मंगळवार, 10 नोव्हेंबर 2026
(फोटो सौजन्य: linkedin)
द इकॉनॉमिक टाइम्सच्या एका अहवालानुसार, केवळ भारतच नव्हे तर जगभरातील अनेक राष्ट्रे त्यांनी इतर देशांमध्ये साठवून ठेवलेल्या सोन्याच्या सुरक्षिततेबाबत आणि संरक्षणाबाबत साशंक आहेत. परिणामी, विविध राष्ट्रे या चिंतेचे निवारण करण्यासाठी सक्रियपणे रणनीती आखत आहेत. भारताच्या सोन्याच्या साठ्याचा (सुवर्ण साठा) एक मोठा भाग सहसा परदेशी बँकांमध्ये विशेषतः युनायटेड किंगडमसारख्या देशांमध्येस सुरक्षित ठेवला जातो; परंतु सध्याचा भू-राजकीय तणाव, विविध निर्बंध आणि युद्धाची संभाव्य भीती लक्षात घेता, भारत सरकार आणि भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI) आता हा साठा देशांतर्गतच सुरक्षित ठेवण्याची तयारी करत आहेत.
ऑक्टोबर २०२५ ते मार्च २०२६ या कालावधीचा समावेश असलेल्या RBI च्या अहवालातील अद्ययावत आकडेवारीनुसार, भारताकडे सध्या एकूण ८८०.५२ मेट्रिक टन सोन्याचा साठा आहे. या साठ्यापैकी सुमारे ७७% भाग म्हणजेच साधारणपणे ६८० टन सोने—आता देशांतर्गतच सुरक्षितपणे साठवून ठेवण्यात आले आहे. दरम्यान, १९७.६७ टन सोने ‘बँक ऑफ इंग्लंड’ आणि ‘बँक फॉर इंटरनॅशनल सेटलमेंट्स’ (BIS) यांच्याकडे ठेवण्यात आले आहे, तर २.८ टन सोने ठेवींच्या (deposits) स्वरूपात आहे.
सध्याची जागतिक परिस्थिती पाहता, जागतिक धोक्यांपासून स्वतःचे संरक्षण करण्यासाठी भारत वेगाने पावले उचलत आहे. या प्रयत्नांची व्याप्ती यावरून स्पष्ट होते की, अवघ्या सहा महिन्यांच्या कालावधीतच १०४.२३ टन सोने पुन्हा देशात परत आणण्यात आले आहे. हे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे की, मार्च २०२३ पर्यंत आपल्या सोन्याच्या साठ्यापैकी केवळ ३७% साठा देशांतर्गत ठेवण्यात आला होता. हा वेगवान दृष्टिकोन हे दर्शवतो की, भारत आता कोणत्याही प्रकारच्या बाह्य धोक्याला हलक्यात घेत नाहीये.
ED चा मोठा दणका! नीरव मोदी, विजय मल्यासह 21 जण ‘फरारी गुन्हेगार’ घोषित; 2178 कोटींची मालमत्ता जप्त
