रविवार, 15 नोव्हेंबर 2026
Hormuz Crisis : चीनला मोठा दणका! इराणशी तेल व्यापारामुळे अमेरिकेची थेट ॲक्शन; 'या' कंपनीवर लादले निर्बंध (फोटो सौजन्य: सोशल मीडिया)
अमेरिकेच्या परराष्ट्र विभागाने दिलेल्या माहितीनुसार, चीनमधील किंगदाओ हैये या पेट्रोलियम टर्मिनल ऑपरेटवर बंदी घातली आहे. या निर्णयामुळे जगभरात मोठी खळबळ उडाली आहे. अमेरिकेचा आरोप आहे की, चीनच्या या कंपनीने गेल्या वर्षी फेब्रुवारीपासून इराणकडून कोट्यावधी बॅरल प्रतिबंधित कच्चे तेल आयात केले आहे. यामुळे हा निर्णय घेण्यात आला आहे.
याशिवाय ब्रिटनमधील थ्राइविंग टाइम्स इंटरनॅशनल आणि हॉंगकॉंगची ऑनबोर्ड शिप मॅनेजमेंट लिमिटेड या दोन जहाज व्यवस्थापन कंपन्यांवरही बंदी घालण्यात आली आहे.
अमेरिकेने, इराणशी व्यापार करणाऱ्या इतर देशांनाही कडक इशारा दिला आहे. होर्मुझ (Hormuz) सामुद्रधुनी पार करण्यासाठी कोणत्याही देशाने इराणला टोल दिल्यास त्यांच्यावरही कठोर निर्बंध लादले जातील, असे म्हटले आहे. इराण (Iran) होर्मुझचा वापर बेकायदेशीरपणे करत असल्याचा आरोप अमेरिकेने केला आहे.
या मार्गावर इराणचा अवैध तेल व्यापार सुरु असून त्यातून मिळणाऱ्या पैशाचा वापर दहशतवाद पसरवण्यासाठी केला जातो असे अमेरिकेचे म्हणणे आहे. यासाठीच हे निर्णायक पाऊल उचलण्यात आले असल्याचे अमेरिकेने म्हटले आहे. या निर्बंधात केवळ तेल कंपन्याच नव्हे, तर इराणला परकीय चलन व्यवहारात मदत करणाऱ्या कंपन्यांचाही समावेश आहे.
सध्या अमेरिकेच्या या निर्णयामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत खळबळ उडाली आहे. यामुळे अमेरिका आणि चीनमध्ये व्यापारी तणाव वाढण्याची शक्यता आहे. ज्याच्या जागतिक अर्थव्यवस्थेला फटका बसू शकतो. इराणवरील निर्बंधामुळे आधीच जागतिक बाजारपेठेत इंधन दर गगनाला भिडले आहेत. अशा परिस्थिती चीनविरोधात केलेली कारवाई काय वळण घेईल याकडे सर्वांचे लक्ष्य लागले आहे.
Ans: अमेरिकेने चीनवर गंभीर आरोप केले आहेत. चीनची कंपनी किंगदाओ हैये इराणकडून मोठ्या प्रमाणात प्रतिबंधित कच्चे तेल आयात करत आहे. यातून मिळणाऱ्या पैशातून इराण दहशतवादी कायवाया आणि प्रादेशिक अस्थिरता निर्माण करत असल्याचे अमेरिकेचे म्हणणे आहे. यामुळे अमेरिकेने चीनच्या कंपनीवर निर्बंध लादले आहेत.
Ans: अमेरिकेने म्हटले आहे की, होर्मुझमधून जाणाऱ्या कोणत्याही देशांच्या जहाजांनी इराणला टोल दिल्यास त्यांनाही गंभीर परिणामांना सामोरे जावे लागेल.
