बुधवार, 29 जुलै 2026
बेंदूर सणाच्या दिवशीच काळाचा घाला ! 'सोन्या' बैलाचा हृदयविकाराने मृत्यू
सातारा : बेंदूर अर्थात बैलपोळा हा सण साजरा केला जातो. हा उत्सव पाहण्यासाठी कर्नाटक, पुणे, तसेच राज्यातील विविध ठिकाणाहून साताऱ्यात हजारो बेलप्रेमी येत असतात. फटाकेही लावले जातात. मागील दोन वर्षांपासून फटाकेमुक्त बेंदूर साजरा करण्याचा निर्णय येथील बैलमालकांनी घेतला आहे. मात्र, सातारा जिल्ह्याच्या वाई तालुक्यातील बावधन येथे बेंदूर सणाच्या मिरवणुकीत ‘सोन्या’ बैलाचा हृदयविकाराच्या झटक्याने मृत्यू झाला.
बगाड यात्रेतील मानाचा बैल गमवल्याने कदम कुटुंब व ग्रामस्थ हळहळले. सूरज काका कदम यांच्या बैलाचे निधन झाल्याने बावधन गावावर शोककळा पसरली. सूरज काका आपल्या बैलांवर जीवापाड प्रेम करतात. त्यांच्या दावणीला ५ बैल आहेत. मोठा सोन्या, रामा, खंड्या, बलमा आणि बारका सोन्या अशी ५ बैल आहेत. बगाड यात्राकाळात काका कदम यांच्या घरासमोर मोठी सजावट करून बैल बांधले जातात. सकाळी कदम यांनी आपल्या ५ बैलांना अंघोळ घालून आकर्षक पध्दतीने सजविण्यात आले. पारंपरिक वाद्यांसह बैलांची मिरवणूक काढण्यात आली.
दरम्यान, भैरवनाथ मंदिरातील मिरवणूक पूर्ण झाल्यानंतर घरी जाताना बारक्या सोन्याला हृदयविकाराचा तीव्र झटका आल्याने मृत्यू झाला. यामुळे काका कदम यांच्या कुटुंब, संपूर्ण खिलार प्रेमी, आणि बावधन गावावर शोककळा पसरली.
बावधन गावाला खिलार बैलांचा पारंपरिक वारसा
बावधन गावाला खिलार बैलांचा पारंपरिक वारसा आहे. येथील ग्रामदैवत श्री काळ भैरवनाथाच्या रथयात्रेच्या निमित्ताने लाखो रुपयांची बैलांची खरेदी होत असते. तसेच येथील बैलपोळा देखील संपूर्ण महाराष्ट्रामध्ये प्रसिद्ध आहे. सालाबातप्रमाणे यावर्षी देखील येथील शेतकऱ्यांनी पारंपरिक वाद्याच्या तालात, गुलालाची मोठ्या प्रमाणात उधळण करत फटाकेमुक्त बेंदूर साजरा केला. हा बेंदूर संपूर्ण तालुक्यासाठी आदर्शवत ठरला आहे.
बैलांची गावातून शाही मिरवणूक
प्रत्येक शेतकरी आपल्या घरी असणाऱ्या बैलांची कुटुंबातील सदस्याप्रमाणे देखभाल करत असतात. वर्षभर शेतकऱ्यांच्या खांद्याला खांदा लाऊन त्याला शेतीतील कामासाठी साथ देणारा एक प्रामाणिक साथीदार म्हणून बैलाकडे पहिले जाते. याचे ऋण म्हणून शेतकरी वर्षातून एकदा आपल्या बैलांची गावातून शाही मिरवणूक काढत असतात. यावेळी वर्षभर शेतात काम करून खाद्यावर औत ओढून खांदे थकले जातात. त्यामुळे बेंदूर सणाच्या आदल्या दिवशी हळद, तेलाने बैलाची खांदमळणी केली जाते.
