रविवार, 8 नोव्हेंबर 2026
फोटो सौजन्य- pinterest
हिंदू धर्मात दरवर्षी चैत्र महिन्याच्या शुक्ल पक्षाच्या पहिल्या दिवशी गुढीपाडव्याचा पवित्र सण साजरा केला जातो. यावर्षी, चैत्र महिन्याच्या शुक्ल पक्षाचा पहिला दिवस 19 मार्च रोजी आहे. म्हणून यावेळी गुढीपाडव्याचा सण गुरुवार, 19 मार्च रोजी सर्वत्र उत्साहात साजरा केला जाणार आहे. या दिवशी मराठी शक संवत १९४८ ची सुरुवात होते. याचा अर्थ मराठी नववर्ष सुरू होईल. या दिवशी चैत्र महिन्यात हिंदू नववर्ष आणि नवरात्रीची सुरुवात होते. गुढीपाडव्याचा सण मराठी आणि कोकणी हिंदूंसाठी विशेष महत्त्वाचा आहे.
गुढीपाडव्याच्या दिवशी लोक नवीन कपडे परिधान करतात. घराच्या मुख्य प्रवेशद्वारावर गुढी उभारतात, पूजा आणि आरती करतात. त्यानंतर, ते प्रसाद म्हणून कडुलिंबाची पाने आणि गूळ खातात. तथापि, संध्याकाळच्या पूजेनंतर, गुढी काढून पवित्र ठिकाणी ठेवली जाते. तसेच या दिवस ठिकठिकाणी शोभायात्रा देखील काढली जाते. गुढीपाडव्याला घरी गुढीची पूजा केल्याने जीवनात आनंद आणि शांती येते अशी धार्मिक श्रद्धा आहे. गुढीपाडवा कधी आहे आणि हा सण साजरा करण्यामागील परंपरा जाणून घ्या
पंचांगानुसार, चैत्र महिन्यातील शुक्ल पक्षातील प्रतिपदा तिथीची सुरुवात गुरुवार, 19 मार्च रोजी सकाळी 6.52 वाजता होणार आहे आणि शुक्रवार, 20 मार्च रोजी पहाटे 4.52 वाजता संपेल. उद्यतिथीनुसार, यंदा गुढीपाडव्याचा सण गुरुवार, 19 मार्च रोजी साजरा केला जाणार आहे. या दिवशी चैत्र नवरात्रीची सुरुवात होते, जी हिंदू नववर्षाची सुरुवात मानली जाते.
गुढीपाडव्याला, कडुलिंबाची पाने, साखर आणि कधीकधी काळी मिरी किंवा गूळ मिसळून प्रसाद तयार केला जातो. हे धार्मिक आणि आयुर्वेदिक दोन्ही कारणांमुळे फायदेशीर असल्याचे मानले जाते.
कडुलिंबाची चव कडू असते, तर साखरेची चव गोड असते. ते एकत्र खाल्ल्याने जीवनातील आनंद आणि कष्ट दोन्ही संतुलित करण्याचे महत्त्व व्यक्त होते असे मानले जाते.
आयुर्वेदानुसार, कडुलिंबामध्ये अनेक औषधी गुणधर्म असतात. ऋतू बदलाच्या वेळी कडुलिंबाचे सेवन केल्याने शरीराची रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते आणि अनेक संसर्गांपासून संरक्षण होते. म्हणूनच, गुढीपाडव्याला कडुलिंबाचे सेवन आरोग्यासाठी फायदेशीर मानले जाते.
धार्मिक श्रद्धेनुसार, कडुलिंबाची पाने घरातून आणि शरीरातून नकारात्मक ऊर्जा काढून टाकण्यास मदत करतात. म्हणून, गुढीपाडव्याच्या दिवशी कडुलिंब प्रसाद म्हणून अर्पण केला जातो आणि प्रसाद म्हणून त्याचे सेवन देखील केले जाते.
गुढीपाडवा हा हिंदू धर्मात खूप शुभ दिवस मानला जातो. पौराणिक कथेनुसार, याच दिवशी भगवान ब्रह्मदेवाने विश्वाची निर्मिती सुरू केली होती. शिवाय, हा दिवस नवीन वर्ष, नवीन आशा आणि नवीन सुरुवातीचे प्रतीक आहे. महाराष्ट्रात लोक घराबाहेर गुढी उभारतात आणि देवाला सुख, समृद्धी आणि यशासाठी प्रार्थना करतात.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navarashtra या तथ्यांची पुष्टी करू शकत नाही.)
Ans: यंदा गुरुवार, 19 मार्च रोजी गुढीपाडवा आहे. हा दिवस मराठी नववर्षाची सुरुवात मानला जातो.
Ans: गुढीपाडवा हा हिंदू नववर्षाचा पहिला दिवस मानला जातो. या दिवशी घराबाहेर गुढी उभारली जाते आणि नवीन वर्ष सुख-समृद्धीचे जावो अशी प्रार्थना केली जाते.
Ans: परंपरेनुसार कडुलिंबाची कडू चव आणि मिश्रीची गोड चव जीवनातील सुख-दुःखाचे प्रतीक मानली जाते. त्यामुळे नवीन वर्षात येणाऱ्या सर्व परिस्थितींना स्वीकारण्याचा संदेश या परंपरेतून दिला जातो.
