बुधवार, 4 नोव्हेंबर 2026
Ceuta सीमेवर ५०,००० स्थलांतरितांच्या घुसखोरीने गोंधळ; ६७ मृत्यूनंतर युरोपियन युनियन ॲक्शन मोडमध्ये, मंगळवारी गृहमंत्र्याची आपत्कालीन बैठक ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
उत्तर आफ्रिकेतील स्पेनचा स्वायत्त प्रदेश असलेल्या सेउटामध्ये (Ceuta) निर्माण झालेल्या अभूतपूर्व स्थलांतरित संकटामुळे (Migrant Crisis) संपूर्ण युरोपमध्ये चिंतेचे आणि भीतीचे वातावरण पसरले आहे. मोरोक्कोच्या सीमेवरून हजारो नागरिकांनी अचानक स्पॅनिश हद्दीत घुसखोरी करण्याचा प्रयत्न केला. या घटनेचे गांभीर्य लक्षात घेऊन स्पेनचे पंतप्रधान पेड्रो सांचेझ (Pedro Sanchez) यांनी युरोपियन युनियनला (EU) तातडीने हस्तक्षेप करण्याचे जोरदार आवाहन केले होते. सांचेझ यांच्या या आग्रही मागणीनंतर युरोपियन युनियनने आगामी मंगळवारी आपल्या सदस्य राष्ट्रांच्या अंतर्गत सुरक्षामंत्री आणि गृहमंत्र्यांची तातडीची आपत्कालीन बैठक बोलावली आहे.
स्पेनचे पंतप्रधान पेड्रो सांचेझ यांनी शनिवारी युरोपियन युनियन आणि इतर महत्त्वाच्या आंतरराष्ट्रीय संस्थांना एक अधिकृत पत्र पाठवले. या पत्रात त्यांनी स्पष्ट केले की, सेउटामध्ये उद्भवलेली ही परिस्थिती केवळ स्पेनपुरती मर्यादित नसून, ती संपूर्ण युरोपियन युनियनच्या बाह्य सीमा आणि सामायिक सुरक्षेशी जोडलेली एक अत्यंत गंभीर बाब आहे. जर युरोपीय देशांनी यावर एकत्र येऊन सामूहिक पावले उचलली नाहीत, तर भविष्यात युरोपच्या बाह्य सीमांचे रक्षण करणे कठीण होईल, असा इशाराही त्यांनी दिला.
गुरुवार आणि शनिवारच्या दरम्यानच्या काळात उत्तर मोरोक्कोमधून अवघ्या २४ ते ४८ तासांत सुमारे ५०,००० हून अधिक स्थलांतरितांनी एकत्र येऊन स्पॅनिश सीमा ओलांडण्याचा प्रयत्न केला. अचानक आलेल्या या अफाट जनसागरामुळे सेउटामधील स्थानिक प्रशासन आणि सीमा सुरक्षा यंत्रणा पूर्णपणे हादरून गेली. प्रवेशद्वारांवर आणि समुद्रकिनाऱ्यावर झालेल्या प्रचंड गोंधळात अन् चेंगराचेंगरीत ६७ लोकांचा दुर्दैवी मृत्यू झाला आहे. काही स्थलांतरित पोहून सीमा ओलांडण्याच्या प्रयत्नात समुद्रात बुडाले, तर काहींचा कुंपणाजवळ झालेल्या धुमश्चक्रीत आणि चेंगराचेंगरीत जीव गेला.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US-Iran War: ट्रम्प यांची धोकादायक योजना! इराणवरील मोठ्या हल्ल्यानंतर चिंताग्रस्त सौदी राजकुमाराने उचलले मोठे पाऊल
स्पॅनिश गृह मंत्रालयाने आणि सुरक्षा दलांनी या संकटावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी युद्धपातळीवर उपाययोजना राबवल्या. कडक सुरक्षा आणि मोरोक्कन प्रशासनाच्या सहकार्याने सेउटामध्ये बेकायदेशीरपणे प्रवेश केलेल्या बहुतांश स्थलांतरितांना अवघ्या ४८ तासांच्या आत परत मोरोक्कोमध्ये पाठवण्यात आले आहे. पंतप्रधान सांचेझ यांनी स्पष्ट केले की, सुरक्षा दलांच्या सतर्कतेमुळे एकही अनधिकृत स्थलांतरित स्पेनच्या मुख्य भूमीवर किंवा युरोपच्या इतर भागात पोहोचू शकलेला नाही.
भविष्यात अशा प्रकारची कोणतीही घुसखोरी किंवा अचानक अतिक्रमण रोखण्यासाठी स्पॅनिश सरकारने मोरोक्को सीमेवरील समुद्रात ५०० मीटर लांबीचा एक मजबूत आणि विशेष प्रकारचा तरंगता अडथळा (Floating Containment Barrier) उभारण्यास सुरुवात केली आहे. हा अडथळा विशेषतः रात्रीच्या वेळी समुद्रातून पोहून किंवा लहान बोटींच्या माध्यमातून होणारा बेकायदेशीर प्रवेश पूर्णपणे रोखण्यासाठी अत्यंत प्रभावी ठरणार आहे.
या संकटाने युरोपियन युनियनच्या सदस्यांमधील अंतर्गत मतभेद आणि राजकीय गटबाजी पुन्हा एकदा चव्हाट्यावर आणली आहे. ब्रिटनचे पंतप्रधान अँडी बर्नहॅम यांनी या संकटाच्या काळात स्पेनला संपूर्ण सहकार्य आणि मदतीचे आश्वासन दिले असले, तरी इटली, डेन्मार्क, पोलंड आणि स्वीडनसारख्या काही युरोपीय देशांनी स्पेनच्या स्थलांतरित धोरणावर आणि सुरक्षेवरील प्रतिसादावर तीव्र टीका केली आहे. काही देशांनी तर स्पेनला शेनगेन क्षेत्रापासून (Schengen Area) तात्पुरते वेगळे करण्याची मागणी केली. पंतप्रधान सांचेझ यांनी या टीकेवर तीव्र नाराजी व्यक्त करत म्हटले की, अशा कठीण प्रसंगी युरोपीय ऐक्य दाखवण्याऐवजी काही देश राजकीय चिखलफेक करत आहेत, ज्यामुळे युनियनची मूळ ताकद कमकुवत होत आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US Wildfire: अमेरिकेत निसर्गाचा भयानक कोप! वॉशिंग्टनच्या जंगलात 2.5 लाख एकरांवर वणव्याचे तांडव; गव्हर्नरकडून आणीबाणी जाहीर
मंगळवारी होणारी ही गृहमंत्र्यांची विशेष परिषद युरोपियन युनियनचे सदस्य राष्ट्र आणि ‘फ्रॉन्टेक्स’ (Frontex – युरोपीय सीमा आणि किनारपट्टी सुरक्षा एजन्सी) च्या तज्ज्ञ पथकाच्या संयुक्त पुढाकाराने आयोजित केली जात आहे. या बैठकीचा मुख्य उद्देश स्थलांतर धोरणाबाबत (Migration Policy) युरोपीय देशांमधील अंतर्गत मतभेद दूर करणे, सीमा सुरक्षा मजबूत करणे आणि बेकायदेशीर मानवी तस्करी करणाऱ्या रॅकेटवर कठोर कारवाई करण्यासाठी एकसंध योजना तयार करणे हा आहे. आता युरोपियन युनियन आपल्या बाह्य सीमा सुरक्षित ठेवण्यासाठी काय कठोर निर्णय घेते, याकडे आंतरराष्ट्रीय समुदायाचे लक्ष लागले आहे.
