा (पाश्चात्य किंवा रशिया-चीन) भाग बनण्याऐवजी स्वतःला एक स्वतंत्र जागतिक ध्रुव म्हणून प्रस्थापित करत आहे. भारत एका बाजूला ‘क्वाड’ (QUAD) च्या माध्यमातून अमेरिकेसोबत सहकार्य करत आहे, तर दुसऱ्या बाजूला रशियासोबतचे पारंपरिक मैत्रीचे संबंध आणि ‘ब्रिक्स’ (BRICS) मधील भागीदारी मजबूत ठेवून आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US-Iran Tension : ‘आम्ही फक्त काही दिवस थांबू…’ एअर फोर्स वनमधून उतरताच ट्रम्प बरसले; अवघ्या एका तासावर टळले महायुद्ध
आजचे जागतिक वातावरण हे युद्धाचे युग बनले आहे. युक्रेन-रशिया संघर्ष, इस्रायल-हमास युद्ध आणि अमेरिका-इस्रायल विरुद्ध इराण यांच्यातील प्रदीर्घ तणावामुळे जागतिक शांतता धोक्यात आली आहे. भूराजकीय तज्ज्ञांच्या मते, भविष्यात चीनकडून तैवानवर होणारा संभाव्य हल्ला आणि भारत-पाकिस्तान-चीन दरम्यानच्या दोन आघाड्यांवरील (Two-Front War) युद्धाचा धोका लक्षात घेता, भारताला कोणत्याही गटावर अवलंबून न राहता आपली लष्करी क्षमता आणि स्वदेशी संरक्षण उत्पादन कमालीचे मजबूत करावे लागणार आहे. बहुध्रुवीय जगात भारत स्वतःच्या हिताचे रक्षण करत जगाचे नेतृत्व करण्यास सज्ज होत आहे.
Ans: 'आरआयसी' म्हणजे रशिया (Russia), भारत (India) आणि चीन (China) या तीन देशांचा सामरिक आणि भूराजकीय गट आहे.
Ans: अलेक्झांडर डुगिन हे रशियाचे अध्यक्ष पुतिन यांचे राजकीय मार्गदर्शक आहेत. त्यांच्या मते, भारत, रशिया आणि चीन मिळून पाश्चात्य देशांचे जागतिक वर्चस्व संपवतील.
Ans: भारत कोणत्याही एका लष्करी गटात सामील न होता 'सामरिक स्वायत्तता' राखत स्वतःला एक स्वतंत्र जागतिक ध्रुव म्हणून प्रस्थापित करत आहे.
