मंगळवार, 20 ऑक्टोबर 2026
Kailash Mansarovar Yatra 2026 : भारतीयांच्या कैलास मानसरोवर यात्रेच्या दिशेने नेपाळने उचलले एक मोठे पाऊल; चीनकडे कोटा वाढवण्याची मागणी, जाणून घ्या कारण ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
Kailash Mansarovar Yatra 2026 Nepal Route : हिंदू धर्मात अत्यंत पवित्र आणि मोक्षाचे द्वार मानल्या गेलेल्या कैलास मानसरोवर यात्रेला (kailas mansarovar yatra) जाण्याची इच्छा प्रत्येक शिवभक्ताची असते. परंतु, भौगोलिक अडचणी आणि आंतरराष्ट्रीय नियमांमुळे दरवर्षी हजारो भक्तांना या यात्रेपासून वंचित राहावे लागते. या पार्श्वभूमीवर शेजारील देश नेपाळने भारतीय यात्रेकरूंसाठी अत्यंत महत्त्वाचे आणि कौतुकास्पद पाऊल उचलले आहे. नेपाळ पर्यटन विभाग आणि तेथील स्थानिक ट्रॅव्हल एजन्सीजनी भारतीय भाविकांचे स्वागत करण्यासाठी जय्यत तयारी केली असून, चीन सरकारकडे भारतीयांचा प्रवास अधिक सुलभ करण्यासाठी एक मोठी आणि अधिकृत मागणी केली आहे. या निर्णयामुळे भारत आणि नेपाळमधील शतकानुशतके असलेले सांस्कृतिक आणि धार्मिक संबंध आणखी घट्ट होणार आहेत.
सध्याच्या नियमांनुसार, चीन सरकारने यंदाच्या वर्षासाठी भारतीय यात्रेकरूंचा कोटा २४,००० निश्चित केला आहे. मात्र, भारतातून होणारी विक्रमी नोंदणी आणि भाविकांची वाढती संख्या पाहता हा कोटा अत्यंत अपुरा ठरत आहे. म्हणूनच, नेपाळ सरकारने हा कोटा थेट ४०,००० पर्यंत वाढवावा यासाठी चीनवर दबाव आणण्यास सुरुवात केली आहे. गेल्या वर्षी हा कोटा केवळ २०,००० होता, ज्यामध्ये यंदा आधीच वाढ करण्यात आली आहे. परंतु, नेपाळला अतिरिक्त १५,००० ते १६,००० भाविकांसाठी जागा हव्या आहेत. नेपाळच्या या आक्रमक पवित्र्यामुळे यावर्षी जास्तीत जास्त भारतीय नागरिकांना बाबा बर्फानीच्या भूमीचे दर्शन घेता येणे शक्य होणार आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : FIFA World Cup 2026 पूर्वी उत्तर अमेरिकेत हाय-अलर्ट! कॅनडा, मेक्सिकोनेही अचानक बदलले प्रवास नियम; केनियामध्ये महा-विलगीकरण केंद्र
भारत सरकार अधिकृतपणे लिपुलेख खिंड आणि नाथू ला खिंड या दोन मार्गांवरून कैलास मानसरोवर यात्रेचे आयोजन करते. परंतु, सुरक्षेच्या कारणास्तव भारत सरकार या दोन्ही मार्गांवर प्रत्येकी ५०० म्हणजेच संपूर्ण वर्षात केवळ १,००० यात्रेकरूंनाच प्रवासाची परवानगी देते. ही मर्यादित संख्या आणि तेथील कठीण अटींमुळे लाखो भाविक नेपाळचा रस्ता निवडतात. नेपाळमार्गे खाजगी वाहनांनी, विमानाने किंवा हेलिकॉप्टरने प्रवास करणे अत्यंत सोपे आणि सोयीस्कर आहे. सध्या नेपाळमधून कैलास पर्वताकडे जाण्यासाठी चार प्रमुख मार्ग खुले आहेत, जे पूर्णपणे व्यावसायिक आणि सुसज्ज आहेत.
The delegation led by H. E. Mr Zhao Peng, Vice Chairman of the People’s Government of the Xizang Autonomous Region of the People’s Republic of China, paid a courtesy call on Minister for Foreign Affairs Hon. Mr Shisir Khanal, at the Ministry today. During the call on,… pic.twitter.com/Z2H7snkELT — MOFA of Nepal 🇳🇵 (@MofaNepal) May 26, 2026
credit – social media and Twitter
भारतीय भाविकांच्या या प्रचंड ओघामुळे नेपाळच्या हुमला आणि हिल्सा यांसारख्या अत्यंत दुर्गम आणि डोंगराळ भागातील अर्थव्यवस्थेला नवजीवन मिळाले आहे. यात्रेकरूंच्या निवासासाठी सिमकोट आणि हिल्सा येथे डझनभर अद्ययावत हॉटेल्स आणि लॉजेस सुरू झाली आहेत. स्थानिक नेपाळी तरुणांना पोर्टर्स (ओझे वाहणारे), गाईड्स आणि हॉटेल कर्मचारी म्हणून मोठ्या प्रमाणावर रोजगार मिळत आहे. एवढेच नाही, तर या यात्रेमुळे स्थानिक शेतीलाही मोठा फायदा झाला आहे. येथील शेतकरी आता पारंपरिक शेती सोडून सफरचंद, अक्रोड आणि ताज्या भाजीपाल्याची व्यावसायिक शेती करू लागले आहेत, ज्याला भारतीय पर्यटकांमुळे मोठी बाजारपेठ मिळाली आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : FIFA World Cup 2026 पूर्वी उत्तर अमेरिकेत हाय-अलर्ट! कॅनडा, मेक्सिकोनेही अचानक बदलले प्रवास नियम; केनियामध्ये महा-विलगीकरण केंद्र
जर तुम्ही यंदा कैलास मानसरोवर यात्रेला जाण्याचा विचार करत असाल, तर तुम्हाला तुमचा बजेट थोडा वाढवावा लागेल. जागतिक स्तरावर वाढणारे इंधनाचे दर आणि अन्नधान्याची महागाई यामुळे यंदा सर्वच ट्रॅव्हल पॅकेजेस लक्षणीयरीत्या महाग झाली आहेत. १० दिवसांच्या रसुवागढी-केरंग मार्गाच्या पॅकेजची किंमत आता प्रतिव्यक्ती $१,७०० (अंदाजे १.४१ लाख रुपये) झाली आहे, जी गेल्या वर्षी $१,५०० होती. तसेच, सर्वाधिक पसंती असलेल्या ८ दिवसांच्या नेपाळगंज-सिमकोट-हिल्सा मार्गाची किंमत $१,३०० वरून थेट $१,५५० (अंदाजे १.२९ लाख रुपये) वर पोहोचली आहे. या महागड्या पॅकेजमध्ये लहान विमानांचा आणि हेलिकॉप्टर प्रवासाचा समावेश असतो, जिथे प्रत्येक हेलिकॉप्टर दिवसाला १५ पेक्षा जास्त फेऱ्या मारून भाविकांना हिल्सा पर्वतावर पोहोचवते.
अलीकडेच चीनच्या अधिकाऱ्यांनी काही तांत्रिक कारणांमुळे हा मार्ग तीन दिवसांसाठी बंद केला होता, ज्यामुळे भाविकांमध्ये चिंतेचे वातावरण होते. मात्र, आता हा मार्ग पुन्हा पूर्ण क्षमतेने सुरू झाला असून, येत्या गुरुवार ते शनिवार दरम्यान १,२०0 हून अधिक भारतीय भाविक या मार्गावरून कैलासकडे प्रस्थान करणार आहेत. ‘टच कैलास ट्रॅव्हल’चे व्यवस्थापकीय संचालक बासू अधिकारी यांच्या मते, यंदा चौकशी करणाऱ्या भाविकांच्या संख्येत ऐतिहासिक वाढ झाली असून, चीनने कोटा वाढवल्यास हा रेकॉर्ड तुटेल.
Ans: नेपाळने भारतीय यात्रेकरूंची वाढती संख्या लक्षात घेऊन यंदाचा कैलास यात्रेचा कोटा २४,००० वरून थेट ४०,००० पर्यंत वाढवण्याची मागणी केली आहे.
Ans: भारत सरकारच्या मार्गांवर वर्षाला केवळ १,००० भाविकांची कठोर मर्यादा आहे, तर नेपाळमार्गे खाजगी हेलिकॉप्टर आणि विमानांच्या सुविधेमुळे हजारो भाविक सहज प्रवास करू शकतात.
Ans: महागाईमुळे यंदा पॅकेजेस महागले असून, रसुवागढी मार्गासाठी साधारण $१,७०० आणि नेपाळगंज-हिल्सा मार्गासाठी $१,५५० प्रतिव्यक्ती खर्च येत आहे.
